Narodowy Fundusz Zdrowia podpisał pierwsze umowy na realizację nowego programu profilaktyki raka płuca z wykorzystaniem niskodawkowej tomografii komputerowej (NDTK). Pierwsze kontrakty dotyczą placówek w województwach świętokrzyskim, małopolskim i wielkopolskim, a pacjenci będą mogli zgłaszać się na badania w drugiej połowie października 2026 r. Program ma docelowo działać w całym kraju. Badania będą bezpłatne, bez skierowania i finansowane przez NFZ bez limitu.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Kiedy pierwsi pacjenci będą mogli skorzystać z programu profilaktyki raka płuca.
- W których województwach NFZ podpisał już pierwsze umowy z realizatorami.
- Kto będzie mógł skorzystać z niskodawkowej tomografii komputerowej w ramach programu.
- Na jakich zasadach będą finansowane badania i czy potrzebne będzie skierowanie.
NFZ podpisał pierwsze umowy na profilaktykę raka płuca
Nowy program profilaktyczny finansowany przez Narodowy Fundusz Zdrowia obejmuje niskodawkową tomografię komputerową klatki piersiowej. We wrześniu oddziały wojewódzkie NFZ ogłosiły konkursy dla placówek zainteresowanych jego realizacją.
Pierwsze postępowania zostały już zakończone. NFZ zawarł umowy z realizatorami w województwach świętokrzyskim, małopolskim i wielkopolskim. Kontrakty obowiązują od 1 października 2026 r., natomiast przyjmowanie pierwszych pacjentów zaplanowano na drugą połowę miesiąca.
Fundusz zakłada, że program będzie dostępny we wszystkich województwach. Docelowo chce zakontraktować co najmniej 32 placówki, choć ich ostateczna liczba może być większa.
– Dążymy do zabezpieczenia tych świadczeń we wszystkich województwach. Chcemy zakontraktować co najmniej 32 placówki, ale nie wykluczamy, że będzie ich więcej – zaznacza Paweł Florek, dyrektor Biura Komunikacji Społecznej i Promocji w Centrali NFZ.
Placówki muszą spełnić wymagania kadrowe i sprzętowe
Podmioty, które chcą realizować program, muszą spełnić warunki dotyczące m.in. personelu medycznego oraz wyposażenia niezbędnego do wykonywania badań. Jak informuje NFZ, wymagania zostały przygotowane z udziałem ekspertów, w tym prof. Edyty Szurowskiej, konsultantki krajowej w dziedzinie radiologii i diagnostyki obrazowej.
Nie wszystkie pierwsze konkursy zakończyły się wyłonieniem realizatorów. W województwie opolskim zgłosiła się jedna placówka, która nie spełniła wymaganych warunków.
NFZ ponownie ogłosił postępowania konkursowe w województwach dolnośląskim, opolskim i podlaskim. Według Pawła Florka w tych regionach program prawdopodobnie wystartuje w listopadzie, ponieważ konieczne jest przeprowadzenie kolejnej procedury i zebranie nowych ofert.
Kto będzie mógł skorzystać z programu?
Program jest skierowany przede wszystkim do osób z wieloletnią historią palenia tytoniu. Do badania będą kwalifikowane osoby w wieku 55-74 lata, które mają historię palenia wynoszącą co najmniej 20 paczkolat i nadal palą albo zaprzestały palenia nie wcześniej niż 15 lat temu.
Drugą grupę stanowią osoby w wieku 50-54 lata z historią co najmniej 20 paczkolat i okresem abstynencji tytoniowej nieprzekraczającym 15 lat, u których występują dodatkowe czynniki ryzyka.
Paczkolata pozwalają określić łączną ekspozycję na dym tytoniowy. Wskaźnik oblicza się przez pomnożenie liczby paczek papierosów wypalanych dziennie przez liczbę lat palenia. Jedna paczka dziennie przez 20 lat odpowiada więc 20 paczkolatom. Taki sam wynik uzyska osoba paląca dwie paczki dziennie przez 10 lat.
Szczegółowe kryteria kwalifikacji określa rozporządzenie Ministra Zdrowia. NFZ publikuje je również w informacjach dla pacjentów dotyczących programów profilaktycznych.
Niskodawkowa tomografia ma pomóc wykrywać raka płuca wcześniej
Wprowadzenie programu ma zwiększyć możliwości wykrywania raka płuca na wcześniejszych etapach choroby. Według przytoczonych przez NFZ danych Krajowego Rejestru Nowotworów z 2022 r. w Polsce odnotowuje się około 20,7 tys. nowych zachorowań na raka płuca rocznie, a około 26 tys. osób rocznie umiera z jego powodu. Zgony te stanowią ponad jedną piątą wszystkich zgonów nowotworowych.
NFZ wskazuje również na prognozy, według których w 2029 r. liczba zachorowań na raka płuca może wynieść około 32,5 tys. Fundusz przypomina, że 85-90% przypadków tego nowotworu jest związanych z paleniem tytoniu.
– Wczesne wykrycie zmian nowotworowych jest bardzo ważne, ponieważ znacznie zwiększa szanse na skuteczne leczenie. Po to właśnie resort zdrowia włączył niskodawkową tomografię komputerową do bezpłatnych programów profilaktycznych finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia – mówi lek. Michał Dzięgielewski z Centrali NFZ w Warszawie.
Badanie bez skierowania i bez limitu świadczeń
Pacjent spełniający kryteria programu nie będzie potrzebował skierowania. Będzie mógł zgłosić się bezpośrednio do placówki posiadającej umowę z NFZ na realizację profilaktyki raka płuca.
Świadczenia zostały objęte finansowaniem bez limitu. Oznacza to, że NFZ ma zapłacić za każde prawidłowo zrealizowane badanie w ramach programu, a nie jedynie za wcześniej określoną liczbę świadczeń.
Lista placówek ma być dostępna w wyszukiwarce NFZ „Gdzie się leczyć” i aktualizowana wraz z zawieraniem kolejnych umów.
Główne wnioski
- NFZ podpisał pierwsze umowy na realizację programu profilaktyki raka płuca w województwach świętokrzyskim, małopolskim i wielkopolskim.
- Pierwsi pacjenci będą mogli zgłosić się na badania w drugiej połowie października 2026 r..
- NFZ chce zakontraktować co najmniej 32 placówki, a docelowo program ma być dostępny we wszystkich województwach.
- Niskodawkowa tomografia komputerowa będzie bezpłatna, bez skierowania i finansowana bez limitu.
Źródło:
- Mat. prasowy / Oprac. TK
