Ministerstwo Zdrowia opublikowało projekt z dnia 19 stycznia 2026 r. zmieniający rozporządzenie dotyczące kwalifikacji wymaganych od pracowników w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami. Dokument wprowadza szereg aktualizacji wynikających z ustawy o niektórych zawodach medycznych oraz zgłoszonych w ostatnich latach postulatów środowisk zawodowych. Zmiany obejmują zarówno zawody medyczne, jak i administracyjne oraz techniczne.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie nowe stanowiska i kwalifikacje wprowadza projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia z 19 stycznia 2026 r.
- Jak zmienią się zasady zatrudniania osób pracujących na dotychczasowych stanowiskach zdrowia publicznego i jakie są przepisy przejściowe.
- Dlaczego do katalogu zawodów dodano profilaktyka, podiatrę, histotechnika, histotechnologa, fizyka medycznego i asystenta balneologicznego.
- Jakie postulaty środowisk medycznych wpłynęły na korekty kwalifikacji, zwłaszcza w pielęgniarstwie, położnictwie i centralnej sterylizatorni.
Nowe stanowiska po wejściu ustawy o niektórych zawodach medycznych
Projekt rozporządzenia dostosowuje wykaz stanowisk do kwalifikacji wymaganych w zawodach uregulowanych ustawą z 17 sierpnia 2023 r. Chodzi o takie profesje jak asystentka stomatologiczna, optometrysta, technik farmaceutyczny, instruktor terapii uzależnień, technik sterylizacji medycznej, protetyk słuchu czy terapeuta zajęciowy. Aktualizacja obejmuje również dietetyków, zarówno w zakresie planowania diety, jak i prowadzenia konsultacji w ramach świadczeń gwarantowanych – zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy.
Dokument wprowadza także dwa nowe zawody: profilaktyka i podiatry. W związku z tym w załączniku pojawiają się stanowiska profilaktyk, starszy profilaktyk, młodszy asystent – profilaktyk, asystent – profilaktyk oraz starszy asystent – profilaktyk, a także podiatra i starszy podiatra. Nowe role zastępują dotychczasowe stanowiska przeznaczone dla absolwentów zdrowia publicznego.
Odejście od dotychczasowych stanowisk zdrowia publicznego
Projekt przewiduje również przepisy przejściowe dla osób już zatrudnionych na stanowiskach młodszego asystenta, asystenta oraz starszego asystenta zdrowia publicznego. Zgodnie z projektem:
- pracownik zatrudniony jako młodszy asystent zdrowia publicznego będzie mógł zostać młodszym asystentem – profilaktykiem (przy co najmniej 5 latach stażu), starszym profilaktykiem (przy minimum 3 latach stażu) albo profilaktykiem,
- osoba zatrudniona jako asystent zdrowia publicznego będzie mogła przejść na stanowisko asystenta – profilaktyka (przy tytule specjalisty w dziedzinie zdrowia publicznego lub minimum 5 latach stażu), a także na stanowisko starszego profilaktyka lub profilaktyka,
- starszy asystent zdrowia publicznego będzie mógł zostać starszym asystentem – profilaktykiem (jeśli posiada tytuł specjalisty) albo asystentem – profilaktykiem, lub pozostać na dotychczasowym stanowisku.
Wzmocnienie kadr: histotechnicy, fizycy medyczni, asystenci balneologiczni
Ważną część zmian stanowi wprowadzenie stanowisk histotechnika i histotechnologa. To realizacja uchwały nr 61/2025 Krajowej Rady Onkologicznej oraz postulatu Konsultanta Krajowego w dziedzinie patomorfologii. Zgodnie z uzasadnieniem, liczba osób przygotowujących materiał w jednostkach patomorfologicznych jest niewystarczająca, co negatywnie wpływa na jakość diagnostyki.
