Z końcem czerwca 2025 roku zakończyła się prezydencja Polski w Radzie Unii Europejskiej. Jednym z jej filarów było wzmocnienie europejskiej polityki zdrowotnej w obszarze onkologii, ze szczególnym naciskiem na prewencję nowotworów. Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowy Instytut Badawczy (NIO-PIB) odegrał w tych działaniach kluczową rolę, współtworząc wydarzenia wysokiego szczebla, wspierając międzynarodową współpracę naukową i umacniając pozycję Polski jako lidera profilaktyki onkologicznej w Europie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jaką rolę odegrał Narodowy Instytut Onkologii podczas Polskiej Prezydencji w Radzie UE
- Jakie wydarzenia i kongresy zorganizowano w obszarze profilaktyki nowotworów
- Jakie kierunki współpracy naukowej z IARC wyznaczono na przyszłość
- Dlaczego Polska umocniła swoją pozycję jako lider działań prewencyjnych w onkologii
Międzynarodowe kongresy – Europa rozmawia o prewencji nowotworowej
W ramach Polskiej Prezydencji w Radzie UE, NIO-PIB zorganizował wraz z Ministerstwem Zdrowia dwa wydarzenia o charakterze międzynarodowym, które stały się areną wymiany doświadczeń i planowania wspólnych działań profilaktycznych.
17 stycznia 2025 r. odbył się kongres otwierający prezydencję – “Towards a Cancer-Free Europe: Strengthening Cancer Prevention Strategies”, który zapoczątkował debatę nad przyszłością profilaktyki nowotworowej w Europie. Z kolei 27 maja zainaugurowano „1st European Summit on Cancer Prevention and Control”, będący początkiem nowej platformy współpracy międzynarodowej w tym zakresie.
W obu wydarzeniach udział wzięło ponad 500 uczestników – przedstawicieli instytucji unijnych, administracji krajowej, agend międzynarodowych i środowisk naukowych, w tym m.in.: dr Elisabete Weiderpass (IARC), Oliver Varhelyi (KE), Nino Berdzuli (WHO), Katarzyna Kacperczyk (MZ) czy Michael Damianos (Minister Zdrowia Cypru).
Partnerstwo z IARC – planowanie wspólnych inicjatyw badawczych
W czasie prezydencji odbyło się również kluczowe spotkanie robocze pomiędzy kierownictwem Ministerstwa Zdrowia, Międzynarodową Agencją Badań nad Rakiem (IARC) i Narodowym Instytutem Onkologii. Jego celem było zaplanowanie priorytetowych obszarów współpracy naukowej i wdrożeniowej.
W spotkaniu uczestniczyli m.in.:
- prof. Michał Mikula – Zastępca Dyrektora ds. Naukowych,
- prof. Iwona Ługowska – Pełnomocnik Dyrektora ds. Współpracy Międzynarodowej,
- prof. Marta Mańczuk – Zastępca Kierownika Zakładu Epidemiologii i Prewencj Pierwotnej Nowotworów,
- prof. Paweł Koczkodaj – Kierownik Pracowni Prewencji Pierwotnej i Polityki Zdrowotnej.
Jak zaznaczono podczas spotkania, współpraca z IARC ma fundamentalne znaczenie dla rozwoju nowoczesnych strategii prewencyjnych w Europie. Poruszono również temat wspólnych projektów badawczych i możliwości aplikowania o granty międzynarodowe.
Ekspercka promocja Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem
Eksperci NIO-PIB aktywnie uczestniczyli w promocji Europejskiego Kodeksu Walki z Rakiem, podejmując liczne działania edukacyjne, medialne i eksperckie. Jedną z osób szczególnie zaangażowanych w ten proces był prof. Paweł Koczkodaj, który jako ekspert Ministra Zdrowia ds. prewencji nowotworów, reprezentował Polskę podczas debat międzynarodowych i konferencji.
Podkreślano znaczenie wdrażania zaleceń Kodeksu na poziomie zarówno krajowym, jak i unijnym – jako spójnego zbioru rekomendacji służących zmniejszeniu zachorowalności i umieralności na raka w Europie.
Trio Polska–Dania–Cypr – wspólna wizja na przyszłość
W ramach tzw. Trio Prezydencji Polska–Dania–Cypr, wypracowano szereg wspólnych inicjatyw i kierunków współpracy, w tym:
- przygotowanie publikacji naukowej podsumowującej ustalenia prezydencji,
- zapowiedź organizacji „2nd European Summit on Cancer Prevention and Control” w 2026 roku,
- rozpoczęcie prac nad wspólnymi projektami grantowymi w obszarze prewencji i polityki zdrowotnej.
Partnerstwo to ukierunkowane jest na długofalowe wzmacnianie współpracy eksperckiej i instytucjonalnej w ramach UE.
Polska jako motor zmian w polityce onkologicznej UE
Dzięki aktywności Narodowego Instytutu Onkologii oraz konsekwentnej współpracy z Ministerstwem Zdrowia, Polska umocniła swoją pozycję jako inicjator i lider działań w zakresie prewencji nowotworów. Zwieńczeniem tego zaangażowania było oficjalne podsumowanie prac Instytutu podczas spotkania w Ministerstwie Zdrowia w dniu 3 lipca, które poprowadził prof. Paweł Koczkodaj.
Wykorzystanie momentu prezydencji do budowania trwałych struktur współpracy, inicjowania dialogu między państwami i promowania profilaktyki jako fundamentu polityki zdrowotnej w Europie to trwały wkład Polski w rozwój wspólnej polityki zdrowotnej UE.
Główne wnioski
- NIO-PIB odegrał kluczową rolę w kształtowaniu polityki zdrowotnej UE podczas Polskiej Prezydencji, koncentrując się na prewencji nowotworów.
- Zorganizowano dwa międzynarodowe kongresy, w tym „1st European Summit on Cancer Prevention and Control”, z udziałem ponad 500 uczestników z Europy.
- Wzmocniono współpracę z IARC, planując wspólne projekty naukowe i wdrożeniowe w obszarze profilaktyki i epidemiologii nowotworów.
- W ramach Trio Polska–Dania–Cypr rozpoczęto prace nad publikacją naukową, projektami grantowymi i organizacją drugiego szczytu onkologicznego w 2026 roku.
Źródło:
- Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowy Instytut Badawczy
