Regularne przedłużanie rzęs może wiązać się z podrażnieniem oczu, dysfunkcją gruczołów Meiboma oraz obecnością roztoczy Demodex folliculorum. W niewielkim badaniu niemal u wszystkich regularnych użytkowniczek przedłużanych rzęs, od których pobrano próbki, wykryto te roztocza. Naukowcy podkreślają jednak, że ich obecność nie musi oznaczać choroby.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jaki związek naukowcy zaobserwowali między przedłużaniem rzęs a obecnością Demodex folliculorum, podrażnieniem oczu i zaburzeniami gruczołów Meiboma.
- Jakie są wyniki badania, w którym roztocza Demodex wykryto u 24 z 25 kobiet regularnie przedłużających rzęsy, a u 18 występowały objawy podrażnienia skóry i powiek.
- Że u 85 proc. kobiet, które przedłużały rzęsy co najmniej 10 razy, stwierdzono zaburzenia gruczołów Meiboma, mogące wpływać na prawidłowe nawilżenie powierzchni oka.
- Dlaczego obecność Demodex nie oznacza automatycznie nużycy i dlaczego wyniki badania nie dowodzą, że przedłużanie rzęs bezpośrednio powoduje problemy okulistyczne.
Przedłużanie rzęs a zdrowie oczu – co wykazało badanie?
Badanie przedstawione podczas 44. Kongresu Europejskiego Towarzystwa Chirurgów Zaćmy i Refrakcji (ESCRS) dotyczyło potencjalnego wpływu przedłużania rzęs na powierzchnię oka i powieki. Zespół dr Tetiany Zhmud z Narodowego Uniwersytetu Medycznego im. Pirogowa w Winnicy przeprowadził ankietę wśród 345 kobiet w wieku od 16 do 28 lat. Prawie jedna czwarta uczestniczek miała w przeszłości przedłużane rzęsy. Wśród korzystających z tego zabiegu 58 proc. wykonywało go co trzy–cztery tygodnie. Jednocześnie 47,6 proc. zgłaszało po przedłużaniu rzęs co najmniej jeden z takich objawów jak dyskomfort, zaczerwienienie, łzawienie lub swędzenie.
Przedłużanie rzęs to niezwykle popularny zabieg kosmetyczny wśród młodych kobiet, ponieważ zapewnia efekt dłuższych i gęstszych rzęs bez konieczności tuszowania rzęs. Jednocześnie coraz więcej dowodów sugeruje, że zabieg ten może powodować problemy na powierzchni oka, w tym podrażnienia, objawy suchego oka i dysfunkcję gruczołów Meiboma. Jednak związek między przedłużaniem rzęs a nużycą pozostaje słabo poznany – powiedziała dr Zhmud.
U 85 proc. badanych stwierdzono zaburzenia gruczołów Meiboma
Naukowcy wykorzystali meibografię, czyli metodę pozwalającą obrazować gruczoły Meiboma w powiekach przy użyciu światła podczerwonego. Gruczoły te produkują lipidową warstwę filmu łzowego, która ogranicza parowanie łez i pomaga utrzymywać prawidłowe nawilżenie powierzchni oka. U kobiet, które przedłużały rzęsy co najmniej 10 razy, w większości przypadków – 85 proc. – stwierdzono zaburzenia gruczołów Meiboma. Obejmowały one ich zablokowanie lub niewystarczającą produkcję wydzieliny.
Dysfunkcja gruczołów Meiboma może zaburzać stabilność filmu łzowego i sprzyjać objawom suchego oka, takim jak pieczenie, uczucie ciała obcego, zaczerwienienie czy dyskomfort.
Roztocza Demodex wykryto u 24 z 25 kobiet
W kolejnym etapie badacze pobrali próbki rzęs od 25 kobiet regularnie korzystających z przedłużania. Badanie mikroskopowe wykazało obecność Demodex folliculorum u 24 z nich. U 18 kobiet występowały ponadto objawy podrażnienia skóry charakterystyczne dla problemów związanych z tymi roztoczami, m.in. świąd i podrażnienie powiek, zaczerwienienie, obrzęk, sklejanie rzęs oraz łuszczenie skóry u ich nasady.
