Prof. Victor Ambros, amerykański biolog molekularny i laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny z 2024 roku, otrzymał polskie obywatelstwo. Naukowiec ma polskie korzenie, a o przywrócenie obywatelstwa wystąpił po wizycie w Polsce w marcu 2026 roku. Informację przekazał mu osobiście premier Donald Tusk podczas rozmowy telefonicznej, której nagranie opublikował 17 września w mediach społecznościowych. Ambros jest przewodniczącym Rady Naukowej Instytutu Mechanizmów i Maszyn Molekularnych PAN.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Kiedy i w jakich okolicznościach prof. Victor Ambros otrzymał polskie obywatelstwo.
- Za jakie odkrycie Victor Ambros i Gary Ruvkun otrzymali Nagrodę Nobla w 2024 roku.
- Jakie związki naukowe i rodzinne łączą Victora Ambrosa z Polską.
- Gdzie rozwijał swoją karierę naukową laureat Nagrody Nobla.
Victor Ambros otrzymał polskie obywatelstwo
O przywróceniu polskiego obywatelstwa prof. Victorowi Ambrosowi poinformował premier Donald Tusk. W opublikowanym nagraniu szef rządu pokazał moment rozmowy telefonicznej z naukowcem.
– Mam dla Ciebie świetną wiadomość. Jesteś Polakiem z polskim paszportem. Jesteś obywatelem kraju, które jest najlepszym miejscem na świecie – powiedział Donald Tusk, przekazując nobliście informację o polskim obywatelstwie.
Ambros zareagował wyraźnym zaskoczeniem i zadowoleniem. W trakcie rozmowy pojawił się również temat jego kolejnej wizyty w Polsce. Naukowiec ma przyjechać w maju, a w planach są Warszawa, Kraków i Gdańsk.
O chęci odzyskania polskiego obywatelstwa profesor mówił podczas pobytu w Polsce w marcu 2026 roku. Wtedy spotkał się również z Donaldem Tuskiem. Wizyta była związana m.in. z działalnością Ambrosa w Instytucie Mechanizmów i Maszyn Molekularnych Polskiej Akademii Nauk (IMol PAN), gdzie naukowiec przewodniczy Radzie Naukowej.
Jesteś obywatelem najlepszego państwa na świecie!🇵🇱❤️ pic.twitter.com/cBDfMDS3Ax
— Donald Tusk (@donaldtusk) September 16, 2026
Nobel za odkrycie mikroRNA i nowego mechanizmu regulacji genów
Prof. Victor Ambros jest jednym z najważniejszych współczesnych badaczy biologii molekularnej. W 2024 roku wraz z prof. Garym Ruvkunem otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za odkrycie mikroRNA i jego roli w potranskrypcyjnej regulacji genów.
MikroRNA to niewielkie, niekodujące cząsteczki RNA uczestniczące w kontrolowaniu aktywności genów. Odkrycie Ambrosa i Ruvkuna ujawniło nieznany wcześniej mechanizm regulacji genów, który ma zasadnicze znaczenie dla rozwoju i funkcjonowania organizmów wielokomórkowych. Zaburzenia regulacji z udziałem mikroRNA mogą przyczyniać się m.in. do rozwoju nowotworów, a mutacje dotyczące tego mechanizmu są związane również z niektórymi chorobami genetycznymi.
Od MIT i Harvardu do UMass Chan Medical School
Victor Ambros urodził się w 1953 roku w Hanover w stanie New Hampshire. Doktorat uzyskał w Massachusetts Institute of Technology (MIT), gdzie prowadził również badania podoktorskie. W 1984 roku rozpoczął samodzielną pracę naukową na Harvard University, następnie przeniósł się do Dartmouth Medical School. Od 2008 roku jest związany z UMass Chan Medical School w Worcester, gdzie jest profesorem nauk przyrodniczych i medycyny molekularnej.
W 2025 roku otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Śląskiej, a jego zaangażowanie w polską naukę obejmuje również działalność w IMol PAN.
Polskie korzenie Victora Ambrosa
Rodzinne związki noblisty z Polską prowadzą przez jego ojca, Longina Ambrosa. Urodził się on w 1923 roku w Dordziszkach. Jako młody człowiek podczas II wojny światowej został wywieziony na roboty do III Rzeszy, gdzie pracował w fabryce. Po zakończeniu wojny wyemigrował do Stanów Zjednoczonych.
Sam Victor Ambros przez lata rozwijał karierę naukową w USA, jednak utrzymywał związki z krajem pochodzenia ojca. Podczas wizyty w Polsce w marcu 2026 roku poinformował o chęci formalnego odzyskania polskiego obywatelstwa. We wrześniu procedura zakończyła się pozytywnie.
Główne wnioski
- Prof. Victor Ambros otrzymał polskie obywatelstwo, a wiadomość przekazał mu podczas rozmowy telefonicznej premier Donald Tusk.
- W 2024 roku Ambros wraz z Garym Ruvkunem otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za odkrycie mikroRNA i jego roli w potranskrypcyjnej regulacji genów.
- Noblista ma polskie korzenie – jego ojciec Longin Ambros urodził się w Polsce, a sam naukowiec jest przewodniczącym Rady Naukowej IMol PAN.
- Victor Ambros jest związany z UMass Chan Medical School, a w 2025 roku otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Śląskiej.
Źródło:
- Donald Tusk / X
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Victor_Ambros
