Fundacja Alivia zwróciła się do ministry zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy z wnioskiem o pilne spotkanie dotyczące skutków zmian w finansowaniu badań wysokokosztowych. Organizacja wskazuje, że już po pierwszym miesiącu obowiązywania nowych zasad widać wyraźne wydłużenie kolejek do rezonansu magnetycznego, kolonoskopii czy tomografii komputerowej. Zdaniem Fundacji problem może bezpośrednio odbić się na bezpieczeństwie pacjentów onkologicznych oraz skuteczności leczenia.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak zmieniły się średnie czasy oczekiwania na rezonans magnetyczny i kolonoskopię po zmianach NFZ.
- Które placówki odnotowują najbardziej odległe terminy badań diagnostycznych.
- Jakie problemy systemowe dotyczą pacjentów onkologicznych po rozpoczęciu leczenia.
- Jakie rozwiązania Fundacja Alivia proponuje Ministerstwu Zdrowia.
Alivia apeluje o pilne rozmowy z Ministerstwem Zdrowia
Fundacja Alivia skierowała do Ministerstwa Zdrowia formalny wniosek o pilne spotkanie robocze dotyczące zmian wynikających z zarządzenia nr 34/2026/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Chodzi o nowe zasady finansowania badań wysokokosztowych, obejmujących m.in. rezonans magnetyczny, tomografię komputerową, kolonoskopię oraz gastroskopię.
W piśmie organizacja wskazuje, że zmiany mają charakter systemowy i wpływają zarówno na dostępność świadczeń, jak i bezpieczeństwo zdrowotne pacjentów. Szczególne obawy dotyczą osób onkologicznych oraz pacjentów będących w trakcie diagnostyki.
Fundacja zaznacza, że problem nie ogranicza się do pojedynczych placówek czy regionów, ale zaczyna obejmować cały system.
Kolejki do badań wydłużyły się już po miesiącu
Dane zbierane przez Fundację Alivia w ramach projektu Onkoskaner pokazują wyraźne pogorszenie dostępności badań diagnostycznych już po pierwszym miesiącu obowiązywania nowych zasad finansowania.
Średni czas oczekiwania na rezonans magnetyczny wzrósł z 85 dni w marcu do 105 dni w kwietniu. Jeszcze większy problem dotyczy kolonoskopii – średni czas oczekiwania wydłużył się z 407 do 450 dni.
Fundacja podała także przykłady najbardziej obciążonych placówek. W Szpitalu Wojewódzkim w Bielsku-Białej czas oczekiwania na kolonoskopię przekroczył 490 dni. Z kolei w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego pacjenci mają czekać ponad 600 dni na rezonans magnetyczny.
Tego rodzaju opóźnienia już dziś wpływają na wydłużenie ścieżki diagnostycznej i mogą prowadzić do rozpoznawania chorób na bardziej zaawansowanych etapach – wskazano we wniosku skierowanym do resortu zdrowia.
Problem dotyczy także pacjentów po rozpoczęciu leczenia
Fundacja zwraca uwagę na lukę systemową dotyczącą pacjentów onkologicznych znajdujących się już w trakcie terapii lub po jej zakończeniu. Jak wskazano w piśmie, szybka ścieżka diagnostyki i leczenia onkologicznego DiLO kończy się formalnie wraz z rozpoczęciem leczenia.
To oznacza, że osoby wymagające badań kontrolnych lub monitorowania po terapii tracą dostęp do szybkiej diagnostyki, mimo że czas w ich przypadku również pozostaje kluczowy.
Według Fundacji około jedna trzecia pacjentów onkologicznych nie korzysta z szybkiej ścieżki DiLO już na etapie diagnostyki, co dodatkowo zwiększa ryzyko opóźnień.
Alivia wskazuje możliwe rozwiązania
Fundacja deklaruje, że rozumie skalę problemów finansowych systemu ochrony zdrowia, ale jednocześnie uważa, że działania oszczędnościowe nie powinny odbijać się wyłącznie na pacjentach.
Wśród proponowanych kierunków działań organizacja wymienia:
- bardziej precyzyjne mechanizmy ograniczające finansowanie świadczeń, które według NFZ nie powinny być realizowane,
- zabezpieczenie kluczowych badań diagnostycznych jako elementu bezpieczeństwa zdrowotnego,
- rozwój narzędzi monitorowania ścieżki pacjenta, szczególnie przed rozpoznaniem nowotworu oraz w follow-upie onkologicznym.
Fundacja podkreśla również, że dysponuje szczegółowymi analizami oraz danymi zbieranymi w projekcie Onkoskaner, obejmującymi także informacje przekazywane przez placówki medyczne i pacjentów.
Fundacja chce przedstawić dane resortowi zdrowia
Wniosek skierowany do Ministerstwa Zdrowia kończy się apelem o szybkie wyznaczenie terminu spotkania roboczego. Fundacja chce przedstawić resortowi szczegółowe dane oraz omówić możliwe rozwiązania ograniczające skutki zmian.
Naszym celem jest konstruktywne wsparcie procesu decyzyjnego – tak, aby niezbędne działania systemowe nie pogarszały sytuacji pacjentów – napisano w piśmie.
Organizacja zaznacza, że w onkologii opóźnienia diagnostyczne mogą bezpośrednio wpływać na skuteczność leczenia oraz rokowania pacjentów.
Główne wnioski
- Średni czas oczekiwania na rezonans magnetyczny wzrósł z 85 dni w marcu do 105 dni w kwietniu.
- Średni czas oczekiwania na kolonoskopię wydłużył się z 407 do 450 dni po zmianach finansowania badań wysokokosztowych.
- Najbardziej odległe terminy dotyczą m.in. Szpitala Wojewódzkiego w Bielsku-Białej oraz Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, gdzie pacjenci czekają nawet ponad 600 dni na badania.
- Fundacja Alivia zaapelowała do ministry zdrowia o pilne spotkanie oraz zmiany ograniczające skutki zarządzenia nr 34/2026/DSOZ Prezesa NFZ.
Źródło:
- https://alivia.org.pl/aktualnosci/w-grze-jest-czas-pacjentow/
