Eli Lilly ogłosiła jedno z największych przejęć w historii rozwijającego się rynku terapii psychodelicznych. Amerykański koncern farmaceutyczny zawarł umowę przejęcia firmy AtaiBeckley o wartości sięgającej 3,8 mld dolarów. Dzięki transakcji Eli Lilly pozyska obiecujące programy kliniczne przeznaczone do leczenia depresji opornej na leczenie oraz innych ciężkich zaburzeń psychicznych. Decyzja wpisuje się w rosnące zainteresowanie największych firm farmaceutycznych nowymi mechanizmami terapii psychiatrycznych, które mają szansę zmienić sposób leczenia pacjentów niewrażliwych na standardowe leki przeciwdepresyjne.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego Eli Lilly zdecydowała się przejąć AtaiBeckley i jakie znaczenie ma transakcja warta do 3,8 mld dolarów,
- Czym jest BPL-003 oraz dlaczego terapia oparta na substancji psychodelicznej może zmienić leczenie depresji opornej na terapię,
- Jakie programy badawcze i technologie rozwija AtaiBeckley w obszarze zdrowia psychicznego,
- Dlaczego największe firmy farmaceutyczne coraz intensywniej inwestują w rozwój terapii psychodelicznych.
Przejęcie AtaiBeckley warte nawet 3,8 mld dolarów
Zgodnie z podpisaną umową Eli Lilly przejmie wszystkie akcje AtaiBeckley za 6,75 USD za akcję w gotówce, a dodatkowo akcjonariusze mogą otrzymać do 2,50 USD za akcję w ramach warunkowych płatności uzależnionych od osiągnięcia określonych kamieni milowych w rozwoju klinicznym i procesie rejestracyjnym. Łączna wartość transakcji obejmuje:
- około 2,8 mld USD płatności z góry,
- do 1 mld USD dodatkowych płatności po spełnieniu określonych warunków.
Finalizacja przejęcia spodziewana jest w trzecim kwartale 2026 roku, po uzyskaniu zgody akcjonariuszy oraz organów regulacyjnych. Rady dyrektorów obu spółek jednogłośnie zatwierdziły transakcję, a część największych akcjonariuszy AtaiBeckley już zadeklarowała poparcie dla przejęcia.
BPL-003 – psychodeliczna terapia depresji w centrum zainteresowania Eli Lilly
Najważniejszym aktywem przejmowanej spółki jest BPL-003, donosowa terapia oparta na syntetycznej postaci 5-MeO-DMT (benzoesan mebufoteniny). Lek rozwijany jest z myślą o leczeniu depresji opornej na leczenie (TRD – Treatment Resistant Depression), czyli postaci choroby, w której pacjenci nie uzyskują poprawy mimo stosowania standardowych terapii farmakologicznych.
Program znajduje się obecnie w fazie III badań klinicznych, a wcześniej uzyskał od amerykańskiej Agencji Żywności i Leków (FDA) status Breakthrough Therapy, przyznawany terapiom o potencjale znaczącej poprawy wyników leczenia w porównaniu z obecnym standardem. W badaniu fazy IIb BPL-003 wykazał:
- szybkie zmniejszenie objawów depresji,
- utrzymywanie się efektów terapeutycznych przez wiele miesięcy,
- możliwość przeprowadzenia terapii podczas jednej wizyty klinicznej trwającej średnio około dwóch godzin.
AtaiBeckley rozwija również kolejne terapie psychiatryczne
Portfolio AtaiBeckley nie ogranicza się wyłącznie do BPL-003. Firma prowadzi także rozwój:
- VLS-01 – preparatu DMT w postaci filmu policzkowego przeznaczonego do leczenia depresji opornej na leczenie (faza IIb),
- EMP-01 – terapii opartej na (R)-MDMA HCl dla pacjentów z zaburzeniami lęku społecznego (faza II),
- programów badawczych nad nową generacją niehalucynogennych agonistów receptora 5-HT2A.
