Zakończono proces legislacyjny dotyczący nowego standardu opieki okołoporodowej. Podpisane rozporządzenie zostało dzisiaj skierowane do ogłoszenia. Przepisy regulują funkcjonowanie tzw. „pokojów narodzin” w szpitalach, w których zlikwidowano oddziały położnicze. Nowe rozwiązania mają wejść w życie 31 stycznia 2026 r. i są odpowiedzią na realne zmiany demograficzne oraz reorganizację sieci porodówek w Polsce.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie zmiany w opiece okołoporodowej wchodzą w życie od 30 stycznia 2026 r.
- W jakich sytuacjach możliwy będzie poród w „pokoju narodzin”.
- Czy nowe przepisy oznaczają dalsze zamykanie oddziałów położniczych.
„Pokoje narodzin” jako element zabezpieczenia systemowego
Nowe przepisy zakładają tworzenie „pokojów narodzin” w szpitalach, w których nie funkcjonują już oddziały położnicze. Nie są to jednak zamienniki porodówek, lecz wyodrębnione miejsca interwencji, przygotowane do udzielenia pomocy w sytuacjach nagłych. Każdy taki punkt ma być wyposażony w niezbędny sprzęt oraz objęty całodobowym dyżurem położnej.
Integralną częścią rozwiązania jest zabezpieczenie logistyczne. Szpital ma dysponować zespołem transportowym – karetką z ratownikiem medycznym i położną – umożliwiającym szybkie przekazanie pacjentki do najbliższego szpitala z oddziałem ginekologiczno-położniczym.
Poród w „pokoju narodzin” może odbyć się wyłącznie wówczas, gdy warunki kliniczne lub organizacyjne uniemożliwiają bezpieczny transport. Regulacja ma zapobiegać sytuacjom niekontrolowanym, w których kobieta rodząca pozostaje bez właściwego zabezpieczenia medycznego, w tym przypadkom porodów odbywających się poza strukturami przeznaczonymi do opieki okołoporodowej.
Brak odgórnych decyzji o zamykaniu porodówek
Regulacja nie wprowadza żadnych centralnych mechanizmów likwidacji oddziałów położniczo-ginekologicznych. Kwestie związane z profilem działalności szpitali pozostają po stronie ich właścicieli oraz organów prowadzących. Ministerstwo Zdrowia zaznacza, że nie podejmuje decyzji w tym zakresie i nie ingeruje w rozstrzygnięcia zapadające na poziomie lokalnym.
Nowe rozwiązania mają charakter porządkujący i są odpowiedzią na procesy, które już zaszły w sieci szpitali – w szczególności na zamykanie oddziałów w związku ze spadkiem liczby porodów – a nie impulsem do dalszej redukcji świadczeń.
Konferencja MZ i przeciwdziałanie dezinformacji
W odpowiedzi na narastające obawy społeczne, 14 stycznia 2026 r. w Ministerstwie Zdrowia odbyła się konferencja prasowa poświęcona nowemu świadczeniu. Wiceministrowie zdrowia Katarzyna Kęcka i Tomasz Maciejewski przedstawili założenia zmian oraz odnieśli się do dezinformacji obecnej w debacie publicznej.
Podczas spotkania wskazano, że w 2025 r. zamknięto ok. 26–27 oddziałów położniczych, a w pierwszych tygodniach 2026 r. kolejne dwie placówki zakończyły działalność porodową. Jednocześnie zapewniono, że zamykane mogą być wyłącznie te oddziały, których likwidacja nie prowadzi do nadmiernego wydłużenia drogi pacjentki do kolejnego szpitala.
W proces oceny zaangażowani są konsultanci wojewódzcy, analizujący lokalne uwarunkowania oraz możliwość zachowania ciągłości opieki. Z kontraktów położniczych mogą powstawać „pokoje narodzin”, które w sytuacjach nagłych mają zapewnić całodobową opiekę położnej.
Wiceminister Tomasz Maciejewski zwrócił uwagę, że spadek liczby urodzeń jest zjawiskiem długofalowym, obserwowanym również poza Polską. W konsekwencji zmienia się struktura zapotrzebowania na świadczenia szpitalne – z położniczych na ginekologiczne – co wymusza reorganizację zasobów przy zachowaniu bezpieczeństwa pacjentek.
Główne wnioski
- Nowy standard opieki okołoporodowej zacznie obowiązywać od 30 stycznia 2026 r. i został wprowadzony rozporządzeniem skierowanym do ogłoszenia.
- „Pokoje narodzin” mogą powstawać w szpitalach bez oddziałów położniczych i mają pełnić funkcję zabezpieczenia w sytuacjach nagłych, a nie zastępować porodówki.
- Poród w „pokoju narodzin” jest dopuszczalny wyłącznie wtedy, gdy bezpieczny transport do szpitala z oddziałem ginekologiczno-położniczym nie jest możliwy.
- Regulacja nie wprowadza odgórnych decyzji o zamykaniu porodówek i porządkuje system w warunkach spadku liczby urodzeń.
Źróło:
- https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12403754/katalog/13166922#13166922
