Okręgowa Rada Lekarska Wielkopolskiej Izby Lekarskiej opublikowała stanowisko dotyczące praktyk pseudomedycznych, szarlatanerii oraz dezinformacji medycznej. Dokument przyjęto 12 maja 2026 r. Lekarze zwracają uwagę na rosnącą skalę promowania niesprawdzonych metod leczenia oraz działalność osób podszywających się pod ekspertów zdrowotnych. Samorząd lekarski ostrzega, że takie działania mogą prowadzić do opóźnienia terapii, pogorszenia stanu zdrowia pacjentów, a nawet zgonów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie zagrożenia dla pacjentów wskazuje Okręgowa Rada Lekarska WIL.
- Dlaczego dezinformacja medyczna może wpływać na zdrowie publiczne.
- Jakie skutki może mieć rezygnacja z terapii opartych na dowodach naukowych.
- Jakie działania legislacyjne popiera samorząd lekarski.
ORL: pseudomedycyna stanowi zagrożenie dla pacjentów
W stanowisku oznaczonym jako ORL3/2026 Okręgowa Rada Lekarska Wielkopolskiej Izby Lekarskiej wyraziła sprzeciw wobec działań podważających medycynę opartą na dowodach naukowych.
Jak wskazano w dokumencie, szczególny niepokój budzi promowanie terapii, których skuteczność nie została potwierdzona badaniami naukowymi. Według ORL problemem pozostaje również rozpowszechnianie dezinformacji medycznej oraz działalność pseudoekspertów przedstawiających się jako autorytety w dziedzinie zdrowia.
– (…) stosowanie terapii nieposiadających potwierdzenia w medycynie opartej na dowodach naukowych może stanowić realne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjentów – wskazała ORL w przyjętym stanowisku.
Lekarze wskazują konsekwencje stosowania niesprawdzonych terapii
W dokumencie wymieniono szereg zagrożeń związanych z korzystaniem z metod pseudomedycznych. ORL zwraca uwagę, że pacjenci mogą opóźniać rozpoczęcie skutecznego leczenia lub całkowicie z niego rezygnować na rzecz terapii bez potwierdzonej skuteczności.
Samorząd lekarski podkreśla także ryzyko interakcji między niesprawdzonymi metodami a leczeniem konwencjonalnym. Może to wpływać na skuteczność terapii oraz nasilać działania niepożądane. W stanowisku wskazano również na:
- ryzyko pogorszenia stanu zdrowia,
- możliwość wystąpienia powikłań,
- dodatkowe obciążenia psychiczne i finansowe pacjentów,
- osłabienie zaufania do systemu ochrony zdrowia.
ORL zaznacza, że dezinformacja zdrowotna nie dotyczy wyłącznie pojedynczych osób. Według autorów stanowiska problem ma również wymiar społeczny i może wpływać na decyzje zdrowotne kolejnych pacjentów.
ORL: dezinformacja osłabia działania profilaktyczne
Wielkopolska Izba Lekarska zwróciła uwagę, że rozpowszechnianie niezweryfikowanych informacji może prowadzić do utrwalania fałszywych przekonań dotyczących diagnostyki i leczenia. W ocenie ORL skutkiem takich działań może być unikanie kontaktu z lekarzem, opóźnianie rozpoczęcia terapii lub odrzucanie metod leczenia o potwierdzonej skuteczności.
W stanowisku wskazano również, że dezinformacja może osłabiać działania profilaktyczne prowadzone w systemie ochrony zdrowia, takie jak:
- programy szczepień,
- badania przesiewowe,
- kampanie edukacyjne.
Lekarze przypominają, że współczesna medycyna opiera się na wieloletnich badaniach klinicznych oraz procedurach weryfikacyjnych mających zapewnić bezpieczeństwo pacjentów i skuteczność terapii.
ORL popiera projekt „lex szarlatan”
Okręgowa Rada Lekarska Wielkopolskiej Izby Lekarskiej poparła działania mające ograniczyć działalność pseudomedyczną. W stanowisku wskazano między innymi na przygotowywany w Ministerstwie Zdrowia projekt ustawy określany jako „lex szarlatan”.
Według ORL priorytetem powinno pozostać bezpieczeństwo pacjentów oraz zapewnienie dostępu do terapii o udowodnionej skuteczności.
Samorząd lekarski ocenia, że działania prawodawcze mogą pomóc ograniczyć rozpowszechnianie dezinformacji medycznej i ochronić pacjentów przed konsekwencjami korzystania z niesprawdzonych metod leczenia.
Główne wnioski
- Okręgowa Rada Lekarska Wielkopolskiej Izby Lekarskiej przyjęła 12 maja 2026 r. stanowisko dotyczące pseudomedycyny, szarlatanerii oraz dezinformacji medycznej.
- Według ORL promowanie niesprawdzonych terapii może prowadzić do opóźnienia leczenia, powikłań oraz pogorszenia stanu zdrowia pacjentów.
- Samorząd lekarski zwrócił uwagę, że dezinformacja może osłabiać działania profilaktyczne, takie jak szczepienia, badania przesiewowe i kampanie edukacyjne.
- ORL poparła przygotowywany przez Ministerstwo Zdrowia projekt ustawy określany jako „lex szarlatan”, którego celem ma być ograniczenie działalności pseudomedycznej.
Źródło:
- https://wil.org.pl/aktualnosci/orl-sprzeciwia-sie-pseudomedycynie/
