Parlament Europejski chce nowych przepisów, które skuteczniej chroniłyby zdrowie psychiczne i fizyczne pracowników przed zagrożeniami psychospołecznymi. Pracodawcy mieliby m.in. regularnie oceniać ryzyko stresu i nadmiernego obciążenia pracą, przeciwdziałać mobbingowi i molestowaniu oraz wspierać osoby wracające do pracy po dłuższej nieobecności.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie nowe obowiązki dotyczące ochrony zdrowia psychicznego i fizycznego pracowników proponuje Parlament Europejski.
- Jakie są zasady oceny zagrożeń psychospołecznych w miejscu pracy, obejmujących m.in. nadmierne obciążenie, stres, mobbing, molestowanie i dyskryminację.
- Jak PE chce ograniczyć zagrożenia związane z wykorzystaniem AI, zarządzania algorytmicznego i systemów monitorowania pracowników.
- Na czym miałyby polegać indywidualne plany powrotu do pracy dla osób nieobecnych z powodu zagrożeń psychospołecznych oraz jakie będą kolejne kroki Komisji Europejskiej.
PE chce nowych przepisów dotyczących zdrowia psychicznego w pracy
Europosłowie przyjęli zalecenia w sprawie nowych regulacji UE dotyczących zagrożeń psychospołecznych związanych z pracą. Za sprawozdaniem dotyczącym inicjatywy ustawodawczej zagłosowało 413 posłów, przeciw było 210, a 29 wstrzymało się od głosu. Parlament chce, aby przyszłe przepisy obejmowały obowiązki pracodawców dotyczące ochrony zdrowia psychicznego i fizycznego oraz zapewniania bezpiecznych i godnych warunków pracy.
Skala problemu jest znacząca. Według przywołanych danych Międzynarodowej Organizacji Pracy ponad 840 tys. osób rocznie umiera z powodu problemów zdrowotnych związanych z zagrożeniami psychospołecznymi. PE postuluje również, aby Komisja Europejska i państwa członkowskie wyraźnie uznały, że zagrożenia psychospołeczne związane z pracą mogą prowadzić do chorób zawodowych.
Mobbing, przemoc i nadmierne obciążenie pracą
Jednym z najważniejszych obszarów proponowanych zmian jest przeciwdziałanie przemocy, molestowaniu, mobbingowi oraz zachowaniom dyskryminującym. Pracodawcy mieliby przyjmować odpowiednie polityki, a także wdrażać mechanizmy wczesnego wykrywania problemów. Parlament wskazuje również na potrzebę szybkiego zapewniania wsparcia pracownikom narażonym na zagrożenia psychospołeczne.
Jednocześnie pracodawcy powinni regularnie oceniać ryzyko psychospołeczne, zwracając uwagę m.in. na nadmierne obciążenie zadaniami i wysoką intensywność pracy. Na podstawie wyników takich ocen miałyby powstawać konkretne plany działań naprawczych.
AI i algorytmy również pod oceną ryzyka
Europosłowie zwracają uwagę na wpływ cyfryzacji i automatyzacji na warunki zatrudnienia. Ocena zagrożeń psychospołecznych miałaby poprzedzać m.in. istotne reorganizacje, zmiany dotyczące pracy zdalnej oraz wprowadzanie zautomatyzowanych systemów podejmowania decyzji i monitorowania pracowników.
Systemy zarządzania algorytmicznego nie powinny prowadzić do nadmiernego obciążenia ani nadmiernej kontroli zatrudnionych. Parlament podkreśla przy tym konieczność zachowania nadzoru człowieka nad takimi rozwiązaniami oraz ponownie wskazuje na prawo pracowników do rozłączenia się po pracy.
Indywidualny plan powrotu do pracy
Kolejną propozycją jest wprowadzenie wsparcia dla osób wracających do pracy po nieobecności związanej z zagrożeniami psychospołecznymi. Pracodawcy mieliby przygotowywać indywidualne plany powrotu do pracy, które mogłyby przewidywać dostosowanie czasu i organizacji pracy, zakresu wykonywanych zadań lub obciążenia pracownika. Sprawozdawczyni Estelle Ceulemans (S&D, Belgia) powiedziała:
Wzywamy Komisję do podjęcia działań w zakresie zdrowia psychicznego oraz zagrożeń psychospołecznych w miejscu pracy. Europa musi odejść od modelu „społeczeństwa wypalenia zawodowego” i przyczynić się do tworzenia zdrowych miejsc pracy, w których każdy może się rozwijać, zwłaszcza w obliczu rosnącego wykorzystania technologii cyfrowych i sztucznej inteligencji w miejscu pracy. Jest to kwestia dobrostanu pracowników, ale także finansów publicznych, ponieważ koszty ponoszone przez społeczeństwo gwałtownie rosną.
Co dalej z propozycjami Parlamentu Europejskiego?
Przyjęcie sprawozdania nie oznacza jeszcze wejścia nowych obowiązków w życie. Komisja Europejska ma trzy miesiące na odpowiedź na wezwanie Parlamentu. Może poinformować o działaniach, które zamierza podjąć, albo wyjaśnić, dlaczego nie przedstawi inicjatywy ustawodawczej zgodnej z propozycją PE. Jeżeli postulaty przełożą się na nowe przepisy, mogą istotnie zmienić podejście do bezpieczeństwa i higieny pracy w UE. Ochrona pracownika obejmowałaby wówczas w większym stopniu nie tylko zagrożenia fizyczne, ale również stres, wypalenie zawodowe, mobbing, nadmierne obciążenie i ryzyka wynikające z cyfrowego nadzoru.
Główne wnioski
- Parlament Europejski wezwał Komisję Europejską do przygotowania skuteczniejszych regulacji dotyczących zagrożeń psychospołecznych w pracy. Sprawozdanie przyjęto 413 głosami do 210, przy 29 głosach wstrzymujących się.
- Pracodawcy mieliby regularnie oceniać zagrożenia psychospołeczne oraz przeciwdziałać stresowi, nadmiernemu obciążeniu, przemocy, molestowaniu, mobbingowi i dyskryminacji.
- PE chce, aby wdrażanie AI, zarządzania algorytmicznego i zautomatyzowanego monitorowania było poprzedzane oceną zagrożeń psychospołecznych, a nad takimi systemami zawsze sprawował nadzór człowiek.
- Osoby wracające po nieobecności związanej z zagrożeniami psychospołecznymi miałyby otrzymywać indywidualne plany powrotu do pracy. Komisja Europejska ma trzy miesiące na odpowiedź na wezwanie Parlamentu.
Źródło:
- https://www.europarl.europa.eu/news/pl/press-room/20261002IPR47897/parlament-chce-lepszej-ochrony-zdrowia-psychicznego-i-fizycznego-pracownikow
