Strona głównaPacjentOdra znów wymyka się spod kontroli. UNICEF ostrzega przed nawrotem epidemii

Odra znów wymyka się spod kontroli. UNICEF ostrzega przed nawrotem epidemii

DODAJ JAKO ŹRÓDŁO W GOOGLE
Dodaj Alert Medyczny do swoich preferowanych źródeł i łatwiej znajduj nasze najnowsze publikacje w Google.
Aktualizacja 20-11-2026 13:25

Boliwia, Meksyk i Stany Zjednoczone utraciły status krajów wolnych od odry. Decyzja zapadła po listopadowym przeglądzie sytuacji epidemiologicznej przeprowadzonym przez komisję Panamerykańskiej Organizacji Zdrowia (PAHO). UNICEF ostrzega przed utratą wieloletnich osiągnięć w eliminacji choroby, szczególnie niebezpiecznej dla dzieci.

Z tego artykułu dowiesz się…

  • Które kraje utraciły status eliminacji odry i jak duża jest skala zachorowań w 2026 roku.
  • Jak wygląda sytuacja epidemiologiczna w Polsce według Głównego Inspektora Sanitarnego.
  • Dlaczego odra ponownie rozprzestrzenia się w Europie i obu Amerykach.
  • Jaki poziom wyszczepienia jest niezbędny do utrzymania eliminacji choroby.

Trzy kraje straciły status wolnych od odry

Niezależna komisja powołana przez Panamerykańską Organizację Zdrowia (PAHO) podczas obrad w dniach 10-13 listopada 2026 r. przeanalizowała sytuację epidemiologiczną we wszystkich państwach i terytoriach obu Ameryk. W wyniku przeglądu potwierdzono utratę statusu eliminacji odry przez Boliwię, Meksyk i Stany Zjednoczone.

Według danych przedstawionych przez UNICEF skala zachorowań w 2026 roku jest szczególnie niepokojąca w dwóch państwach:

  • Meksyk – ponad 13,8 tys. potwierdzonych zakażeń od początku roku. To najwyższy wynik od epidemii z lat 1989-1990. Najbardziej dotknięte są dzieci w wieku 1-4 lat.
  • Stany Zjednoczone – ponad 5400 przypadków, najwięcej od epidemii z lat 1989-1991. Aż 96% zakażonych stanowią osoby niezaszczepione lub o nieznanym statusie szczepień. Dzieci poniżej 5. roku życia odpowiadają za 18% przypadków, a osoby w wieku 5-19 lat za 40%.
  • Boliwia – ponad 100 zachorowań w 2026 roku. Ognisko rozpoczęte w 2025 roku zakończyło ponad 20-letni okres bez lokalnej transmisji wirusa.

– Odra wraca w miejsca, gdzie była już pod kontrolą, a najwyższą cenę płacą za to dzieci. Dysponujemy bezpieczną i skuteczną szczepionką, która chroni najmłodszych i od 2000 roku uratowała blisko 59 milionów istnień ludzkich. Nie możemy oddawać pola chorobie, której potrafimy zapobiegać – wskazuje Catherine Russell, Dyrektor Wykonawcza UNICEF

Odra w USA. Ponad 5000 zachorowań i co najmniej 8 zgonów. Najwięcej od 35 lat 
ZOBACZ KONIECZNIE Odra w USA. Ponad 5000 zachorowań i co najmniej 8 zgonów. Najwięcej od 35 lat 

Europa również traci status eliminacji odry

W listopadzie 2025 roku Kanada utraciła status kraju wolnego od odry, przez co cały region obu Ameryk przestał być uznawany za wolny od tej choroby. Problem nie ogranicza się jednak do tego regionu. Coraz więcej ognisk odry pojawia się również w państwach Europy i Azji Środkowej. 

Jak informuje Joanna Sokołowska z UNICEF Polska, w styczniu 2026 roku, po analizie danych epidemiologicznych za 2024 rok, podobną decyzję podjęto wobec sześciu państw Europy i Azji Środkowej: Armenii, Austrii, Azerbejdżanu, Hiszpanii, Uzbekistanu oraz Wielkiej Brytanii.

Była to największa jednorazowa utrata statusu eliminacji odry w jednym regionie. Pomimo spadku ogólnej liczby zachorowań w Europie i Azji Środkowej w 2025 roku część ognisk, między innymi w Wielkiej Brytanii, nadal pozostaje aktywna.

