Naczelna Izba Aptekarska przedstawiła pakiet uwag do projektu ustawy dotyczącej recept oraz wykonywania zawodu farmaceuty. Samorząd popiera kierunek zmian związanych z rozszerzaniem kompetencji farmaceutów i realizacją części programów lekowych w aptekach, ale zaznacza, że projekt wymaga dalszych prac legislacyjnych. Wśród kluczowych postulatów znalazły się m.in. ustawowa ochrona przed karami NFZ, rozszerzenie realizacji programów lekowych w aptekach oraz możliwość prowadzenia praktyk zawodowych przez farmaceutów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie poprawki do projektu ustawy zgłosiła Naczelna Izba Aptekarska.
- Jak mają działać recepty „Rp PL” i programy lekowe realizowane w aptekach.
- Dlaczego NIA chce ustawowej ochrony farmaceutów przed karami refundacyjnymi.
- Jakie nowe możliwości zawodowe mają otrzymać farmaceuci.
NIA popiera kierunek zmian, ale wskazuje na luki w projekcie
Naczelna Izba Aptekarska przekazała oficjalne stanowisko do projektu ustawy dotyczącej recept oraz wykonywania zawodu farmaceuty. Samorząd pozytywnie odniósł się do propozycji umożliwiających realizację części programów lekowych w aptekach ogólnodostępnych. Według NIA rozwiązanie może zwiększyć dostępność terapii dla pacjentów i odciążyć część ośrodków specjalistycznych.
Jednocześnie Izba zaznaczyła, że projekt pozostawia wiele kwestii niedookreślonych. Wśród problemów wymagających dopracowania wskazano m.in. zasady odpowiedzialności uczestników procesu realizacji programów lekowych, relacje między świadczeniodawcami a aptekami, sposób finansowania świadczeń oraz dostęp do dokumentacji medycznej.
– Działamy w Waszym imieniu. Naszym absolutnym priorytetem jest ochrona prestiżu zawodu, zapewnienie pełnego bezpieczeństwa prawnego farmaceutów oraz wprowadzenie jasnych i sprawiedliwych zasad finansowania aptek – przekazał Marek Tomków, prezes Naczelnej Rady Aptekarskiej.
Apteki mają realizować część programów lekowych
Jednym z najważniejszych elementów projektu jest stworzenie nowej kategorii recept „Rp PL”, która ma umożliwić realizację wybranych programów lekowych w aptekach ogólnodostępnych. NIA pozytywnie oceniła próbę decentralizacji dostępu do terapii oraz możliwość wydawania części leków programowych poza ośrodkami specjalistycznymi.
Komisja Farmacji Szpitalnej i Klinicznej NRA zaznaczyła jednak, że model ten powinien obejmować przede wszystkim pacjentów ze stabilnym przebiegiem terapii oraz produkty lecznicze niewymagające rekonstytucji czy specjalistycznego przygotowania. W stanowisku wskazano także potrzebę zachowania nadzoru klinicznego przez ośrodki prowadzące programy lekowe.
Samorząd farmaceutyczny zaproponował również rozwój świadczeń farmaceutycznych związanych z programami lekowymi. Chodzi m.in. o konsultacje farmaceutyczne, edukację pacjentów, monitorowanie bezpieczeństwa farmakoterapii oraz usługę „Lek specjalistyczny”, realizowaną we współpracy z ośrodkami specjalistycznymi.
NIA chce ustawowej ochrony przed błędami recept
W projekcie znalazły się również przepisy dotyczące walidacji recept elektronicznych przez System Informacji Medycznej (SIM). Projekt zakłada, że pozytywna walidacja recepty w systemie będzie oznaczała domniemanie prawidłowości danych objętych kontrolą systemową.
Według autorów projektu rozwiązanie ma ograniczyć liczbę błędów formalnych i refundacyjnych, zwiększyć bezpieczeństwo obrotu receptami elektronicznymi oraz poprawić pewność prawną osób wystawiających i realizujących recepty. SIM miałby automatycznie kontrolować m.in. zgodność dawkowania, odpłatności oraz limitów ilości produktów leczniczych na recepcie.
