Coraz więcej danych epidemiologicznych wskazuje, że alkohol jest istotnym czynnikiem ryzyka nowotworów przewodu pokarmowego. Najnowsze wyniki dużego, wieloletniego badania pokazują, że wysokie spożycie alkoholu w ciągu całego życia wiąże się ze zwiększonym ryzykiem raka jelita grubego, a szczególnie raka odbytnicy. Co istotne, zaprzestanie picia może to ryzyko obniżać.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie ilości alkoholu wiążą się ze zwiększonym ryzykiem raka jelita grubego i odbytnicy,
- Jak długoterminowe spożycie alkoholu wpływa na ryzyko nowotworowe w świetle danych z badania PLCO,
- Czy zaprzestanie picia alkoholu może obniżyć ryzyko raka jelita grubego,
- Jakie mechanizmy biologiczne mogą tłumaczyć związek alkoholu z nowotworami jelita.
Duże badanie kohortowe z udziałem niemal 90 tys. osób
Analiza została przeprowadzona na podstawie danych uczestników badania przesiewowego PLCO (Prostate, Lung, Colorectal and Ovarian Cancer Screening Trial), realizowanego przez Narodowy Instytut Onkologiczny, działający w strukturach Narodowe Instytuty Zdrowia.
Do analizy włączono 88 092 dorosłych Amerykanów, u których na początku obserwacji nie stwierdzono nowotworu. W trakcie 20 lat obserwacji odnotowano 1679 przypadków raka jelita grubego, co pozwoliło na rzetelną ocenę długoterminowego wpływu spożycia alkoholu na ryzyko zachorowania. Wyniki badania opublikowano w czasopiśmie Cancer.
Ile alkoholu oznacza wyższe ryzyko?
Badacze oceniali zarówno średnie spożycie alkoholu w ciągu całego życia, jak i wzorce picia w dorosłości. Najważniejsze obserwacje dotyczyły osób aktualnie pijących, które przez lata spożywały co najmniej 14 drinków tygodniowo.
W porównaniu z osobami pijącymi niewielkie ilości alkoholu (średnio <1 drink tygodniowo), osoby pijące duże ilości alkoholu charakteryzowały się:
- o 25% wyższym ryzykiem raka jelita grubego,
- o 95% wyższym ryzykiem raka odbytnicy.
Oznacza to, że długotrwałe, wysokie spożycie alkoholu szczególnie silnie wiąże się z nowotworami końcowego odcinka jelita grubego.
Regularne i nadmierne picie w dorosłości
Analiza uwzględniająca regularność picia wykazała, że nadmierne spożycie alkoholu w dorosłym życiu wiązało się z:
- 91% wyższym ryzykiem raka jelita grubego w porównaniu z osobami pijącymi regularnie, ale w umiarkowanych ilościach.
Wyniki te sugerują, że nie tylko całkowita ilość alkoholu, lecz także sposób jego spożywania ma znaczenie dla ryzyka nowotworowego.
Czy zaprzestanie picia zmniejsza ryzyko?
Istotnym elementem badania była analiza osób, które w przeszłości piły alkohol, ale przestały. W tej grupie:
- nie zaobserwowano zwiększonego ryzyka raka jelita grubego,
- odnotowano niższe ryzyko występowania gruczolaków jelita grubego, czyli zmian nienowotworowych, które mogą przekształcić się w nowotwory złośliwe.
Choć liczba danych dotyczących byłych pijących była ograniczona, autorzy podkreślają, że wyniki te sugerują możliwość obniżenia ryzyka nowotworowego po zaprzestaniu spożycia alkoholu. Jak zaznaczyła współautorka pracy:
Nasze badanie jest jednym z pierwszych, które bada, jak spożycie alkoholu w ciągu życia wiąże się zarówno z ryzykiem gruczolaka jelita grubego, jak i raka jelita grubego. Chociaż dane dotyczące osób pijących w przeszłości były skąpe, byliśmy przekonani, że ryzyko to może powrócić do poziomu ryzyka u osób pijący.
Możliwe mechanizmy biologiczne
Związek między alkoholem, a rakiem jelita grubego może mieć kilka biologicznych wyjaśnień. Wśród najczęściej wskazywanych mechanizmów znajdują się:
- działanie rakotwórczych metabolitów alkoholu, takich jak aldehyd octowy,
- wpływ alkoholu na mikroflorę jelitową,
- przewlekły stan zapalny błony śluzowej jelita,
- zaburzenia wchłaniania i metabolizmu składników ochronnych, m.in. folianów.
Autorzy podkreślają jednak, że konieczne są dalsze badania, aby jednoznacznie potwierdzić udział tych mechanizmów.
Główne wnioski
- Analiza danych 88 092 uczestników badania PLCO wykazała 1679 przypadków raka jelita grubego w ciągu 20 lat obserwacji.
- Osoby spożywające średnio ≥14 drinków tygodniowo w ciągu życia miały o 25% wyższe ryzyko raka jelita grubego oraz o 95% wyższe ryzyko raka odbytnicy niż osoby pijące <1 drink tygodniowo.
- Nadmierne picie alkoholu w dorosłym życiu wiązało się z 91% wyższym ryzykiem raka jelita grubego w porównaniu z piciem umiarkowanym.
- U byłych pijących nie stwierdzono zwiększonego ryzyka raka jelita grubego, co sugeruje, że zaprzestanie spożycia alkoholu może obniżać ryzyko nowotworowe.
Źródło:
- https://acsjournals.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/cncr.70201
