Kobiety odgrywają kluczową rolę w funkcjonowaniu systemów ochrony zdrowia na całym świecie. To właśnie one stanowią większość personelu medycznego i opiekuńczego, uczestniczą w badaniach naukowych, rozwijają innowacje medyczne i każdego dnia pracują na rzecz zdrowia społeczeństw. Jednocześnie ich reprezentacja w strukturach decyzyjnych pozostaje wciąż wyraźnie ograniczona. Najnowsze dane pokazują, że mimo dominującej obecności kobiet w zawodach medycznych, ich wpływ na zarządzanie systemem ochrony zdrowia i sektorem MedTech nadal jest niewspółmiernie niski.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego mimo ogromnego wkładu kobiet w ochronę zdrowia ich udział w zarządzaniu systemem pozostaje ograniczony oraz jakie dane pokazują skalę tej dysproporcji.
- Jak wygląda udział kobiet w sektorze zdrowia na świecie – kobiety wykonują około 70% pracy w ochronie zdrowia i stanowią aż 90% personelu pielęgniarskiego i położniczego.
- Jak Polska wypada na tle Unii Europejskiej w zakresie udziału kobiet w nauce i innowacjach oraz jakie dane pokazują raport SHE Figures 2024.
- Jakie inicjatywy wspierają rozwój kobiet w sektorze MedTech i ochronie zdrowia, w tym działania Forum MedTech oraz programy mentoringowe i edukacyjne.
Kobiety stanowią większość personelu medycznego na świecie
Według danych opublikowanych w BMJ Global Health (2025) kobiety wykonują około 70% pracy w sektorze ochrony zdrowia na świecie. Szczególnie widoczna jest ich dominująca obecność w zawodach opiekuńczych – aż 90% personelu pielęgniarskiego i położniczego stanowią kobiety. Statystyki te pokazują, jak fundamentalny jest wkład kobiet w funkcjonowanie systemów zdrowotnych. To one w ogromnej mierze odpowiadają za opiekę nad pacjentami, organizację procesów leczenia oraz funkcjonowanie wielu instytucji medycznych.
Jednocześnie struktura zatrudnienia ujawnia wyraźne nierówności. Kobiety częściej pracują na stanowiskach niższego szczebla, w zawodach o mniejszym prestiżu lub w mniej stabilnych formach zatrudnienia. W konsekwencji ich udział w procesach decyzyjnych dotyczących strategii zdrowotnych czy kierunków rozwoju technologii medycznych pozostaje ograniczony.
Leczą pacjentów, rzadziej zarządzają systemem
Pomimo ogromnego zaangażowania kobiet w codzienne funkcjonowanie ochrony zdrowia, ich obecność w strukturach przywódczych pozostaje stosunkowo niewielka. Z danych BMJ Global Health wynika, że kobiety zajmują mniej niż 25% stanowisk kierowniczych w sektorze zdrowia. Dysproporcja pomiędzy liczbą kobiet pracujących w ochronie zdrowia a ich udziałem w zarządzaniu systemem wskazuje, że problem nie wynika z braku kompetencji czy kwalifikacji. Kluczowym czynnikiem pozostają raczej bariery strukturalne utrudniające awans do ról strategicznych i zarządczych.
Kobiety są obecne na wszystkich poziomach systemu zdrowia – od bezpośredniej opieki nad pacjentami po prowadzenie badań naukowych. Jednak ścieżki kariery prowadzące do najwyższych stanowisk w instytucjach medycznych, firmach technologicznych czy organizacjach systemowych pozostają dla nich mniej dostępne.
![Opublikowano wykaz zawodów deficytowych. Kogo brakuje w ochronie zdrowia? [Lista zawodów]](https://alertmedyczny.pl/wp-content/uploads/2025/02/szpital-ochrona-zdrowia-ogolne-3-300x200.jpg)
Kryzys kadrowy w ochronie zdrowia ma również wymiar płciowy
Problemy kadrowe w sektorze zdrowia są obecnie jednym z najpoważniejszych wyzwań systemowych wielu krajów. Warto jednak podkreślić, że kryzys ten ma również wyraźny wymiar płciowy. Jak wskazują analizy WHO dotyczące równości płci w ochronie zdrowia, wyzwaniem nie jest brak wykwalifikowanych specjalistek. Problem polega raczej na strukturach organizacyjnych, które nie sprzyjają równemu dostępowi do przywództwa.
Zmiana tej sytuacji wymaga nie tylko zwiększania liczby kobiet na stanowiskach kierowniczych, ale przede wszystkim przekształcenia modeli zarządzania tak, aby były bardziej inkluzywne i otwarte na różnorodność. Jak podkreśla Karolina Tkaczuk, Senior Director Forum MedTech:
Równość płci w ochronie zdrowia nie jest wyłącznie kwestią sprawiedliwości społecznej. To warunek jakości, innowacyjności i odporności całego systemu. Jeśli chcemy, by sektor zdrowia i MedTech rozwijał się w sposób zrównoważony, musimy inwestować w różnorodność i włączające przywództwo.