NIA wskazuje, że ustawowe uregulowanie walidacji recept może być istotnym elementem ochrony farmaceutów przed konsekwencjami błędów systemowych i sporami związanymi z refundacją leków.
Zniknie wymóg rocznego stażu przed kursem kwalifikacyjnym?
Zmiany w projekcie przewidują także usunięcie obowiązku posiadania co najmniej 12 miesięcy stażu pracy jako warunku przystąpienia do kursów kwalifikacyjnych dla farmaceutów. Autorzy uzasadnienia wskazują, że obecne przepisy ograniczają dostęp młodych farmaceutów do zdobywania dodatkowych kompetencji zawodowych.
Według projektodawców farmaceuci już na etapie studiów zdobywają szerokie przygotowanie praktyczne i teoretyczne, które pozwala na wcześniejsze podejmowanie specjalistycznego kształcenia. Zmiana ma zwiększyć liczbę osób posiadających kwalifikacje potrzebne do realizacji nowych świadczeń zdrowotnych i rozwoju opieki farmaceutycznej.
Farmaceuci mają zyskać możliwość prowadzenia praktyk zawodowych
Istotna część zmian dotyczy również wykonywania zawodu farmaceuty w ramach działalności leczniczej. Projekt przewiduje jednoznaczne włączenie farmaceutów do katalogu zawodów medycznych mogących prowadzić praktyki zawodowe na podobnych zasadach jak lekarze czy pielęgniarki.
Planowane przepisy mają umożliwić prowadzenie indywidualnych oraz grupowych praktyk farmaceutycznych, także w formie spółek partnerskich. Projekt przewiduje również stworzenie systemu rejestrowego prowadzonego przez samorząd aptekarski oraz określenie zasad nadzoru nad wykonywaniem zawodu.
W uzasadnieniu projektu podkreślono, że obecny stan prawny pozostaje niespójny z rozszerzającą się rolą farmaceutów w systemie ochrony zdrowia. Autorzy wskazują, że farmaceuci wykonują świadczenia zdrowotne, ale nie posiadają pełnych instrumentów organizacyjnych i prawnych umożliwiających realizację tych świadczeń w ramach praktyki zawodowej.
NIA zapowiada dalsze prace nad projektem
Naczelna Izba Aptekarska deklaruje gotowość do dalszej współpracy nad projektem. Samorząd podkreśla, że ostateczne rozwiązania powinny uwzględniać bezpieczeństwo pacjentów, organizację systemu ochrony zdrowia oraz realia funkcjonowania aptek ogólnodostępnych.
Według przedstawionego stanowiska projekt wymaga jeszcze doprecyzowania kwestii finansowych, organizacyjnych i technologicznych, zanim będzie mógł zostać jednoznacznie zaakceptowany przez środowisko farmaceutyczne.
Główne wnioski
- Naczelna Izba Aptekarska popiera realizację części programów lekowych w aptekach ogólnodostępnych, ale oczekuje doprecyzowania zasad finansowania i odpowiedzialności.
- Projekt przewiduje ustawową walidację e-recept przez System Informacji Medycznej (SIM), co ma ograniczyć błędy formalne i refundacyjne.
- Farmaceuci mają uzyskać możliwość prowadzenia indywidualnych i grupowych praktyk zawodowych, także w formie spółek partnerskich.
- Projekt zakłada usunięcie wymogu 12-miesięcznego stażu pracy przed przystąpieniem do kursów kwalifikacyjnych dla farmaceutów.
Źródło:
- https://www.nia.gov.pl/2026/05/19/godziwe-wynagrodzenie-ochrona-przed-karami-i-praktyki-zawodowe-naczelna-izba-aptekarska-zglasza-kluczowe-poprawki-do-ustawy-o-receptach/