Celem spółki jest opracowanie szybko działających terapii psychiatrycznych, które będą mogły zostać łatwo wdrożone do codziennej praktyki klinicznej.
Terapie psychodeliczne mają działać inaczej niż klasyczne leki przeciwdepresyjne
Coraz więcej badań wskazuje, że depresja oporna na leczenie może wiązać się z zaburzeniami plastyczności synaptycznej, czyli zdolności mózgu do tworzenia nowych połączeń pomiędzy neuronami. Terapie rozwijane przez AtaiBeckley mają wspierać odbudowę tych połączeń oraz stymulować powstawanie nowych synaps, co odróżnia je od klasycznych leków przeciwdepresyjnych, których działanie koncentruje się przede wszystkim na regulacji poziomu neuroprzekaźników, takich jak serotonina czy noradrenalina.
To właśnie ten odmienny mechanizm działania sprawia, że psychodeliki stają się jednym z najbardziej obiecujących kierunków rozwoju psychiatrii biologicznej.
Eli Lilly stawia na rozwój neuronauki
Przejęcie AtaiBeckley wpisuje się w szerszą strategię Eli Lilly dotyczącą rozwoju obszaru neurologii i psychiatrii. W ostatnich miesiącach firma:
- przejęła Centessa Pharmaceuticals za 7,8 mld USD, wzmacniając portfolio terapii układu nerwowego,
- intensywnie inwestuje środki wygenerowane dzięki sukcesowi leków przeciw otyłości,
- rozwija jednocześnie programy z zakresu immunologii, onkologii oraz neuronauki.
Analitycy wskazują, że dzięki przejęciu AtaiBeckley Lilly dywersyfikuje działalność poza niezwykle dochodowy segment leków kardiometabolicznych i buduje silną pozycję w psychiatrii przyszłości.
Rynek terapii psychodelicznych przyciąga największe koncerny farmaceutyczne
Eli Lilly nie jest jedyną firmą inwestującą w ten obszar. W 2025 roku AbbVie zawarło wartą 1,2 mld USD umowę z Gilgamesh Pharmaceuticals dotyczącą eksperymentalnej terapii psychodelicznej depresji. Dodatkowo rozwój całego sektora może przyspieszyć decyzja administracji Stanów Zjednoczonych z kwietnia 2026 roku, kiedy prezydent Donald Trump polecił organom regulacyjnym przyspieszenie oceny wybranych terapii psychodelicznych oraz zwiększenie federalnego finansowania badań nad ich zastosowaniem.
Rosnące zainteresowanie inwestorów oraz największych firm farmaceutycznych pokazuje, że psychodeliki przestają być traktowane jako niszowy kierunek badań, a coraz częściej postrzegane są jako potencjalna odpowiedź na jedne z największych wyzwań współczesnej psychiatrii.
Eksperci: miliony pacjentów nadal czekają na skuteczniejsze leczenie
Przedstawiciele Eli Lilly podkreślają, że potrzeba opracowania nowych terapii jest ogromna.
Lekooporna depresja utrzymuje się nawet po niepowodzeniu wielu terapii. Miliony ludzi wciąż szukają ulgi i rozpaczliwie potrzebują skutecznej terapii – powiedziała Carole Ho, wiceprezes wykonawczy i prezes Lilly Neuroscience.
Na biologiczne podstawy nowych terapii zwraca uwagę również AtaiBeckley.
W całym naszym portfolio dążymy do udowodnienia, że choroby psychiczne można leczyć u ich podłoża biologicznego, a nie tylko u samych objawów – powiedział Srinivas Rao, współzałożyciel i dyrektor generalny AtaiBeckley. Oczekujemy, że wiedza i zasięg firmy Lilly przyspieszą te prace w przypadku osób, których schorzenia nie reagują na istniejące metody leczenia.