Ekspertka dodaje:
W Forum tworzymy przestrzeń współpracy, w których głosy naukowczyń, lekarek, inżynierek i studentek mają realne znaczenie.
Polska na tle Europy: mocna pozycja kobiet w nauce
Analiza danych SHE Figures 2024. The Road to Gender Equality in Research and Innovation pokazuje, że Polska w wielu obszarach związanych z udziałem kobiet w nauce osiąga wyniki powyżej średniej Unii Europejskiej. Najważniejsze dane wskazują, że:
- kobiety stanowią 53% osób uzyskujących stopień doktora w Polsce, podczas gdy średnia UE wynosi 48%,
- Polska zajmuje 9. miejsce wśród państw UE pod względem udziału kobiet wśród absolwentów studiów doktoranckich,
- udział kobiet wśród naukowców pracujących w sektorze szkolnictwa wyższego, administracji publicznej oraz przedsiębiorstw jest wyższy niż średnia unijna,
- kobiety stanowią istotną część autorek publikacji naukowych oraz wynalazczyń.
Mimo tych pozytywnych wskaźników, dostęp kobiet do najwyższych stanowisk kierowniczych w sektorze nauki, technologii medycznych i ochrony zdrowia nadal pozostaje ograniczony.
Od diagnozy do działania – inicjatywy wspierające kobiety w MedTech
Rosnąca świadomość nierówności w sektorze zdrowia sprawia, że coraz więcej organizacji podejmuje działania na rzecz wzmacniania pozycji kobiet w nauce, technologii i zarządzaniu. Jedną z takich inicjatyw jest Forum MedTech, które tworzy platformę dialogu pomiędzy nauką, medycyną i biznesem. Organizacja wspiera rozwój kobiet w takich obszarach jak:
- badania kliniczne,
- analiza danych medycznych,
- technologie cyfrowe w ochronie zdrowia,
- rozwój kompetencji przywódczych.
Jak podkreśla Karolina Tkaczuk:
Potrzebujemy nie tylko większej reprezentacji kobiet w sektorze zdrowia, ale także nowej definicji przywództwa – bardziej otwartej, inkluzywnej i opartej na partnerstwie.
Edukacja i mentoring jako klucz do zmiany
Ważnym elementem budowania równych szans w sektorze zdrowia jest wspieranie młodych kobiet już na wczesnym etapie kariery. Jednym z przykładów takich działań jest międzynarodowa inicjatywa „Girls Belong Here”, realizowana w Polsce w ramach globalnego programu AstraZeneca Young Health Programme. Projekt ma na celu inspirowanie młodych kobiet do rozwijania kariery w obszarze nauki, technologii i medycyny.
Forum MedTech angażuje się również w projekty edukacyjne, takie jak webinar „R in BIO Research” organizowany we współpracy z Girls Code Fun, który koncentruje się na praktycznej analizie danych biologicznych. Dodatkowo organizowane są inicjatywy we współpracy z Healthcare Businesswomen’s Association, w tym wydarzenie „Learning and Leading in Healthcare”, poświęcone rozwijaniu kompetencji przywódczych kobiet w sektorze zdrowia.
Forum MedTech – platforma współpracy dla przyszłości medycyny
Forum MedTech to inicjatywa stworzona jako przestrzeń dialogu między nauką, medycyną, technologią i biznesem. Projekt powstał z inspiracji firmy AstraZeneca i ma na celu wspieranie innowacji w ochronie zdrowia.
Platforma łączy różne środowiska – ekspertów medycznych, naukowców, przedsiębiorców, studentów oraz przedstawicieli organizacji pacjenckich. Dzięki temu powstaje przestrzeń do wymiany wiedzy, debat oraz realizacji wspólnych projektów odpowiadających na wyzwania współczesnej medycyny.
Główne wnioski
- Kobiety wykonują około 70% pracy w sektorze ochrony zdrowia na świecie, a w zawodach pielęgniarskich i położniczych stanowią aż 90% personelu.
- Mimo dominującej obecności w systemie ochrony zdrowia kobiety zajmują mniej niż 25% stanowisk kierowniczych, co ogranicza ich wpływ na strategie i decyzje w sektorze zdrowia oraz MedTech.
- Polska osiąga dobre wyniki w obszarze udziału kobiet w nauce – kobiety stanowią 53% osób uzyskujących stopień doktora, czyli więcej niż średnia UE wynosząca 48%.
- Rozwiązaniem nierówności są inicjatywy edukacyjne, mentoringowe i współpraca międzysektorowa, takie jak działania Forum MedTech czy programy „Girls Belong Here” oraz „Learning and Leading in Healthcare”.
Źródło:
- Informacja prasowa