Demodex folliculorum bytuje w mieszkach włosowych i może być częścią prawidłowej mikrobioty. Sama obecność roztoczy nie jest więc równoznaczna z nużycą ani nie oznacza automatycznie konieczności leczenia.
Należy podkreślić, że obecność Demodex folliculorum niekoniecznie świadczy o chorobie, ponieważ roztocza te mogą być częścią normalnej mikrobioty oka. Ważne jest jednak, aby je wykryć, jeśli powodują objawy, oznaki stanu zapalnego i dysfunkcję gruczołów Meiboma – podkreśliła prof. Sorcha Ni Dhubhghaill, która nie uczestniczyła w badaniu.
Dlaczego przedłużane rzęsy mogą utrudniać wykrycie Demodex?
Obecność Demodex można podejrzewać m.in. na podstawie charakterystycznych „kołnierzyków” (colarettes) występujących wokół nasady rzęs. Są to woskowe struktury zawierające m.in. pozostałości roztoczy, ich jaja i odchody, a także składniki skóry i tłuszczu. Według prof. Ni Dhubhghaill klej stosowany podczas przedłużania rzęs jest nakładany w pobliżu ich nasady, czyli właśnie tam, gdzie zwykle pojawiają się te zmiany. Może to utrudniać ich zauważenie podczas badania.
Higiena powiek może mieć szczególne znaczenie
Autorzy nie wnioskują, że należy całkowicie rezygnować z przedłużania rzęs. Zwracają natomiast uwagę na higienę powiek, obserwowanie ewentualnych objawów oraz konsultację okulistyczną w przypadku utrzymujących się dolegliwości. W komunikacie badacze wskazują na regularne oczyszczanie rzęs odpowiednim, hipoalergicznym preparatem do higieny powiek. W przypadku potwierdzonej, objawowej inwazji Demodex można natomiast rozważyć odpowiednie leczenie przeciwpasożytnicze po ocenie klinicznej.
Wyniki wymagają potwierdzenia w większych badaniach
Badanie ma istotne ograniczenia. Analiza mikroskopowa objęła zaledwie 25 regularnych użytkowniczek przedłużanych rzęs, a naukowcy nie uwzględnili grupy kontrolnej młodych kobiet, które nigdy nie korzystały z tego zabiegu. Nie można zatem na tej podstawie stwierdzić, że przedłużanie rzęs powoduje namnażanie Demodex, dysfunkcję gruczołów Meiboma lub inne problemy okulistyczne. Potrzebne są większe badania porównawcze, które pozwolą ocenić zarówno liczebność roztoczy, jak i zależność pomiędzy częstotliwością zabiegów a stanem powierzchni oka.
Mimo tych ograniczeń wyniki wskazują na potrzebę zwracania większej uwagi na zdrowie powiek i powierzchni oka u osób regularnie przedłużających rzęsy. Szczególnej oceny mogą wymagać pacjentki zgłaszające przewlekłe swędzenie, zaczerwienienie, łzawienie, suchość lub podrażnienie oczu.
Główne wnioski
- Badanie mikroskopowe wykazało obecność Demodex folliculorum u 24 z 25 kobiet regularnie korzystających z przedłużania rzęs. U 18 kobiet obserwowano również objawy podrażnienia skóry i powiek.
- Wśród kobiet, które przedłużały rzęsy co najmniej 10 razy, u 85 proc. stwierdzono zaburzenia gruczołów Meiboma, odpowiedzialnych za produkcję lipidowej warstwy filmu łzowego i ograniczanie wysychania powierzchni oka.
- 47,6 proc. kobiet korzystających z przedłużania rzęs zgłaszało po zabiegu dyskomfort, zaczerwienienie, łzawienie lub swędzenie. Badacze wskazują na znaczenie prawidłowej higieny powiek i reagowania na utrzymujące się objawy.
- Badanie nie dowodzi związku przyczynowo-skutkowego – było niewielkie, a analiza Demodex nie obejmowała grupy kontrolnej. Ponadto obecność tych roztoczy może być elementem prawidłowej mikrobioty oka i sama w sobie nie oznacza choroby.
Źródło:
- European Society of Cataract and Refractive Surgeons
