Ogólnopolskie Stowarzyszenie Moje Nerki wraz ze środowiskiem nefrologicznym wystąpiło z petycją do Ministerstwa Zdrowia w sprawie szerszego dostępu do hemodiafiltracji (HDF). Autorzy inicjatywy chcą zniesienia obecnych ograniczeń kwalifikacyjnych, przez które świadczenie jest dostępne tylko dla określonych grup pacjentów dializowanych. Powołują się m.in. na wyniki międzynarodowego badania CONVINCE, w którym wysokoobjętościowa HDF wiązała się z 23% niższym ryzykiem zgonu z dowolnej przyczyny w porównaniu ze standardową hemodializą. Partnerami inicjatywy są konsultant krajowa w dziedzinie nefrologii, Polskie Towarzystwo Nefrologiczne oraz Nefron.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego pacjenci i nefrolodzy apelują o zmianę zasad dostępu do hemodiafiltracji.
- Jakie wyniki dotyczące HDF przyniosło międzynarodowe badanie CONVINCE.
- Dlaczego rozszerzenie dostępu do HDF może wymagać zmiany wyceny świadczenia.
- Kto popiera petycję skierowaną do Ministerstwa Zdrowia.
Petycja o zmianę zasad dostępu do hemodiafiltracji
Ogólnopolska petycja została ogłoszona 24 sierpnia 2026 r. przez Ogólnopolskie Stowarzyszenie Moje Nerki. Jej celem jest zmiana zasad dostępu do hemodiafiltracji w Polsce i odejście od obecnych kryteriów ograniczających możliwość zastosowania tej metody.
Jak wskazują organizatorzy, obecnie HDF jest dostępna dla czterech określonych grup chorych. Zdaniem autorów petycji takie rozwiązanie nie odpowiada aktualnym dowodom naukowym dotyczącym korzyści z wysokoobjętościowej hemodiafiltracji.
Partnerami merytorycznymi i medycznymi inicjatywy są prof. Magdalena Krajewska, konsultant krajowa w dziedzinie nefrologii, Polskie Towarzystwo Nefrologiczne kierowane przez prof. Marcina Adamczaka oraz Nefron, zrzeszający publiczne i prywatne podmioty prowadzące dializoterapię.
Badanie CONVINCE: śmiertelność niższa o 23%
Jednym z głównych argumentów przedstawianych przez inicjatorów petycji są wyniki międzynarodowego badania klinicznego CONVINCE, porównującego wysokoobjętościową hemodiafiltrację ze standardową hemodializą. Wyniki badania opublikowano w „The New England Journal of Medicine”.
W grupie leczonej metodą wysokoobjętościowej HDF odnotowano 23% niższe ryzyko zgonu z dowolnej przyczyny niż w grupie poddawanej konwencjonalnej hemodializie. To właśnie ten wynik jest jednym z podstawowych argumentów środowiska nefrologicznego za ponowną oceną obecnych zasad kwalifikowania pacjentów do HDF.
Hemodiafiltracja łączy mechanizmy wykorzystywane w hemodializie z konwekcyjnym usuwaniem substancji z krwi. Pozwala dzięki temu skuteczniej eliminować część cząsteczek, które trudniej usuwa standardowa hemodializa.
Organizatorzy petycji wskazują również na korzyści dotyczące tolerancji zabiegów i jakości życia pacjentów, m.in. mniejsze problemy związane ze spadkami ciśnienia podczas dializy oraz szybszą regenerację po jej zakończeniu.
Potrzebna również odpowiednia wycena HDF
Prof. Marcin Adamczak, przewodniczący Polskiego Towarzystwa Nefrologicznego, ocenia, że wyniki badania CONVINCE powinny przełożyć się na zmianę podejścia do tej metody leczenia.
– Badanie CONVINCE to kamień milowy w dializoterapii. Pokazuje nam bezsprzecznie, że hemodiafiltracja to nie luksus, ale nowy standard opieki, który powinniśmy móc zaoferować każdemu pacjentowi – wskazuje prof. Marcin Adamczak.
