Otyłość może osłabiać działanie komórek odpornościowych odpowiedzialnych za ochronę organizmu przed infekcjami i nowotworami. Naukowcy z Maynooth University w Irlandii wykazali, że operacja bariatryczna metodą Roux-en-Y może odwracać część tych zaburzeń, poprawiając metabolizm i aktywność limfocytów T. Wyniki badania opublikowanego w czasopiśmie „JCI Insight” dostarczają nowych informacji o związku między leczeniem otyłości, a funkcjonowaniem układu immunologicznego.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak otyłość wpływa na funkcjonowanie układu odpornościowego i dlaczego może zwiększać podatność na ciężkie infekcje.
- Jaka jest rola limfocytów T gamma delta (γδ), szczególnie podgrupy Vδ2+, w ochronie organizmu przed zakażeniami i komórkami nowotworowymi.
- W jaki sposób operacja bariatryczna metodą Roux-en-Y (RYGB) może przywracać metabolizm i aktywność komórek odpornościowych zaburzone przez otyłość.
- Jakie znaczenie mają wyniki badania Maynooth University dla leczenia otyłości oraz dalszych badań nad ryzykiem infekcji i nowotworów.
Otyłość zaburza funkcjonowanie układu odpornościowego
Otyłość jest przewlekłą chorobą, której konsekwencje wykraczają poza zaburzenia metaboliczne i zwiększone ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Coraz więcej badań wskazuje, że nadmierna ilość tkanki tłuszczowej może również niekorzystnie wpływać na funkcjonowanie układu odpornościowego. Zespół kierowany przez dr Ciarę Flynn z Maynooth University, pracującą w grupie badawczej prof. Andrew Hogana, przeanalizował wpływ otyłości na wyspecjalizowaną populację limfocytów T.
Badacze skoncentrowali się na limfocytach T gamma delta (γδ), szczególnie podgrupie Vδ2+, uczestniczącej we wczesnej odpowiedzi immunologicznej oraz rozpoznawaniu komórek zakażonych i nowotworowych.
Limfocyty T Vδ2+ – dlaczego są ważne w walce z infekcjami i nowotworami?
Limfocyty T Vδ2+ stanowią element odporności łączący cechy odpowiedzi wrodzonej i nabytej. Mogą szybko reagować na sygnały zagrożenia oraz uczestniczyć w eliminowaniu nieprawidłowych komórek. Naukowcy wykazali, że u osób z otyłością liczba limfocytów T Vδ2+ we krwi była mniejsza, a ich aktywność po stymulacji ulegała osłabieniu.
Dodatkowo stwierdzono zaburzenia procesów metabolicznych odpowiedzialnych za pobieranie składników odżywczych i produkcję energii. Oznacza to, że komórki odpornościowe mogą dysponować ograniczonymi zasobami energetycznymi niezbędnymi do skutecznego reagowania na zagrożenia. Wyniki pomagają wyjaśnić jeden z mechanizmów zwiększonej podatności osób z otyłością na ciężki przebieg niektórych zakażeń.
Operacja bariatryczna Roux-en-Y może odwracać zaburzenia odporności
Szczególnie istotnym elementem badania była ocena zmian zachodzących po operacji pomostowania żołądkowego metodą Roux-en-Y (RYGB). Jest to zabieg bariatryczny polegający na zmniejszeniu czynnościowej objętości żołądka oraz zmianie drogi pasażu pokarmu przez przewód pokarmowy.
Po operacji naukowcy zaobserwowali poprawę metabolizmu limfocytów T Vδ2+ oraz ich zdolności do odpowiedzi na stymulację. Wskazuje to, że przynajmniej część zaburzeń immunologicznych związanych z otyłością może być odwracalna. Co ważne, badanie dotyczyło konkretnych parametrów komórek odpornościowych. Nie wykazano w nim bezpośrednio, że poprawa ich funkcji przekłada się na zmniejszenie częstości zakażeń lub nowotworów.
Leczenie otyłości a ryzyko nowotworów i powikłań infekcyjnych
Wyniki mają znaczenie dla rozwoju immunometabolizmu, czyli dziedziny badającej zależności między przemianami metabolicznymi a funkcjonowaniem układu odpornościowego. Autorzy wskazują, że przywrócenie aktywności limfocytów T może być jednym z mechanizmów korzystnego wpływu skutecznego leczenia otyłości na zdrowie.
Prof. Helen Heneghan ze St. Vincent’s University Hospital zwróciła uwagę, że u pacjentów po operacjach bariatrycznych obserwowano o 40–50% niższe ryzyko niektórych nowotworów i powikłań związanych z otyłością. Należy jednak podkreślić, że wartość ta odnosi się do szerszych obserwacji klinicznych i nie stanowi bezpośredniego wyniku dotyczącego ryzyka nowotworów w omawianym badaniu.
Nowe znaczenie chirurgii bariatrycznej w immunometabolizmie
Badanie przeprowadzono we współpracy z naukowcami ze St. Vincent’s University Hospital i University College Dublin. Projekt finansowała irlandzka Health Research Board. Odkrycie sugeruje, że korzyści wynikające z chirurgicznego leczenia otyłości mogą obejmować nie tylko redukcję masy ciała i poprawę parametrów metabolicznych, ale również częściowe przywrócenie prawidłowych funkcji układu odpornościowego. Konieczne są jednak dalsze badania pozwalające określić trwałość tych zmian oraz ich rzeczywisty wpływ na ryzyko infekcji i chorób nowotworowych.
Główne wnioski
- Otyłość może zaburzać funkcjonowanie komórek odpornościowych odpowiedzialnych za ochronę przed infekcjami i nowotworami. Naukowcy z Maynooth University w badaniu opublikowanym w „JCI Insight” wykazali zmniejszoną liczbę i aktywność limfocytów T Vδ2+ u osób z otyłością.
- Zaburzenia metabolizmu limfocytów T Vδ2+ mogą osłabiać odpowiedź immunologiczną. Badacze zaobserwowali nieprawidłowości w pobieraniu składników odżywczych i produkcji energii, które ograniczają zdolność komórek odpornościowych do reagowania na zagrożenia.
- Operacja bariatryczna metodą Roux-en-Y (RYGB) może odwracać część zaburzeń odporności związanych z otyłością. Po zabiegu stwierdzono poprawę metabolizmu oraz aktywności limfocytów T Vδ2+, co wskazuje na możliwość przywracania ich prawidłowych funkcji.
- Wyniki badania wskazują na immunologiczne korzyści skutecznego leczenia otyłości. Autorzy zwracają uwagę na obserwowane w szerszych badaniach klinicznych zmniejszenie ryzyka niektórych nowotworów i powikłań otyłości po chirurgii bariatrycznej. Konieczne są jednak dalsze badania potwierdzające, czy poprawa funkcji limfocytów przekłada się bezpośrednio na mniejsze ryzyko zakażeń i nowotworów.
Źródło:
- https://insight.jci.org/articles/view/207365
- New Maynooth University
