27 lutego 2026 r. w Krakowie odbyło się wyjazdowe posiedzenie Parlamentarnego Zespołu ds. Bezpieczeństwa Medyków. Obrady zorganizowano w cieniu tragicznych wydarzeń z ostatniego roku – zabójstwa dr. Tomasza Soleckiego w Szpitalu Uniwersyteckim w Krakowie oraz śmierci ratownika medycznego w Siedlcach. Uczestnicy spotkania przyjęli wspólną deklarację, w której wskazali konkretne kierunki zmian legislacyjnych i organizacyjnych.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie konkretne postulaty znalazły się w deklaracji „Bezpieczny pacjent = bezpieczny medyk”.
- Jakie zmiany legislacyjne są obecnie analizowane w Ministerstwie Sprawiedliwości.
- Jaką rolę w systemie bezpieczeństwa mają odegrać rejestr agresji i skala BVC w SWD PRM oraz na SOR.
- Jak oceniana jest koncepcja klauzuli no-fault i jakie są wyniki badań opinii publicznej.
Rocznica tragedii i wspólna deklaracja
Posiedzenie poprzedziło uczczenie pamięci śp. dr. Tomasza Soleckiego, specjalisty ortopedii i traumatologii oraz chirurgii ręki, który zginął podczas dyżuru 29 kwietnia 2025 r. Delegacje Senatu, Ministerstwa Sprawiedliwości i samorządu lekarskiego złożyły wieńce na jego grobie. W obradach uczestniczyli senatorowie: Jerzy Fedorowicz, Władysław Komarnicki, Monika Piątkowska i Joanna Sekuła.
Efektem spotkania była deklaracja „Bezpieczny pacjent = bezpieczny medyk”. Sygnatariusze zapowiedzieli działania na rzecz stworzenia rejestru przypadków agresji oraz mapy zagrożeń, bez stygmatyzowania pacjentów. Wśród postulatów znalazło się rozszerzenie ochrony należnej funkcjonariuszowi publicznemu na wszystkie miejsca pracy medyków, wdrożenie skali BVC (The Brøset Violence Check List) w systemie SWD PRM i na szpitalnych oddziałach ratunkowych, a także budowa systemu bezpośredniej komunikacji podmiotów leczniczych z Policją.
Ocena zmian prawnych po tragicznych wydarzeniach
Przewodnicząca zespołu senator Agnieszka Gorgoń-Komor zaznaczyła, że celem obrad jest ocena skuteczności zmian wprowadzonych po ubiegłorocznych tragediach oraz wskazanie dalszych działań systemowych.
– Chcemy też zastanowić się, co jeszcze należy zrobić, aby systemowo zapobiegać im w przyszłości – powiedziała przewodnicząca zespołu senator Agnieszka Gorgoń-Komor.
Z kolei senator Monika Piątkowska zwróciła uwagę na trzy obszary wymagające pracy: efektywność obowiązujących przepisów, bezpieczeństwo instytucjonalne oraz relacje lekarz – pacjent.
Władysław Komarnicki wskazał na większą wrażliwość i szybszą reakcję służb po działaniach Ministerstwa Sprawiedliwości. W lipcu 2025 r., w odpowiedzi na rosnącą liczbę aktów agresji wobec członków zespołów ratownictwa medycznego i personelu SOR, wydano wytyczne dotyczące prowadzenia postępowań w sprawach przestępstw popełnianych na szkodę osób udzielających świadczeń zdrowotnych. Zmiany objęły również nowelizacje kodeksu postępowania karnego i kodeksu wykroczeń, co ma umożliwiać sprawniejsze procedowanie takich spraw.
Definicja agresji i prace legislacyjne
O aktualnym stanie prac mówił prof. Andrzej Matyja, przewodniczący Zespołu ds. wzmocnienia bezpieczeństwa osób wykonujących zawód medyczny w Ministerstwie Sprawiedliwości, powołanego w grudniu 2025 r. Zespół pracuje z udziałem przedstawicieli resortów Sprawiedliwości, Zdrowia, Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rzecznika Praw Obywatelskich.
– Wszyscy mamy świadomość, że nie wyeliminujemy całkowicie agresji, ale staramy się ją zmniejszyć – podkreślił prof. Matyja.
