Badania przesiewowe w kierunku zakażenia Helicobacter pylori mogą przynieść znacznie większe korzyści niż dotychczas zakładano. Według najnowszego badania opublikowanego w czasopiśmie JAMA każda jednostka środków zainwestowanych w wykrywanie tej bakterii może wygenerować około pięciokrotny zwrot w postaci korzyści zdrowotnych wynikających z zapobiegania rakowi żołądka.
Do takich wniosków doszedł zespół naukowców ze Szpitala Narodowego Uniwersytetu Tajwańskiego oraz Kolegium Zdrowia Publicznego Narodowego Uniwersytetu Tajwańskiego. Badacze opracowali nowy model oceny opłacalności badań przesiewowych, który – jak podkreślają – może zostać zaadaptowany przez systemy ochrony zdrowia na całym świecie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego badania przesiewowe w kierunku Helicobacter pylori mogą skutecznie ograniczać ryzyko rozwoju raka żołądka,
- Jakie wyniki przyniosła 30-letnia analiza opłacalności opublikowana w czasopiśmie JAMA,
- W jaki sposób połączenie testu na antygen H. pylori w kale (HPSA) z badaniami przesiewowymi raka jelita grubego może zwiększyć efektywność profilaktyki nowotworów,
- Dlaczego eksperci uważają, że inwestycje w wykrywanie i leczenie zakażenia H. pylori mogą przynieść znaczące korzyści zdrowotne i ekonomiczne.
Helicobacter pylori pozostaje jednym z najważniejszych czynników ryzyka raka żołądka
Helicobacter pylori jest bakterią kolonizującą błonę śluzową żołądka i od wielu lat uznawana jest za jeden z najważniejszych czynników ryzyka rozwoju raka żołądka. Przewlekłe zakażenie może prowadzić do utrzymującego się stanu zapalnego, zaniku błony śluzowej oraz zmian przednowotworowych, które u części pacjentów rozwijają się w nowotwór.
Mimo że skuteczna terapia eradykacyjna jest dostępna od lat, wiele krajów nadal nie prowadzi populacyjnych programów badań przesiewowych w kierunku H. pylori. Jedną z głównych przyczyn są wątpliwości dotyczące kosztów wdrożenia takich programów. Nowe badanie dostarcza jednak argumentów wskazujących, że inwestycja może przynieść wymierne korzyści zarówno zdrowotne, jak i ekonomiczne.
Nowy model ocenia opłacalność badań przesiewowych
Aby wesprzeć decydentów odpowiedzialnych za politykę zdrowotną, tajwańscy naukowcy opracowali uniwersalny model drzewa decyzyjnego pozwalający ocenić opłacalność badań przesiewowych w kierunku Helicobacter pylori. Model wykorzystuje analizę Markowa, która umożliwia oszacowanie długoterminowych skutków zdrowotnych i ekonomicznych różnych strategii postępowania.
Badacze przeanalizowali 30-letnią perspektywę funkcjonowania programu badań przesiewowych, uwzględniając zarówno koszty diagnostyki i leczenia zakażenia, jak również wydatki związane z późniejszym leczeniem raka żołądka.
Fundamentem analizy było wcześniejsze 10-letnie badanie kliniczne
Nowa analiza opiera się na wynikach wcześniejszego, pragmatycznego, randomizowanego badania klinicznego prowadzonego przez dziesięć lat na Tajwanie. Badanie wykazało, że rozszerzenie krajowego programu badań przesiewowych raka jelita grubego o oznaczanie antygenu Helicobacter pylori w kale (HPSA) pozwala jednocześnie realizować dwa cele profilaktyczne:
- wykrywanie raka jelita grubego,
- zapobieganie rozwojowi raka żołądka.
Takie zintegrowane podejście może zwiększać efektywność istniejących programów przesiewowych bez konieczności tworzenia odrębnej infrastruktury diagnostycznej.
Każda zainwestowana jednostka kosztów może przynieść pięciokrotny zwrot
Najważniejszy wniosek płynący z nowego badania dotyczy opłacalności programu. Analiza wykazała, że badania przesiewowe w kierunku H. pylori nie tylko są ekonomicznie uzasadnione, ale mogą również generować około pięciokrotny zwrot z każdej zainwestowanej jednostki kosztów dzięki ograniczeniu zachorowań na raka żołądka.
