Rada Organizacji Pacjentów przy ministrze zdrowia opowiedziała się za projektem nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (UD207), określanym jako tzw. lex szarlatan. W ocenie przedstawicieli organizacji pacjenckich proponowane przepisy stanowią istotny krok w kierunku skuteczniejszej ochrony osób korzystających z systemu ochrony zdrowia. Szczególne znaczenie przypisano rozszerzeniu kompetencji Rzecznika Praw Pacjenta oraz wprowadzeniu narzędzi umożliwiających szybką reakcję na praktyki pseudomedyczne i inne działania naruszające prawa pacjentów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego Rada Organizacji Pacjentów poparła projekt tzw. lex szarlatan i jakie argumenty przedstawiła w swoim stanowisku,
- Jakie nowe kompetencje ma otrzymać Rzecznik Praw Pacjenta, aby skuteczniej chronić pacjentów przed pseudomedycyną,
- W jaki sposób projekt UD207 ma zwiększyć bezpieczeństwo pacjentów oraz ograniczyć stosowanie niesprawdzonych metod leczenia,
- Czym jest tzw. lex szarlatan i jakie zmiany przewiduje dla systemu ochrony zdrowia.
Rada Organizacji Pacjentów popiera projekt UD207
W opublikowanym stanowisku Rada Organizacji Pacjentów poinformowała, że wyraża pełne poparcie dla projektu ustawy o zmianie ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Zdaniem Rady proponowane rozwiązania wzmacniają pozycję pacjentów i zwiększają skuteczność ochrony ich praw.
Organizacja zwróciła uwagę, że szczególnie ważne jest wyposażenie Rzecznika Praw Pacjenta w instrumenty pozwalające na natychmiastową reakcję w sytuacjach, które mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia lub życia pacjentów. Chodzi przede wszystkim o możliwość wydawania ostrzeżeń publicznych oraz decyzji tymczasowych, które pozwolą ograniczyć niebezpieczne praktyki jeszcze przed zakończeniem postępowania administracyjnego.
Według Rady takie rozwiązania mogą znacząco skrócić czas reakcji państwa na działania stanowiące zagrożenie dla pacjentów.
Pseudomedycyna coraz większym wyzwaniem dla bezpieczeństwa pacjentów
W stanowisku podkreślono, że w ostatnim czasie obserwowany jest wzrost liczby działań promujących niesprawdzone, niezweryfikowane lub niezatwierdzone metody leczenia. Zjawisko to budzi poważne obawy organizacji reprezentujących pacjentów. Jak wskazuje Rada Organizacji Pacjentów:
Rada w pełni akceptuje koncepcję wzmocnienia kompetencji Rzecznika w zakresie zapobiegania praktykom pseudomedycznym. W ostatnim czasie obserwujemy narastającą skalę działań promujących niesprawdzone lub niezatwierdzone metody leczenia. Są to obszary, w których Państwo musi skutecznie chronić swoich obywateli przed działaniami mogącymi prowadzić do pogorszenia ich stanu zdrowia, obniżenia jakości życia, a nawet śmierci.
Organizacje pacjenckie zwracają uwagę, że pseudomedycyna może prowadzić nie tylko do strat finansowych ponoszonych przez pacjentów, lecz przede wszystkim do opóźnienia właściwej diagnostyki oraz rezygnacji z terapii opartych na aktualnej wiedzy medycznej. W wielu przypadkach konsekwencją może być pogorszenie rokowania i utrata szans na skuteczne leczenie.
Większe kompetencje Rzecznika Praw Pacjenta
Jednym z najważniejszych elementów projektu jest rozszerzenie uprawnień Rzecznika Praw Pacjenta. Rada Organizacji Pacjentów pozytywnie ocenia możliwość:
- wydawania publicznych ostrzeżeń dotyczących praktyk mogących zagrażać zdrowiu lub życiu pacjentów,
- wydawania decyzji tymczasowych nakazujących natychmiastowe zaprzestanie niebezpiecznych działań,
- skuteczniejszego reagowania na przypadki naruszania zbiorowych praw pacjentów.
Rozwiązania te mają umożliwić podejmowanie działań jeszcze przed zakończeniem długotrwałych procedur administracyjnych, co może mieć kluczowe znaczenie w sytuacjach wymagających natychmiastowej interwencji.