Do katalogu dodano również fizyka medycznego w zakresie rentgenodiagnostyki i radiologii zabiegowej – ze wskazaniem, że kwalifikacje są zbieżne z tymi określonymi w Prawie atomowym. Nowa rola ma odzwierciedlać realne zapotrzebowanie podmiotów leczniczych.
Kolejną nowością jest stanowisko asystenta balneologicznego, o które zabiegała Krajowa Izba Fizjoterapeutów. Jak wskazano, zadania tej osoby obejmują techniczne przygotowanie stanowisk balneoterapii i hydroterapii, dezynfekcję oraz wsparcie pacjenta w przygotowaniu do zabiegu. Ma to odciążyć fizjoterapeutów od niekwalifikowanych czynności technicznych.
Powrót „gipsiarza” i zmiana zakresu koordynatorów
Projekt przywraca do systemu stanowisko gipsiarza oraz starszego gipsiarza. Zastąpią one lukę, która powstała po uchyleniu rozporządzenia z 1992 r., w którym rola ta była obecna. Podmioty lecznicze zgłaszały potrzebę uzupełnienia katalogu zawodów o tę specjalność.
Zmienia się również nazwa stanowiska koordynatora pacjenta onkologicznego. Po wejściu w życie ustawy o Krajowej Sieci Kardiologicznej koordynator ma obejmować zarówno pacjenta onkologicznego, jak i kardiologicznego.
Ujednolicone wymagania kwalifikacyjne dla stanowisk pielęgniarskich
Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych zgłosiła konieczność ujednolicenia wymagań kwalifikacyjnych dla funkcji kierowniczych w pielęgniarstwie i położnictwie. Projekt pozostawia wyłącznie wymogi dotyczące tytułu zawodowego magistra pielęgniarstwa lub położnictwa, studiów podyplomowych z zakresu zarządzania oraz tytułu specjalisty w odpowiedniej dziedzinie przy minimum 7-letnim stażu pracy.
Dodatkowo pojawiają się nowe stanowiska zastępców pielęgniarki i położnej koordynującej i nadzorującej pracę innych pielęgniarek i położnych.
Zmiany dla centralnej sterylizatorni
Polskie Stowarzyszenie Sterylizacji Medycznej wnioskowało o zmianę wymogów kwalifikacyjnych na stanowiskach kierownika i zastępcy kierownika centralnej sterylizatorni. Projekt umożliwia objęcie tych funkcji również osobom bez wykształcenia medycznego, jeśli ukończyły studia podyplomowe z zarządzania w ochronie zdrowia. Ma to pomóc w uzupełnieniu braków kadrowych.
Przewidywany termin wejścia w życie
Projekt przewiduje, że nowe przepisy zaczną obowiązywać po 14 dniach od ogłoszenia. Konsultacje publiczne ruszyły, a uwagi do projektu mogą wpływać do resortu zdrowia do czasu zakończenia procedury.
Główne wnioski
- Projekt z 19 stycznia 2026 r. aktualizuje kwalifikacje pracowników podmiotów leczniczych, dostosowując katalog stanowisk do ustawy o niektórych zawodach medycznych oraz zgłoszonych potrzeb kadrowych.
- Wprowadzono nowe zawody: profilaktyk, podiatra, histotechnik, histotechnolog, asystent balneologiczny oraz fizyk medyczny w zakresie rentgenodiagnostyki i radiologii zabiegowej, a dotychczasowe stanowiska zdrowia publicznego objęto przepisami przejściowymi.
- Zmiany kwalifikacji objęły również stanowiska kierownicze w pielęgniarstwie i położnictwie oraz funkcje w centralnej sterylizatorni, co wynika z postulatów Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych oraz Polskiego Stowarzyszenia Sterylizacji Medycznej.
- Projekt przewiduje wejście nowych przepisów w życie po 14 dniach od ogłoszenia, a konsultacje publiczne już trwają.
Źródło:
- https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12406302/katalog/13180959#13180959