Z kolei Christian Angermayer, założyciel i przewodniczący rady AtaiBeckley, podkreślił:
Od momentu założenia Atai naszą misją było dostarczanie przełomowych terapii zdrowia psychicznego pacjentom, którzy ich najbardziej potrzebują. Dołączenie do Lilly daje tej grupie i pacjentom, którzy na nią czekają, korzyści z zasobów i skali, którymi dysponuje Lilly, co potencjalnie pozwoli nam rozwijać terapie szybciej, niż moglibyśmy to zrobić sami. Jestem przekonany, że ta transakcja stanowi najlepszą drogę naprzód dla pacjentów i akcjonariuszy.
Przejęcie może zmienić rynek leczenia depresji
Transakcja pomiędzy Lilly i AtaiBeckley jest jedną z największych inwestycji w rozwój terapii psychodelicznych i może znacząco wpłynąć na przyszłość leczenia depresji opornej na leczenie oraz innych ciężkich zaburzeń psychicznych. Jeśli badania kliniczne zakończą się sukcesem, nowe terapie mogą zaoferować pacjentom zupełnie odmienny mechanizm działania niż obecnie stosowane leki przeciwdepresyjne. Jednocześnie przejęcie pokazuje, że największe koncerny farmaceutyczne coraz odważniej inwestują w neuronaukę i rozwiązania, które jeszcze kilka lat temu pozostawały na marginesie medycyny.
Eli Lilly – globalny lider innowacyjnej farmacji
Eli Lilly to jedna z największych firm farmaceutycznych na świecie, działająca nieprzerwanie od ponad 150 lat. Koncern rozwija innowacyjne terapie m.in. w obszarach diabetologii, otyłości, onkologii, immunologii, neurologii oraz choroby Alzheimera. W ostatnich latach firma znacząco zwiększyła inwestycje w badania i rozwój, wykorzystując środki wygenerowane dzięki sukcesowi leków przeciw otyłości. Przejęcie AtaiBeckley wpisuje się w strategię wzmacniania portfolio neurologicznego i rozwoju nowoczesnych terapii zdrowia psychicznego.
AtaiBeckley – biotechnologiczna firma rozwijająca terapie psychodeliczne
AtaiBeckley to amerykańska firma biofarmaceutyczna prowadząca badania kliniczne nad nową generacją terapii dla pacjentów z ciężkimi zaburzeniami psychicznymi. Jej głównym celem jest opracowanie szybko działających i długotrwałych metod leczenia depresji opornej na terapię oraz zaburzeń lękowych. Najbardziej zaawansowanym projektem spółki jest BPL-003, donosowa terapia oparta na syntetycznej postaci 5-MeO-DMT, która uzyskała od FDA status Breakthrough Therapy i znajduje się w fazie III badań klinicznych. Portfolio firmy obejmuje również programy VLS-01 oraz EMP-01, a także badania nad kolejną generacją związków psychodelicznych przeznaczonych do leczenia chorób psychicznych.
Główne wnioski
- Lilly przejmie AtaiBeckley w transakcji o wartości do 3,8 mld USD, obejmującej 2,8 mld USD płatności z góry oraz do 1 mld USD dodatkowych płatności uzależnionych od osiągnięcia kamieni milowych.
- Najważniejszym aktywem przejmowanej spółki jest BPL-003 – donosowa terapia oparta na syntetycznej postaci 5-MeO-DMT przeznaczona do leczenia depresji opornej na leczenie, która znajduje się w fazie III badań klinicznych i posiada status Breakthrough Therapy przyznany przez FDA.
- Przejęcie wzmacnia segment neuronauki w Lilly i wpisuje się w strategię dywersyfikacji działalności poza leki kardiometaboliczne, obejmującą także inwestycje w immunologię, onkologię i neurologię.
- Rynek terapii psychodelicznych dynamicznie rośnie, a inwestycje takich firm jak Lilly i AbbVie pokazują, że nowe metody leczenia depresji oraz innych zaburzeń psychicznych stają się jednym z najważniejszych kierunków rozwoju współczesnej psychiatrii.