Środowisko nefrologiczne zwraca jednocześnie uwagę na finansową stronę ewentualnego rozszerzenia dostępu. HDF jest bardziej kosztochłonnym zabiegiem, dlatego – zdaniem przewodniczącego PTN – zmianie kryteriów powinna towarzyszyć adekwatna wycena świadczenia. Prof. Adamczak wskazuje zarazem, że mniejsza liczba hospitalizacji pacjentów może ograniczać część wydatków ponoszonych przez płatnika publicznego.
Transplantacja pozostaje najlepszą metodą leczenia
Prof. Magdalena Krajewska, konsultant krajowa w dziedzinie nefrologii, zwraca uwagę, że w schyłkowym stadium przewlekłej choroby nerek podstawowym celem powinno być zapewnienie choremu możliwie skutecznego leczenia nerkozastępczego.
– Najlepszą metodą leczenia pozostaje transplantacja, niemniej, gdy nie możemy jej wykonać – z różnych względów – z dostępnych opcji leczenia hemodiafiltracja daje najlepsze rezultaty – mówi prof. Magdalena Krajewska.
Pacjenci chcą odejścia od obecnych kryteriów kwalifikacji
Ogólnopolskie Stowarzyszenie Moje Nerki argumentuje, że możliwość zastosowania HDF nie powinna zależeć od spełnienia obecnych, wąskich kryteriów.
– Choroba nerek nie wybiera, a każda osoba zmuszona do uciążliwych, wielogodzinnych dializ zasługuje na to, by leczyć ją w najnowocześniejszy, najbezpieczniejszy z dostępnych sposobów. Nasza petycja do Ministerstwa Zdrowia to apel o równe szanse i godność dla każdego chorego – mówi prof. Rajmund Michalski, pacjent nefrologiczny i prezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Moje Nerki.
O znaczeniu rodzaju dializoterapii dla codziennego funkcjonowania mówi również Dariusz Jóźwiak z Gniezna, dializowany od 1987 r., który przeszedł dwa przeszczepienia nerki i od 2019 r. korzysta z HDF.
Pacjent opisuje, że podczas standardowej hemodializy doświadczał częstych, gwałtownych spadków ciśnienia. Po przejściu na HDF zauważył m.in. poprawę stabilności ciśnienia, obniżenie tętna, mniejszy świąd skóry oraz lepsze samopoczucie po zabiegu. Zwraca również uwagę, że dostępność HDF różni się między stacjami dializ.
Podpisy mają trafić do Ministerstwa Zdrowia
Petycja jest kierowana do Ministerstwa Zdrowia. Organizatorzy zapowiadają, że zebrane podpisy zostaną przekazane resortowi wraz z apelem o zmianę kryteriów kwalifikacji do hemodiafiltracji.
Do udziału w inicjatywie zachęcani są pacjenci, ich bliscy, pracownicy ochrony zdrowia oraz inne osoby popierające rozszerzenie dostępu do tej metody leczenia.
Petycja dostępna jest: TUTAJ.
Główne wnioski
- Ogólnopolskie Stowarzyszenie Moje Nerki wystąpiło z petycją do Ministerstwa Zdrowia o zmianę zasad dostępu do hemodiafiltracji w Polsce.
- Obecnie HDF jest dostępna dla czterech określonych grup pacjentów, a inicjatorzy petycji chcą odejścia od tych ograniczeń kwalifikacyjnych.
- W badaniu CONVINCE wysokoobjętościowa HDF wiązała się z 23% niższym ryzykiem zgonu z dowolnej przyczyny w porównaniu ze standardową hemodializą.
- Polskie Towarzystwo Nefrologiczne wskazuje, że szerszemu dostępowi do HDF powinna towarzyszyć adekwatna wycena świadczenia.
Źródło:
- Mat. prasowy



