Po wielu miesiącach prac i intensywnej debaty projekt określany jako tzw. lex szarlatan jest coraz bliżej zakończenia ścieżki legislacyjnej. We wtorek, 21 lipca, sejmowa Komisja Zdrowia przyjęła poprawki do nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Już 22-23 lipca ustawą zajmie się Senat. Jeśli nie wprowadzi zmian, to dokument trafi na biurko prezydenta.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie poprawki przyjęła Komisja Zdrowia do projektu lex szarlatan.
- Jakie nowe uprawnienia otrzyma Rzecznik Praw Pacjenta.
- Na jakim etapie procesu legislacyjnego znajduje się ustawa.
- Jakie stanowisko wobec projektu zajęły organizacje pacjentów i samorząd lekarski.
Komisja Zdrowia przyjęła poprawki do projektu
Podczas wtorkowego posiedzenia Komisja Zdrowia przyjęła cztery poprawki do rządowego projektu nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (UD207).
Trzy z nich mają charakter legislacyjny, redakcyjny i zapewniają spójność przepisów. Komisja przyjęła również poprawkę o charakterze konstytucyjnym dotyczącą administracyjnych kar pieniężnych. Zakłada ona doprecyzowanie kryteriów nakładania sankcji oraz uwzględnienie możliwości finansowych podmiotów, wobec których będą one stosowane.
Projekt ma ograniczyć działalność pseudomedyczną
Nowelizacja ma zwiększyć ochronę pacjentów przed usługami i praktykami, które nie są zgodne z aktualną wiedzą medyczną i mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia lub życia.
Projekt przewiduje rozszerzenie kompetencji Rzecznika Praw Pacjenta. Rzecznik będzie mógł wydawać publiczne ostrzeżenia, gdy uzna, że określona praktyka może zagrażać pacjentom. Otrzyma także możliwość wydawania decyzji tymczasowych nakazujących natychmiastowe zaprzestanie określonych działań jeszcze przed zakończeniem postępowania.
Nowelizacja przyznaje również Rzecznikowi Praw Pacjenta prawo do żądania wszczęcia oraz udziału w postępowaniach cywilnych dotyczących praw pacjentów na takich samych zasadach, jakie przysługują prokuratorowi.
Za naruszanie zbiorowych praw pacjentów przewidziano administracyjne kary pieniężne do 1 mln zł, natomiast za brak współpracy z Rzecznikiem Praw Pacjenta – do 100 tys. zł.
Senat zajmie się ustawą już 22-23 lipca
Sejm uchwalił projekt 3 lipca 2026 r. Teraz nowelizacja znajduje się w porządku obrad 63. posiedzenia Senatu, które odbędzie się 22 i 23 lipca.
Jeżeli Senat przyjmie ustawę, trafi ona do podpisu prezydenta. Nie jest jednak przesądzone, jaka będzie jego decyzja.
Podczas lipcowego głosowania w Sejmie posłowie Prawa i Sprawiedliwości nie poparli projektu. Siedmiu parlamentarzystów tej partii głosowało przeciw, 160 wstrzymało się od głosu, a 19 nie uczestniczyło w głosowaniu.
Organizacje pacjentów poparły projekt
Projekt od początku był szeroko komentowany przez środowiska medyczne i organizacje pacjenckie. Poparcie dla proponowanych zmian wyraziła Rada Organizacji Pacjentów przy ministrze zdrowia. W swoim stanowisku wskazała:
– Rada w pełni akceptuje koncepcję wzmocnienia kompetencji Rzecznika w zakresie zapobiegania praktykom pseudomedycznym. W ostatnim czasie obserwujemy narastającą skalę działań promujących niesprawdzone lub niezatwierdzone metody leczenia. Są to obszary, w których Państwo musi skutecznie chronić swoich obywateli przed działaniami mogącymi prowadzić do pogorszenia ich stanu zdrowia, obniżenia jakości życia, a nawet śmierci.
Michał Bulsa apeluje o podpis prezydenta
O podpisanie ustawy apeluje również prezes Naczelnej Rady Lekarskiej w Szczecinie Michał Bulsa.
– Panie Prezydencie, nie możemy pozwolić na to, by szarlatani, pseudomedycy i samozwańczy uzdrowiciele za pieniądze żerowali na desperacji pacjentów. To naturalne, że chory człowiek szuka dla siebie nadziei, ale to musi być nadzieja oparta na prawdzie i wiedzy, a nie na złudzeniach, które są sprzedawane chorym ludziom przez oszustów – podkreślił Bulsa.
Główne wnioski
- Komisja Zdrowia przyjęła cztery poprawki, z czego trzy mają charakter legislacyjny i redakcyjny, a jedna dotyczy zasad nakładania administracyjnych kar pieniężnych.
- Projekt przewiduje nowe kompetencje Rzecznika Praw Pacjenta, w tym możliwość wydawania ostrzeżeń publicznych, decyzji tymczasowych oraz nakładania kar do 1 mln zł za naruszanie zbiorowych praw pacjentów.
- Senat rozpatrzy ustawę podczas 63. posiedzenia w dniach 22-23 lipca, a po zakończeniu prac parlamentarnych projekt może trafić do podpisu prezydenta.
- Projekt uzyskał poparcie Rady Organizacji Pacjentów, a o jego podpisanie przez prezydenta apelował prezes Naczelnej Rady Lekarskiej w Szczecinie Michał Bulsa.
Źródło:
- https://www.senat.gov.pl/aktualnoscilista/art,17686,prace-w-komisjach-senackich-21-lipca-2026-r-.html
