Eksperymentalny lek retatrutyd firmy Eli Lilly wykazał większą skuteczność niż Ozempic w kontroli glikemii i redukcji masy ciała u dorosłych z cukrzycą typu 2. W badaniu klinicznym fazy 3 TRANSCEND-T2D-2 pacjenci stosujący retatrutyd stracili średnio nawet 20,9% masy ciała, w porównaniu z 9,4% w grupie otrzymującej semaglutyd. Wyniki ogłoszone 28 października 2026 r. wskazują na potencjał nowej generacji terapii metabolicznych.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie wyniki osiągnął retatrutyd firmy Eli Lilly w bezpośrednim porównaniu z Ozempicem w badaniu fazy 3.
- O ile retatrutyd skuteczniej obniżał poziom HbA1c i redukował masę ciała u pacjentów z cukrzycą typu 2.
- Na czym polega potrójny mechanizm działania retatrutydu i jakie działania niepożądane obserwowano podczas leczenia.
- Czy retatrutyd może stać się nową opcją leczenia cukrzycy typu 2 i otyłości oraz na jakim etapie rozwoju klinicznego znajduje się lek.
Retatrutyd kontra Ozempic. Wyniki badania fazy 3
Firma Eli Lilly przedstawiła wyniki badania TRANSCEND-T2D-2, w którym bezpośrednio porównano skuteczność retatrutydu z Ozempicem w najwyższej zatwierdzonej dawce 2 mg. W randomizowanym, otwartym badaniu uczestniczyło 1298 dorosłych z cukrzycą typu 2, u których leczenie metforminą, stosowaną samodzielnie lub w połączeniu z inhibitorem SGLT2, nie zapewniało wystarczającej kontroli glikemii.
Pacjentów przydzielono do trzech grup otrzymujących raz w tygodniu retatrutyd w dawce 9 mg lub 12 mg albo Ozempic 2 mg. Skuteczność terapii oceniono po 80 tygodniach. Obie dawki retatrutydu zapewniły większą redukcję hemoglobiny glikowanej (HbA1c) oraz ponad dwukrotnie większą utratę masy ciała niż Ozempic. Badanie osiągnęło pierwszorzędowy i wszystkie kluczowe drugorzędowe punkty końcowe.
Retatrutyd pozwolił zmniejszyć masę ciała nawet o 20,9%
Największe różnice między terapiami zaobserwowano w zakresie redukcji masy ciała. Pacjenci przyjmujący retatrutyd w dawce 12 mg stracili średnio 21,5 kg, podczas gdy osoby leczone Ozempicem schudły o około 9,5 kg.
| Parametr po 80 tygodniach | Retatrutyd 9 mg | Retatrutyd 12 mg | Ozempic 2 mg |
|---|---|---|---|
| Redukcja HbA1c | 2,2 pkt proc. | 2,2 pkt proc. | 1,8 pkt proc. |
| Utrata masy ciała | 20,1 kg | 21,5 kg | 9,5 kg |
| Procentowa utrata masy ciała | 19,5% | 20,9% | 9,4% |
Oznacza to, że retatrutyd w dawce 12 mg zapewnił ponad dwukrotnie większą procentową redukcję masy ciała niż semaglutyd w dawce 2 mg. Ponadto terapia retatrutydem przyniosła korzystniejsze zmiany niektórych czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, w tym stężenia triglicerydów, cholesterolu nie-HDL oraz skurczowego ciśnienia tętniczego. Nie oznacza to jednak jeszcze potwierdzonego zmniejszenia ryzyka zawału serca czy udaru mózgu.
Jak działa retatrutyd? Potrójny mechanizm hormonalny
Retatrutyd jest eksperymentalnym lekiem nowej generacji, określanym jako potrójny agonista receptorów hormonalnych. W przeciwieństwie do semaglutydu, który oddziałuje na receptor GLP-1, retatrutyd aktywuje jednocześnie trzy receptory:
- GLP-1 – uczestniczy w regulacji apetytu, wydzielania insuliny i stężenia glukozy.
- GIP – wspomaga zależne od glukozy wydzielanie insuliny i regulację metabolizmu.