Oznacza to, że wydatki poniesione na diagnostykę oraz leczenie zakażenia mogą zostać zrekompensowane przez zmniejszenie kosztów leczenia zaawansowanego nowotworu.
Korzyści obejmują nie tylko finanse, ale także jakość życia pacjentów
Autorzy badania podkreślają, że wdrożenie programu wymaga początkowych inwestycji związanych z badaniami przesiewowymi oraz terapią eradykacyjną. Jednak w dłuższej perspektywie strategia może znacząco ograniczyć wydatki związane z:
- leczeniem chirurgicznym raka żołądka,
- chemioterapią,
- terapiami celowanymi,
- opieką nad pacjentami z zaawansowaną chorobą nowotworową.
Równocześnie zmniejszeniu ulegają koszty społeczne wynikające z utraty jakości życia, niepełnosprawności oraz przedwczesnych zgonów.
Model sprawdził się również w krajach o wyższych kosztach ochrony zdrowia
Badacze nie ograniczyli analiz wyłącznie do realiów tajwańskiego systemu ochrony zdrowia. We współpracy z ekspertami z Europy i Stanów Zjednoczonych oceniono funkcjonowanie modelu również w systemach charakteryzujących się znacznie wyższymi kosztami opieki zdrowotnej.
Wyniki okazały się podobne. Nawet przy wyższych kosztach diagnostyki i leczenia badania przesiewowe w kierunku Helicobacter pylori pozostawały rozwiązaniem opłacalnym ekonomicznie. To sugeruje, że model może zostać zaadaptowany przez wiele państw niezależnie od poziomu finansowania ochrony zdrowia.
Eksperci wskazują, które kraje mogą odnieść największe korzyści
Do wyników badania odniósł się również John M. Inadomi, zastępca redaktora naczelnego JAMA, który w towarzyszącym komentarzu redakcyjnym napisał:
Kraje, w których zapadalność na raka żołądka jest większa lub równa zapadalności na raka żołądka na Tajwanie, mogą spodziewać się podobnych korzyści ekonomicznych z badań przesiewowych HPSA, zakładając, że koszty, oporność na antybiotyki i wskaźniki ponownych zakażeń są również podobne.
Ekspert zwraca jednocześnie uwagę, że skuteczność programu będzie zależeć od lokalnych uwarunkowań epidemiologicznych oraz organizacyjnych.
Wyniki mogą wpłynąć na przyszłe strategie zdrowia publicznego
Badanie dostarcza jednych z najsilniejszych dotychczas dowodów wskazujących, że populacyjne badania przesiewowe w kierunku Helicobacter pylori mogą stanowić nie tylko skuteczne narzędzie profilaktyki raka żołądka, ale również racjonalną ekonomicznie inwestycję dla systemów ochrony zdrowia.
Opracowany przez tajwańskich naukowców model może ułatwić podejmowanie decyzji dotyczących wdrażania krajowych programów przesiewowych oraz stanowić punkt odniesienia dla kolejnych analiz prowadzonych w różnych regionach świata.
Główne wnioski
- Badanie opublikowane w „JAMA” wykazało, że każda jednostka kosztów przeznaczona na badania przesiewowe w kierunku Helicobacter pylori może przynieść około pięciokrotny zwrot dzięki zmniejszeniu liczby zachorowań na raka żołądka oraz ograniczeniu kosztów jego leczenia.
- Naukowcy opracowali 30-letni model analityczny oparty na analizie Markowa, który potwierdził opłacalność zintegrowanej strategii łączącej badania przesiewowe raka jelita grubego z testem na obecność antygenu H. pylori w kale (HPSA).
- Korzyści wynikające z programu obejmują nie tylko oszczędności dla systemu ochrony zdrowia, ale również ograniczenie liczby operacji, chemioterapii i terapii celowanych oraz poprawę jakości życia pacjentów dzięki zapobieganiu rakowi żołądka.
- Eksperci wskazują, że podobne efekty ekonomiczne mogą osiągnąć także inne kraje, zwłaszcza tam, gdzie częstość występowania raka żołądka jest porównywalna z Tajwanem, a koszty leczenia, oporność na antybiotyki i wskaźniki ponownych zakażeń są zbliżone.
Źródło:
- National Taiwan University
- https://jamanetwork.com/journals/jama/article-abstract/2849645