Skuteczniejsze egzekwowanie prawa
Rada Organizacji Pacjentów pozytywnie odniosła się również do propozycji zwiększenia skuteczności egzekwowania przepisów poprzez możliwość nakładania bardziej dotkliwych sankcji za naruszanie zbiorowych praw pacjentów. Jak podkreślono w stanowisku:
ROP pozytywnie ocenia także zwiększenie możliwości egzekwowania prawa poprzez nakładanie skutecznych sankcji za naruszanie zbiorowych praw pacjentów. Ochrona praw pacjenta wymaga nie tylko identyfikowania naruszeń, ale również realnych narzędzi zapobiegania ich powtarzaniu.
Zdaniem organizacji pacjenckich samo stwierdzenie naruszenia przepisów nie jest wystarczające. Równie istotne jest stworzenie mechanizmów, które skutecznie zniechęcą do podejmowania podobnych działań w przyszłości.
Bezpieczeństwo pacjentów jako priorytet systemu ochrony zdrowia
W końcowej części stanowiska Rada Organizacji Pacjentów podkreśla, że projekt ustawy wpisuje się w budowę nowoczesnego systemu ochrony zdrowia, w którym bezpieczeństwo pacjenta stanowi wartość nadrzędną. Przedstawiciele organizacji wskazują, że skuteczna ochrona praw pacjentów powinna opierać się nie tylko na odpowiednich przepisach, ale również na szybkiej reakcji instytucji publicznych oraz zapewnieniu obywatelom dostępu do rzetelnych informacji medycznych.
W opinii Rady proponowane zmiany mogą przyczynić się do ograniczenia zjawiska pseudomedycyny, zwiększenia zaufania do systemu ochrony zdrowia oraz poprawy bezpieczeństwa osób poszukujących pomocy medycznej.
Czym jest tzw. lex szarlatan?
Określenie lex szarlatan odnosi się do projektu nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, którego celem jest skuteczniejsza walka z pseudomedycyną, dezinformacją zdrowotną oraz działalnością osób oferujących niesprawdzone metody leczenia. Projekt zakłada przede wszystkim rozszerzenie kompetencji Rzecznika Praw Pacjenta, który będzie mógł wydawać publiczne ostrzeżenia, podejmować decyzje tymczasowe nakazujące natychmiastowe zaprzestanie niebezpiecznych praktyk oraz prowadzić postępowania wobec podmiotów działających bez wymaganych uprawnień.
Przewidziano również podwyższenie maksymalnych kar finansowych – do 1 mln zł za naruszanie zbiorowych praw pacjentów oraz do 100 tys. zł za brak współpracy z Rzecznikiem Praw Pacjenta. Nowe przepisy mają ograniczyć działalność osób wykorzystujących niewiedzę i trudną sytuację pacjentów oraz wzmacniać ochronę zdrowia publicznego poprzez promowanie leczenia zgodnego z aktualną wiedzą medyczną.
Główne wnioski
- Rada Organizacji Pacjentów oficjalnie poparła projekt nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (UD207), uznając go za ważny krok w kierunku lepszej ochrony pacjentów.
- Projekt lex szarlatan przewiduje rozszerzenie kompetencji Rzecznika Praw Pacjenta, m.in. możliwość wydawania ostrzeżeń publicznych oraz decyzji tymczasowych wobec niebezpiecznych praktyk.
- Nowe przepisy mają skuteczniej przeciwdziałać pseudomedycynie, czyli promowaniu niesprawdzonych i niezatwierdzonych metod leczenia, które mogą zagrażać zdrowiu i życiu pacjentów.
- Projekt zakłada również zaostrzenie sankcji za naruszanie zbiorowych praw pacjentów, co ma zwiększyć skuteczność egzekwowania przepisów i ograniczyć powtarzanie niebezpiecznych praktyk.
Źródło:
- https://www.gov.pl/web/zdrowie/stanowisko-rady-organizacji-pacjentow-ws-projektu-tzw-lex-szarlatan
- https://www.gov.pl/web/premier/lex-szarlatan-i-wsparcie-dla-organizacji-pozarzadowych–rzad-przyjal-nowe-projekty-ustaw
