4 marca obchodzimy Międzynarodowy Dzień Świadomości HPV, którego celem jest edukacja społeczeństwa na temat wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) oraz metod jego profilaktyki. Wirus ten jest jedną z głównych przyczyn raka szyjki macicy, a także nowotworów odbytu, prącia, pochwy, sromu oraz głowy i szyi. Choć zakażenie HPV jest bardzo powszechne i często przebiega bezobjawowo, jego skutki mogą być poważne. Na szczęście współczesna medycyna oferuje skuteczne metody ochrony – szczepienia oraz badania przesiewowe.
HPV – powszechny wirus o groźnych konsekwencjach
HPV (Human Papilloma Virus) to jeden z najczęściej występujących wirusów, z którym w ciągu życia zetknie się większość ludzi. Choć w wielu przypadkach zakażenie przebiega bezobjawowo i ustępuje samoistnie, niektóre typy wirusa mogą prowadzić do groźnych zmian nowotworowych. Szacuje się, że HPV odpowiada za ok. 630 tysięcy diagnoz raka rocznie na całym świecie.
Wirus HPV przyczynia się do rozwoju:
- raka szyjki macicy (w niemal 90% przypadków),
- raka odbytu (90% diagnoz),
- nowotworów głowy i szyi (ok. 30% przypadków),
- raka pochwy (80% przypadków),
- raka sromu (50% przypadków),
- raka prącia (ponad 50% nowotworów złośliwych skóry prącia).
Międzynarodowy Dzień Świadomości HPV – dlaczego warto mówić o wirusie?
Międzynarodowy Dzień Świadomości HPV obchodzony jest 4 marca i ma na celu edukowanie społeczeństwa na temat zagrożeń związanych z tym wirusem oraz metod jego profilaktyki. Organizatorem inicjatywy jest Międzynarodowe Towarzystwo Brodawczaków, które od lat prowadzi kampanie informacyjne na całym świecie.
W ramach obchodów organizowane są różne wydarzenia, wykłady i akcje edukacyjne, które mają zwiększyć świadomość na temat profilaktyki raka wywoływanego przez HPV. Współczesna medycyna oferuje skuteczne sposoby ochrony przed tym wirusem, w tym szczepienia oraz badania przesiewowe.
Szczepienia przeciwko HPV – skuteczna metoda profilaktyki
Jednym z najważniejszych narzędzi w walce z HPV są szczepienia ochronne. Chronią one przed zakażeniem najbardziej onkogennymi typami wirusa, a co za tym idzie – przed nowotworami, które mogą się z niego rozwinąć.
Ministerstwo Zdrowia przypomina:
Na szczepienie zapraszamy dziewczynki i chłopców w wieku od 9 do 14 lat. Już dziś możesz zadbać o bezpieczną przyszłość swoich dzieci.
Od 1 września 2024 roku można zarejestrować dziecko na szczepienie w wybranej przychodni POZ lub skorzystać z możliwości szczepienia w szkole. Program obejmuje zarówno dziewczynki, jak i chłopców, co jest istotne, ponieważ wirus HPV powoduje nowotwory u obu płci.
Co warto wiedzieć o szczepieniach przeciwko HPV?
- Są bezpłatne dla dzieci w wieku 9–14 lat.
- Najskuteczniejsze są przed rozpoczęciem aktywności seksualnej.
- Pełen cykl szczepienia obejmuje dwie dawki.
- Szczepionki stosowane w Polsce są bezpieczne i skuteczne, a ich działanie jest potwierdzone wieloletnimi badaniami klinicznymi.
Badania profilaktyczne – dlaczego warto je wykonywać?
Choć szczepienia przeciwko HPV stanowią kluczowy element profilaktyki, nie zwalniają z konieczności regularnych badań przesiewowych. Wczesne wykrycie zmian przednowotworowych pozwala bowiem na skuteczne leczenie i zapobieganie rozwojowi nowotworów.
Najważniejsze badania przesiewowe związane z HPV to:
- Cytologia – dostępna bezpłatnie co trzy lata dla kobiet w wieku 25–64 lat w ramach programu Narodowego Funduszu Zdrowia.
- Testy na obecność wirusa HPV – zalecane szczególnie kobietom powyżej 30. roku życia.
- Kolposkopia – diagnostyka dla pacjentek z nieprawidłowymi wynikami cytologii.
Jak można zmniejszyć ryzyko zakażenia HPV?
Choć HPV przenosi się głównie drogą płciową, istnieją sposoby, aby ograniczyć ryzyko zakażenia. Należą do nich:
✔ Szczepienia ochronne – najskuteczniejsza forma profilaktyki.
✔ Ograniczenie liczby partnerów seksualnych – im większa liczba partnerów, tym wyższe ryzyko zakażenia.
✔ Używanie prezerwatyw – choć nie eliminują ryzyka w 100%, zmniejszają prawdopodobieństwo zakażenia.
✔ Regularne badania profilaktyczne – cytologia i testy HPV pozwalają na wczesne wykrycie zmian nowotworowych.
Źródło:
- nfz-krakow.pl
- medexpress.pl
- facebook.com/MZGOVPL
