Jak wynika z najnowszych badań, aż 60% Polaków wyrzuca przeterminowane leki do śmieci, a 28% spuszcza je w toalecie. Taki sposób pozbywania się farmaceutyków jest nie tylko nielegalny, ale przede wszystkim szkodliwy dla środowiska i zdrowia publicznego. Eksperci ostrzegają o tym że niewłaściwa utylizacja leków przyczynia się do skażenia gleby, wody i obniżenia skuteczności systemów oczyszczania ścieków.
Leki w kanalizacji – zagrożenie dla środowiska
Eksperci alarmują, że szczególnie niebezpieczne dla ekosystemu są antybiotyki, leki przeciwbólowe i psychotropowe.
– Antybiotyki, które dostają się do oczyszczalni ścieków, zabijają te dobre bakterie na złożu biologicznym, a przez to proces oczyszczania ścieków jest mniej wydajny. My sami będziemy przez to ponosić coraz większe szkody środowiskowe i związane z wygodą naszego życia, bo kiedy stanie oczyszczalnia ścieków, miasto przestanie żyć – ostrzega dr inż. Wojciech Słomka.
Co więcej, leki trafiające do wód powierzchniowych mogą wpływać na zdrowie zwierząt – zarówno dzikich, jak i domowych. Kontakt z farmaceutykami może być szczególnie niebezpieczny dla kotów, psów i ptaków, które mogą przypadkowo spożyć wyrzucone leki.
Jak prawidłowo utylizować przeterminowane leki?
Niepotrzebnych leków nie wolno wyrzucać do kosza ani spuszczać w toalecie. Zgodnie z obowiązującymi przepisami można je oddać w dwóch miejscach:
- W aptekach – każda apteka powinna posiadać specjalny pojemnik na przeterminowane farmaceutyki. Jeśli go nie widać, warto zapytać pracownika apteki, który powinien odebrać leki i umieścić je w pojemniku.
- W Punktach Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) – wiele gmin prowadzi zbiórkę przeterminowanych leków, suplementów diety i innych produktów leczniczych w ramach systemu gospodarki odpadami.
– Nie powinniśmy wyrzucać ich do śmieci, nie powinniśmy nikomu oddawać i nie powinniśmy ich utylizować w kanalizacji. Leki przeterminowane czy leki, których nie potrzebujemy, możemy oddać do aptek – wyjaśnia Joanna Kowalczuk, warmińsko-mazurska wojewódzka inspektor farmaceutyczna.
Dlaczego w aptekach nie zawsze widać pojemniki?
Niektórzy pacjenci skarżą się, że w aptekach nie ma widocznych pojemników na leki. Okazuje się, że powód jest prozaiczny – zabezpieczenie przed kradzieżą.
– Czasami po prostu zdarzają się ludzie, którzy starają się wyjąć leki z pojemników, więc często apteki mają te pojemniki na zapleczu – tłumaczy Paweł Jagiełło z Okręgowej Izby Aptekarskiej w Olsztynie.
Jeśli w aptece nie widzimy pojemnika, warto zapytać farmaceutę, który powinien przyjąć leki i umieścić je w odpowiednim miejscu.
Co dzieje się z oddanymi lekami?
Samorządy zawierają umowy z aptekami i firmami odbierającymi odpady farmaceutyczne.
– Czasami po prostu zdarzają się ludzie, którzy starają się wyjąć leki z pojemników, więc często apteki mają te pojemniki na zapleczu – tłumaczy Paweł Jagiełło z Okręgowej Izby Aptekarskiej w Olsztynie.
Leki oddane do aptek lub PSZOK-ów transportowane są do wyspecjalizowanych zakładów utylizacyjnych, gdzie zostają unieszkodliwione w kontrolowanych warunkach. Dzięki temu minimalizuje się ich wpływ na środowisko i zdrowie ludzi.
Polacy wyrzucają miliardy złotych rocznie w postaci niewykorzystanych leków, a niewłaściwa ich utylizacja stanowi poważne zagrożenie dla środowiska. 60% leków trafia do śmieci, a 28% do kanalizacji, co prowadzi do skażenia wody, gleby i osłabienia systemów oczyszczania ścieków.
Źródło:
- Polskie Radio Program I
