Choroby zakaźne stają się coraz większym wyzwaniem dla systemów opieki zdrowotnej na całym świecie, a Polska nie jest wyjątkiem. Jak podkreśla prof. Krzysztof Tomasiewicz, prezes Towarzystwa Epidemiologów i Lekarzy Chorób Zakaźnych, kraj boryka się z poważnym problemem braku specjalistów w tej dziedzinie. Obecnie w Polsce jest zaledwie około 400 aktywnych lekarzy chorób zakaźnych, co stanowi poważne wyzwanie w obliczu nowych i narastających zagrożeń epidemiologicznych.
Brakuje chętnych do specjalizacji chorób zakaźnych
Zainteresowanie specjalizacją chorób zakaźnych jest niskie, mimo że pandemia COVID-19 zwróciła uwagę na kluczową rolę tej dziedziny medycyny.
Nie ma zbyt wielu chętnych do tej specjalizacji, większość młodych osób wybiera z różnych powodów inne dziedziny medycyny. Jesteśmy trochę tym zaskoczeni, zwłaszcza po pandemii, która pokazała, że w leczeniu chorób zakaźnych można realizować swoje ambicje zawodowe oraz chęć niesienia pomocy
– zaznacza prof. Tomasiewicz.
Nowe i stare wyzwania epidemiologiczne
Profesor Tomasiewicz zwraca uwagę na rosnące zagrożenia związane z powrotem chorób zakaźnych, które dawniej były pod kontrolą, takich jak krztusiec. Liczba zachorowań na tę chorobę wzrosła w Polsce w ostatnim roku nawet kilkadziesiąt razy, a wśród hospitalizowanych dominują osoby dorosłe w wieku 40–50 lat. Powrót tych chorób wiąże się z niskim poziomem wyszczepialności u dzieci oraz wygaśnięciem odporności poszczepiennej u dorosłych.
Kryzys szczepień obowiązkowych
Najnowszy raport Najwyższej Izby Kontroli ujawnia poważne zaniedbania w zakresie realizacji szczepień obowiązkowych. W jednej z poradni rodzinnych poziom wyszczepialności wynosi zaledwie 17 proc.
Nieosiągnięcie bezpiecznego poziomu wyszczepienia (90–95 proc. populacji) będzie groziło szerzeniem się chorób zakaźnych
– ostrzega profesor.
Nowe zagrożenia epidemiologiczne
Również zmieniające się warunki klimatyczne przyczyniają się do pojawienia się w Polsce egzotycznych chorób zakaźnych, takich jak denga czy malaria.
W ostatnich latach odnotowano przypadki zakażeń wirusem gorączki Zachodniego Nilu w Polsce, a krajowe komary zdolne są do przenoszenia wirusów tropikalnych
– wskazuje ekspert. Rosnące ryzyko związane z wirusami takimi jak RSV wymaga dostosowania systemu opieki zdrowotnej.
Potrzeba zmian systemowych
Zdaniem prof. Tomasiewicza ważne jest poprawienie współpracy z służbami epidemiologicznymi i zdefiniowanie na nowo zagrożeń epidemiologicznych. Jako pozytywne kroki wskazuje bezpłatne szczepienia przeciw krztuścowi dla kobiet ciężarnych oraz darmowe szczepionki przeciw pneumokokom dla seniorów. Profesor podkreśla, że konieczne jest odrobienie lekcji wyniesionych z pandemii COVID-19.
Rola Polski w Unii Europejskiej
Profesor Tomasiewicz dostrzega szansę na podniesienie postulatów lekarzy chorób zakaźnych w kontekście polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej od stycznia 2025 roku. Podkreśla, że wspólne wyzwania epidemiologiczne mogą stać się platformą do działań na poziomie międzynarodowym.
Niedobór specjalistów chorób zakaźnych w Polsce stanowi poważne wyzwanie w obliczu narastających zagrożeń epidemiologicznych. Wzmocnienie systemu szczepień, współpraca między służbami zdrowotnymi oraz edukacja młodych lekarzy mogą poprawić sytuację i przyczynić się do lepszej ochrony zdrowia publicznego.
Źródło:
- PAP
