Woda przestaje być wyłącznie tematem zdrowego stylu życia – coraz częściej mówi się o niej jako o elemencie bezpieczeństwa państwa. Podczas posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Kardiologii w Senacie 26 marca 2026 r. eksperci i przedstawiciele instytucji publicznych omawiali jej znaczenie zarówno dla zdrowia populacji, jak i odporności systemowej.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak woda została uznana za zasób o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa.
- Jak spożycie wody wpływa na ryzyko chorób cywilizacyjnych.
- Jakie znaczenie mają regulacje fiskalne dla ograniczenia spożycia napojów słodzonych.
- Jakie prognozy dotyczą globalnego niedoboru wody do 2050 r.
Woda nie tylko w profilaktyce, ale i w systemie bezpieczeństwa
Podczas otwarcia posiedzenia poświęconego tematowi „Woda w kryzysie – bezpieczeństwo zdrowotne i odporność państwa” senator Agnieszka Gorgoń-Komor zwróciła uwagę, że znaczenie wody wykracza daleko poza zdrowie jednostki.
– Dzisiaj będziemy rozmawiać o wodzie, która jest ważna nie tylko w kontekście życia i zdrowia człowieka, ale i bezpieczeństwa państwa – powiedziała Gorgoń-Komor.
W jej ocenie planowanie polityk zdrowotnych musi uwzględniać scenariusze kryzysowe – od suszy po konflikty zbrojne. Wskazano, że infrastruktura związana z uzdatnianiem i dystrybucją wody powinna być traktowana jako element infrastruktury krytycznej państwa.
Woda w profilaktyce chorób cywilizacyjnych
Znaczenie codziennego spożycia wody podkreślono w kontekście profilaktyki zdrowotnej. Dr hab. Paweł Koczkodaj z Narodowy Instytut Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie wskazał, że wybór wody zamiast napojów słodzonych przekłada się na realne zmniejszenie ryzyka chorób cywilizacyjnych.
Zwrócono uwagę, że mimo rosnącej świadomości zdrowotnej globalne spożycie napojów słodzonych nadal rośnie. W 2023 r. ich rynek osiągnął wartość ok. 750 mld dolarów, a prognozy wskazują, że do 2032 r. może przekroczyć 1,2 bln dolarów.
Z perspektywy systemowej oznacza to dalsze obciążenie ochrony zdrowia chorobami dietozależnymi – od otyłości po choroby układu sercowo-naczyniowego.
Regulacje fiskalne i zmiany zachowań zdrowotnych
Podczas dyskusji przywołano analizy Banku Światowego, które pokazują, że opodatkowanie produktów wysokosłodzonych wpływa na wybory konsumenckie. W praktyce po wprowadzeniu takich regulacji obserwuje się spadek spożycia napojów słodzonych i częstszy wybór wody.
Jako przykład działań legislacyjnych wskazano Australię, gdzie lokale z licencją na sprzedaż alkoholu mają obowiązek zapewnienia klientom dostępu do zimnej wody pitnej na życzenie.
Woda w strategii odporności państwa
Wątek bezpieczeństwa został rozwinięty w kontekście przemysłu i logistyki. Dariusz Lizak z Krajowej Izby Gospodarczej „Przemysł Rozlewniczy” wskazał, że rozproszenie zakładów produkcyjnych wód butelkowanych na terenie kraju ma znaczenie w sytuacjach kryzysowych – od klęsk żywiołowych po konflikty zbrojne.
Jednocześnie branża stoi przed wyzwaniami inwestycyjnymi. Kluczowym projektem pozostaje pełne wdrożenie systemu kaucyjnego, którego koszt w perspektywie 10 lat szacowany jest na ok. 40 mld zł.
Istotnym elementem jest także europejska strategia odporności wodnej. Po raz pierwszy w politykach unijnych woda została uznana za zasób o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa i spójności regionu.
Globalne ryzyko niedoboru wody
Podczas posiedzenia przypomniano prognozy Organizacja Narodów Zjednoczonych, zgodnie z którymi do 2050 r. co najmniej 25% populacji świata może żyć w warunkach chronicznego niedoboru wody lub powtarzających się okresów jej deficytu.
Dla systemów ochrony zdrowia oznacza to konieczność przygotowania się na nowe wyzwania epidemiologiczne, migracyjne i organizacyjne. Niedobór wody może wpływać zarówno na zdrowie populacji, jak i ciągłość funkcjonowania placówek medycznych.
Woda jako element infrastruktury krytycznej
Podsumowując debatę, senator Agnieszka Gorgoń-Komor wskazała, że infrastruktura związana z uzdatnianiem i dostarczaniem wody powinna być traktowana jako strategiczny zasób państwa. Doświadczenia konfliktów zbrojnych pokazują, że dostęp do wody staje się jednym z kluczowych elementów bezpieczeństwa.
Główne wnioski
- Woda została uznana za zasób strategiczny – w politykach UE po raz pierwszy wskazano jej znaczenie dla bezpieczeństwa i spójności regionu.
- Rynek napojów słodzonych rośnie – w 2023 r. osiągnął wartość ok. 750 mld dolarów, a do 2032 r. może przekroczyć 1,2 bln dolarów.
- System kaucyjny to koszt ok. 40 mld zł – jego wdrożenie będzie jednym z największych wyzwań dla branży rozlewniczej w Polsce.
- Do 2050 r. co najmniej 25% populacji świata może żyć w warunkach chronicznego niedoboru wody.
Źródło:
- https://www.senat.gov.pl/aktualnoscilista/art,17431,woda-w-kontekscie-zdrowia-i-bezpieczenstwa-tematem-parlamentarnego-zespolu-ds-kardiologii.html
