Od 24 czerwca 2026 r. zacznie obowiązywać nowe rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Dokument wprowadza szereg zmian w zakresie monitorowania jakości wody, oceny ryzyka oraz obowiązków dostawców wody i organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Nowe przepisy są częścią wdrażania unijnej dyrektywy 2020/2184 i obejmują również placówki ochrony zdrowia oraz inne obiekty uznane za priorytetowe.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie nowe obowiązki dotyczą monitorowania jakości wody.
- Jakie substancje zostaną objęte dodatkowymi badaniami.
- Jakie wymagania wprowadzono dla szpitali i innych obiektów priorytetowych.
- Jak zmienia się podejście do oceny ryzyka w systemach wodociągowych.
- Kiedy nowe przepisy wejdą w życie.
Nowe przepisy wdrażają unijną dyrekywę
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22 maja 2026 r. zostało opublikowane 10 czerwca 2026 r. Razem z ustawą z 13 marca 2026 r. zmieniającą przepisy dotyczące zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków tworzy nowy system nadzoru nad bezpieczeństwem wody przeznaczonej do spożycia.
Nowe regulacje odchodzą od podejścia skupionego wyłącznie na końcowej kontroli jakości wody. Nadzór ma obejmować cały proces dostarczania wody – od źródła i ujęcia, przez uzdatnianie oraz sieć wodociągową, aż po punkt poboru u odbiorcy.
Większy nacisk na ocenę ryzyka
Jedną z najważniejszych zmian jest obowiązek stosowania podejścia opartego na analizie ryzyka.
Dostawcy wody będą musieli identyfikować zagrożenia i zarządzać nimi na każdym etapie systemu zaopatrzenia w wodę. Dotyczy to nie tylko ujęć i sieci wodociągowych, ale również instalacji wewnętrznych znajdujących się w budynkach.
Nowe przepisy przewidują także obowiązek regularnej aktualizacji ocen ryzyka oraz dokumentacji związanej z bezpieczeństwem dostaw wody.
Szpitale znalazły się w grupie obiektów priorytetowych
Istotne znaczenie dla sektora ochrony zdrowia mają przepisy dotyczące tzw. obiektów priorytetowych. Do tej grupy zaliczono m.in. obiekty wykorzystywane przez podmioty wykonujące działalność leczniczą w zakresie stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych, w tym szpitale, zakłady opiekuńczo-lecznicze, hospicja, placówki opieki długoterminowej, psychiatrycznej czy rehabilitacyjnej.
W takich obiektach konieczne będzie przeprowadzanie ocen ryzyka związanych z funkcjonowaniem wewnętrznych systemów wodociągowych.
W przypadku szpitali oraz innych podmiotów udzielających stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych badania mają obejmować obecność bakterii Legionella.
Z kolei badania stężenia ołowiu przewidziano m.in. dla placówek medycznych przeznaczonych dla kobiet ciężarnych lub dzieci do 6. roku życia, domów dla matek z dziećmi oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych i oświatowych, w których przebywają małe dzieci.
Rozporządzenie określa również zasady pobierania próbek oraz sposób postępowania po uzyskaniu wyników wskazujących na obecność bakterii.
Więcej parametrów w badaniach jakości wody
Rozporządzenie rozszerza zakres monitoringu jakości wody o nowe parametry związane z potencjalnymi zagrożeniami zdrowotnymi.
Do wykazu dodano:
- kwasy halogenooctowe (HAA),
- mikrocystynę-LR,
- bisfenol A,
- sumę PFAS,
- uran.
Dodatkowo do monitoringu operacyjnego włączono mętność oraz colifagi somatyczne.
Część parametrów będzie badana warunkowo, zależnie od charakterystyki źródła wody i stosowanych metod uzdatniania.
Nowe wymagania dla laboratoriów
Zmiany obejmują także laboratoria wykonujące badania jakości wody. Badania prowadzone w ramach monitoringu zgodności będą mogły realizować wyłącznie laboratoria spełniające określone wymagania jakościowe i wpisane do odpowiedniej ewidencji.
Przepisy uszczegóławiają również wymagania dotyczące systemów jakości stosowanych podczas analiz próbek.
Zmiany w wartościach dopuszczalnych wybranych substancji
Rozporządzenie aktualizuje wartości parametrów dla kilku substancji występujących w wodzie. Zwiększono dopuszczalne wartości dla antymonu, boru i selenu. Jednocześnie zaostrzono wymagania dotyczące chromu oraz ołowiu.
Dla chromu nowa wartość wyniesie 25 µg/l, natomiast dla ołowiu 5 µg/l. Osiągnięcie tych poziomów ma nastąpić najpóźniej do 12 stycznia 2036 r.
Zmodyfikowano również sposób oznaczania chloranów i chlorynów, które będą oceniane jako dwa odrębne parametry.
Nadzór sanitarny otrzyma nowe narzędzia
Nowe regulacje rozszerzają katalog działań realizowanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Inspekcja będzie prowadzić badania jakości wody dostosowane do specyfiki poszczególnych stref zaopatrzenia. Zakres monitoringu ma uwzględniać lokalne warunki oraz wyniki ocen ryzyka.
Przepisy przewidują również bardziej szczegółowe procedury postępowania w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości.
Przewidziano okresy przejściowe
Nie wszystkie nowe obowiązki będą musiały zostać wdrożone natychmiast.
Dla części wymagań przewidziano okresy przejściowe, które mają umożliwić dostawcom wody przygotowanie nowych procedur, rozszerzenie zakresu badań oraz dostosowanie dokumentacji do nowych przepisów.
Główne wnioski
- Od 24 czerwca 2026 r. zacznie obowiązywać nowe rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.
- Szpitale, hospicja, zakłady opiekuńczo-lecznicze i inne placówki całodobowej opieki zdrowotnej zostały objęte nowymi wymaganiami dotyczącymi oceny ryzyka oraz monitorowania bakterii Legionella.
- Zakres badań jakości wody rozszerzono m.in. o PFAS, bisfenol A, uran, mikrocystynę-LR oraz kwasy halogenooctowe (HAA).
- Nowe przepisy wdrażają dyrektywę UE 2020/2184 i wprowadzają system nadzoru oparty na analizie ryzyka obejmującej cały proces dostarczania wody.
Źródło:
- https://www.gov.pl/web/gis/nowe-przepisy-dotyczace-jakosci-wody-przeznaczonej-do-spozycia
