Porozumienie Zielonogórskie pozytywnie ocenia projekt nowelizacji ustawy o ochronie zdrowia psychicznego przygotowany przez Ministerstwo Zdrowia. Kluczową zmianą ma być aktualizacja przestarzałej terminologii, która może utrwalać stygmatyzację osób doświadczających kryzysów psychicznych. Lekarze rodzinni podkreślają, że to nie tylko zmiana słów, ale fundament partnerskiego podejścia do pacjenta i wstęp do szerszych reform.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego zmiana języka w ochronie zdrowia psychicznego jest tak istotna.
- Jak lekarze rodzinni postrzegają swoją rolę w wykrywaniu problemów psychicznych.
- Jak działa program profilaktyczny Moje Zdrowie w kontekście wsparcia psychicznego pacjentów.
- Jakie systemowe zmiany proponuje Porozumienie Zielonogórskie.
Aktualizacja języka jako wyraz szacunku
Projekt ustawy zakłada dostosowanie całego języka dokumentów i procedur do współczesnych standardów etycznych, społecznych i medycznych, a także modyfikację przepisów dotyczących stosowania przymusu bezpośredniego.
Zmiana języka to nie tylko kwestia słów, ale wyraz szacunku wobec pacjenta i jego sytuacji. Używany powszechnie język powinien odzwierciedlać to, co w praktyce wdrażamy jako lekarze rodzinni: partnerskie podejście, uważność i brak oceniania – podkreśla Wojciech Pacholicki, Wiceprezes Federacji Porozumienie Zielonogórskie.
Federacja zaznacza, że aktualizacja terminologii to dopiero początek – konieczne jest równoległe wprowadzanie rozwiązań systemowych, które ułatwią lekarzom POZ prowadzenie rozmów o zdrowiu psychicznym i kierowanie pacjentów do specjalistów.
Zdrowie psychiczne w praktyce lekarzy POZ
Wieloletnie doświadczenia lekarzy rodzinnych pokazują, że pacjenci często zgłaszają objawy świadczące o obniżonym dobrostanie psychicznym – przewlekły stres, lęk, zaburzenia snu, spadek energii – lecz nie traktują ich jako sygnałów wymagających specjalistycznej pomocy. W tym kontekście lekarz rodzinny, jako pierwszy punkt kontaktu z systemem ochrony zdrowia, może odegrać kluczową rolę we wczesnym wykrywaniu problemów i inicjowaniu procesu leczenia.
Jednym z narzędzi wykorzystywanych w tym zakresie jest program profilaktyczny Moje Zdrowie. W ramach ankiety pacjenci mogą zaznaczyć potrzebę wsparcia psychologicznego lub psychiatrycznego. Praktyka pokazuje jednak, że odpowiedzi bywają skrajne – od zaznaczania wszystkich dostępnych opcji badań, po całkowite unikanie zgłoszenia potrzeb, często z powodu wstydu lub przekonania, że problemy są „nieistotne”.
Widzimy w praktyce, że zdrowie psychiczne nadal pozostaje tematem tabu, tymczasem lekarz rodzinny może być naturalnym łącznikiem między pacjentem, a systemem. To właśnie na poziomie POZ możemy często najszybciej dostrzec niepokojące sygnały, szczególnie, że program Moje Zdrowie, z którego pacjenci chętnie korzystają, jest jednym z narzędzi, aby takie zadania realizować. Wspólnie musimy jedynie zastanowić się nad tym, jak usprawnić i wypełnić luki w programie, aby pozyskiwane dane były wiarygodne, a program skuteczny – dodaje Wojciech Pacholicki.
Potrzeba systemowych rozwiązań i edukacji
Porozumienie Zielonogórskie apeluje, aby zmiana w ustawie była początkiem szerszych działań: od modernizacji języka, przez rozwój praktycznych narzędzi diagnostycznych, po lepszą integrację opieki psychiatrycznej z podstawową opieką zdrowotną.
Priorytetami są:
- edukacja lekarzy w zakresie komunikacji o zdrowiu psychicznym,
- zwiększenie dostępności konsultacji psychiatrycznych i psychologicznych,
- spójne działania legislacyjne i praktyczne, które zapewnią pacjentom poczucie bezpieczeństwa.
Tylko spójne podejście legislacyjne, praktyczne i komunikacyjne może sprawić, że pacjent poczuje się bezpiecznie i adekwatnie zaopiekowany – podsumowuje Wiceprezes Porozumienia Zielonogórskiego.
Główne wnioski
- Zmiana języka w ustawie o zdrowiu psychicznym ma na celu eliminację stygmatyzujących określeń i dostosowanie terminologii do współczesnych standardów.
- Lekarze POZ często jako pierwsi zauważają problemy psychiczne pacjentów i mogą kierować ich do odpowiednich specjalistów.
- Program Moje Zdrowie jest narzędziem, które pozwala wychwytywać potrzeby wsparcia psychologicznego, choć wymaga udoskonalenia.
- Porozumienie Zielonogórskie apeluje o integrację opieki psychiatrycznej z podstawową opieką zdrowotną oraz edukację lekarzy w zakresie komunikacji.
Źródło:
- Informacja prasowa