Odra w Europie i Azji Środkowej: mniej przypadków w 2025 r., lecz zagrożenie nie minęło
ZOBACZ KONIECZNIE Odra w Europie i Azji Środkowej: mniej przypadków w 2025 r., lecz zagrożenie nie minęło

Odra w Polsce. GIS informuje o 32 przypadkach w 2026 roku

Do globalnego wzrostu zachorowań odniósł się Główny Inspektor Sanitarny, dr Paweł Grzesiowski. Z przekazanych przez niego danych wynika, że w Polsce w 2026 roku zgłoszono 32 przypadki odry, co odpowiada poziomowi obserwowanemu na początku pandemii COVID-19. Dla porównania w 2019 roku odnotowano 1503 zachorowania.

– Nawrót transmisji wirusa odry w krajach, które wcześniej osiągnęły eliminację tej choroby, pokazuje, że utrzymanie pod kontrolą wirusa odry oznacza konieczność utrzymania wysokiego, stałego poziomu zaszczepienia populacji i sprawnego nadzoru epidemiologicznego – wskazuje dr Paweł Grzesiowski.

Główny Inspektor Sanitarny zwraca również uwagę na ryzyko zawleczenia wirusa do Polski z państw, w których nadal występuje transmisja. Z tego powodu konieczne jest utrzymywanie gotowości epidemiologicznej, a szczepienia pozostają podstawowym narzędziem zapobiegania zachorowaniom.

Program Szczepień Ochronnych na 2027 rok. Co z obowiązkowymi szczepieniami przeciw HPV?
ZOBACZ KONIECZNIE Program Szczepień Ochronnych na 2027 rok. Co z obowiązkowymi szczepieniami przeciw HPV?

Dlaczego odra ponownie się rozprzestrzenia?

Odra należy do najbardziej zakaźnych chorób wirusowych. Może prowadzić do ciężkich powikłań, między innymi zapalenia płuc i zapalenia mózgu, a także do zgonu.

UNICEF wskazuje kilka przyczyn ponownego rozprzestrzeniania się wirusa. Są to przede wszystkim luki w odporności populacyjnej powstałe podczas pandemii COVID-19, ograniczony dostęp do świadczeń zdrowotnych, dezinformacja oraz rosnąca niechęć do szczepień.

Wirus szczególnie szybko rozprzestrzenia się w skupiskach osób niezaszczepionych. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) osiągnięcie i utrzymanie eliminacji odry wymaga co najmniej 95% poziomu zaszczepienia dwiema dawkami szczepionki. 

UNICEF alarmuje: Zapomniane choroby takie jak polio, odra i błonica znów zagrażają dzieciom
ZOBACZ KONIECZNIE UNICEF alarmuje: Zapomniane choroby takie jak polio, odra i błonica znów zagrażają dzieciom

Główne wnioski

  1. Boliwia, Meksyk i Stany Zjednoczone utraciły status krajów wolnych od odry po przeglądzie sytuacji epidemiologicznej przeprowadzonym przez komisję PAHO w dniach 10-13 listopada 2026 roku.
  2. Ponad 19 tys. zakażeń w USA i Meksyku potwierdzono od początku 2026 roku, a w Stanach Zjednoczonych 96% chorych stanowią osoby niezaszczepione lub o nieznanym statusie szczepień.
  3. W Polsce zgłoszono 32 przypadki odry w 2026 roku, podczas gdy w 2019 roku odnotowano 1503 zachorowania, jednak GIS ostrzega przed ryzykiem zawleczenia wirusa z zagranicy.
  4. WHO zaleca co najmniej 95% wyszczepienia dwiema dawkami szczepionki, aby osiągnąć i utrzymać eliminację odry oraz ograniczyć ryzyko kolejnych ognisk choroby.

Źródło:

  • https://centrum-prasowe.unicef.pl/478527-odra-wraca-tam-gdzie-udalo-sie-ja-juz-opanowac-unicef-bije-na-alarm-po-przegladzie-sytuacji-w-obu-amerykach

Agnieszka Fodrowska
Agnieszka Fodrowska
Redaktorka i specjalistka marketingu internetowego z wieloletnim doświadczeniem w tworzeniu treści dla sektora ochrony zdrowia. Specjalizuje się w tematach związanych z innowacjami i cyfryzacją medycyny oraz farmacji - od AI po robotykę chirurgiczną. Prywatnie miłośniczka podróży, dobrej muzyki i psów.
Newsletter medyczny

Najważniejsze dziś

Najczęściej czytane

Kluczowe tematy

Najważniejsze wiadomości medyczne w Twojej skrzynce.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

Więcej wiadomości