- Glukagonu – wpływa na metabolizm energetyczny i może zwiększać wydatek energetyczny.
Połączenie tych mechanizmów może zapewniać silniejszy efekt metaboliczny niż leki oddziałujące na pojedynczy receptor. Retatrutyd podawany jest we wstrzyknięciu raz w tygodniu. Jego skuteczność i bezpieczeństwo są nadal oceniane w badaniach klinicznych.
Bezpieczeństwo retatrutydu. Jakie działania niepożądane występowały?
Najczęstsze działania niepożądane retatrutydu dotyczyły przewodu pokarmowego. W badaniu TRANSCEND-T2D-2 odnotowano przede wszystkim biegunkę, nudności, zaparcia i wymioty. Biegunka występowała u 28,3% pacjentów przyjmujących dawkę 9 mg i 32,7% otrzymujących 12 mg, w porównaniu z 26,4% w grupie Ozempicu.
Nudności zgłaszało odpowiednio 21,2%, 23,8% i 21,3% uczestników. Większość zdarzeń miała nasilenie łagodne lub umiarkowane. Leczenie z powodu zdarzeń niepożądanych przerwało 4,8% pacjentów stosujących retatrutyd 9 mg i 7,9% przyjmujących 12 mg, wobec 2,7% w grupie Ozempicu. Wyniki wskazują zatem, że większej skuteczności metabolicznej może towarzyszyć wyższe ryzyko przerwania terapii.
Czy retatrutyd zastąpi Ozempic w leczeniu cukrzycy i otyłości?
Retatrutyd pozostaje lekiem eksperymentalnym i nie został zatwierdzony przez FDA ani inne organy regulacyjne. Nie jest zatem dostępny jako zarejestrowana terapia. TRANSCEND-T2D-2 stanowi część programu badań fazy 3, obejmującego ocenę retatrutydu w cukrzycy typu 2. Eli Lilly prowadzi również badanie TRIUMPH-5, w którym porównuje retatrutyd z tyrzepatydem u osób z otyłością.
Istotnym ograniczeniem obecnej oceny są także nieopublikowane jeszcze pełne wyniki badania TRANSCEND-T2D-2. Szczegółowe dane mają zostać przedstawione podczas przyszłego spotkania naukowego i opublikowane w recenzowanym czasopiśmie.
O firmie Eli Lilly
Eli Lilly and Company to amerykański koncern farmaceutyczny z siedzibą w Indianapolis, specjalizujący się między innymi w diabetologii, leczeniu otyłości, onkologii i neurologii. Firma rozwija terapie metaboliczne, w tym tyrzepatyd oraz eksperymentalny retatrutyd. Jej program badawczy koncentruje się na poprawie kontroli glikemii, redukcji masy ciała i ograniczaniu powikłań chorób kardiometabolicznych.
Główne wnioski
- Retatrutyd firmy Eli Lilly wykazał większą skuteczność niż Ozempic 2 mg w badaniu fazy 3 TRANSCEND-T2D-2 z udziałem 1298 dorosłych z cukrzycą typu 2.
- Po 80 tygodniach pacjenci stosujący retatrutyd stracili średnio 19,5–20,9% masy ciała, w porównaniu z 9,4% w grupie Ozempicu. Redukcja HbA1c wyniosła odpowiednio 2,2 i 1,8 punktu procentowego.
- Retatrutyd aktywuje trzy receptory hormonalne: GLP-1, GIP i glukagonu. Najczęstsze działania niepożądane dotyczyły przewodu pokarmowego, a leczenie przerywano częściej niż w grupie Ozempicu.
- Retatrutyd pozostaje lekiem eksperymentalnym, który nie uzyskał jeszcze zatwierdzenia regulacyjnego. Eli Lilly kontynuuje badania fazy 3, a szczegółowe wyniki TRANSCEND-T2D-2 mają zostać opublikowane w recenzowanym czasopiśmie naukowym.
Źródło:
- Eli Lilly and Company, 28 października 2026 r., Lilly’s retatrutide delivered greater A1C reduction and more than double the weight loss of Ozempic’s highest approved dose in head-to-head trial.
- ClinicalTrials.gov, badanie TRANSCEND-T2D-2, NCT06260722.