Przytoczona podczas obrad definicja wskazuje, że agresją wobec medyka jest każde intencjonalne działanie – fizyczne lub werbalne – naruszające godność osobistą, nietykalność cielesną lub bezpieczeństwo pracownika ochrony zdrowia podczas wykonywania obowiązków. Celem prac zespołu jest wypracowanie rozwiązań legislacyjnych zwiększających ochronę medyków oraz opracowanie standardów postępowania z agresywnymi pacjentami.
Współpraca z Policją i skala zagrożeń
Komendant wojewódzki Policji w Krakowie insp. Artur Bednarek przedstawił dane dotyczące interwencji w Małopolsce. W ostatnich dwóch latach wzrosła liczba zdarzeń z udziałem młodych osób pod wpływem wielu substancji psychoaktywnych. W 2025 r. polska policja zabezpieczyła 50 ton narkotyków, co pokazuje skalę zjawiska i jego potencjalny wpływ na bezpieczeństwo personelu medycznego.
W dyskusji podnoszono konieczność właściwego zabezpieczenia szpitali, prowadzenia szkoleń z zakresu reagowania na ataki oraz zwiększenia obecności służb porządkowych w placówkach medycznych.
Klauzula „wyższego dobra” (no-fault)
Jednym z kluczowych tematów była koncepcja klauzuli „wyższego dobra” – systemu no-fault w zakresie odpowiedzialności cywilnej. Rozwiązanie to zakłada brak konieczności wykazywania winy przy ubieganiu się o rekompensatę za zdarzenie niepożądane, bez wpływu na odpowiedzialność zawodową i karną.
Przedstawione podczas obrad dane wskazują, że 77% ankietowanych uważa, iż wprowadzenie klauzuli no-fault poprawi bezpieczeństwo lekarzy, a 51% – pacjentów. Ponad połowa respondentów uznała, że lekarze nie powinni ponosić odpowiedzialności karnej za nieumyślne działania niepożądane. W trakcie dyskusji wskazywano, że samo zaostrzenie kar nie rozwiąże problemu agresji, a kluczowe jest systemowe podejście do analizy zdarzeń niepożądanych oraz deeskalacja napięć.
Rola samorządu i edukacja środowiska
Wiceprezes Naczelnej Rady Lekarskiej dr Klaudiusz Komor poinformował, że „Gazeta Lekarska” przygotowała poradnik „Bezpieczny lekarz”, a na stronie Naczelnej Rady Lekarskiej dostępne są materiały instruktażowe dotyczące postępowania w sytuacjach zagrożenia. Dyrektor Szpitala w Proszowicach Zbigniew Torbus przedstawił zmiany w procedurach bezpieczeństwa wdrożone po śmierci dr. Tomasza Soleckiego.
Główne wnioski
- 27 lutego 2026 r. w Krakowie Parlamentarny Zespół ds. Bezpieczeństwa Medyków przyjął deklarację „Bezpieczny pacjent = bezpieczny medyk”, obejmującą m.in. rejestr agresji, mapę zagrożeń i postulaty zmian legislacyjnych.
- Wśród kluczowych propozycji znalazły się: rozszerzenie ochrony należnej funkcjonariuszowi publicznemu, wdrożenie skali BVC w systemie SWD PRM i na SOR oraz budowa systemu bezpośredniej komunikacji z Policją.
- W 2025 r. Ministerstwo Sprawiedliwości wydało wytyczne dotyczące postępowań w sprawach przestępstw wobec osób udzielających świadczeń zdrowotnych oraz nowelizowało przepisy proceduralne w celu przyspieszenia ochrony prawnej.
- 77% ankietowanych uważa, że model no-fault poprawi bezpieczeństwo lekarzy, a 51% – pacjentów, co wskazuje na istotne poparcie społeczne dla zmian w zakresie odpowiedzialności cywilnej za zdarzenia niepożądane.
Źródło:
- https://www.senat.gov.pl/aktualnoscilista/art,17376,bezpieczny-medyk-to-bezpieczny-pacjent-obrady-parlamentarnego-zespolu-ds-bezpieczenstwa-medykow-w-krakowie.html
