Liczba lekarzy sądowych w Polsce nadal spada, a problem zaczyna obejmować kolejne regiony kraju. Z danych przedstawionych przez Naczelną Radę Adwokacką wynika, że obecnie funkcję lekarza sądowego pełnią 184 osoby, podczas gdy jeszcze jesienią 2024 r. było ich 229. Samorząd adwokacki alarmuje, że sytuacja wpływa już nie tylko na organizację postępowań sądowych, ale także na możliwość realizacji prawa obywateli do sądu i obrony.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak szybko spada liczba lekarzy sądowych w Polsce.
- W których apelacjach i okręgach problem jest największy.
- Dlaczego podwyżka wynagrodzeń nie zatrzymała odpływu lekarzy z systemu.
- Jak brak lekarzy sądowych wpływa na obywateli i funkcjonowanie sądów.
Liczba lekarzy sądowych spadła do 184
Naczelna Rada Adwokacka przekazała do Komisji do Spraw Petycji Sejmu RP aktualne dane dotyczące liczby lekarzy sądowych w Polsce. Analiza została przygotowana na podstawie informacji publikowanych przez sądy okręgowe.
Według stanu na 8 maja 2026 r. funkcję lekarza sądowego pełniło w Polsce 184 lekarzy. Dla porównania:
- we wrześniu 2025 r. było ich 204,
- w październiku 2024 r. – 229.
Oznacza to spadek o blisko 20% w ciągu niespełna dwóch lat. Dane pokazują również, że problem pogłębia się praktycznie z miesiąca na miesiąc.
Prezes NRA adw. Przemysław Rosati przekazał przewodniczącemu Komisji do Spraw Petycji Sejmu RP Rafałowi Bochenkowi apel dotyczący pilnego podjęcia prac nad uchyleniem ustawy o lekarzu sądowym.
Coraz większe problemy w części apelacji
Samorząd adwokacki zwraca uwagę, że szczególnie widoczne spadki liczby lekarzy sądowych dotyczą części apelacji. Zmniejszenie liczby lekarzy odnotowano m.in. w apelacjach:
- białostockiej – z 14 do 11,
- gdańskiej – z 25 do 18,
- katowickiej – z 17 do 13,
- krakowskiej – z 41 do 33,
- łódzkiej – z 30 do 24,
- szczecińskiej – z 7 do 4.
Według danych z 8 maja 2026 r. aż w 12 okręgach sądowych nie funkcjonuje obecnie ani jeden lekarz sądowy. Problem dotyczy m.in. Ostrołęki, Suwałk, Elbląga, Słupska, Torunia, Rybnika, Sosnowca, Zielonej Góry, Rzeszowa, Tarnobrzega, Gorzowa Wielkopolskiego oraz Opola.
Podwyżka wynagrodzeń nie zatrzymała odpływu lekarzy
NRA wskazuje, że mimo zmian dotyczących wynagrodzeń sytuacja nie poprawiła się. Od 1 stycznia 2026 r. maksymalna stawka za wydanie zaświadczenia przez lekarza sądowego została zwiększona ze 100 zł do 250 zł.
Według samorządu adwokackiego nie zahamowało to jednak odpływu lekarzy z systemu. W piśmie skierowanym do Komisji do Spraw Petycji Sejmu RP wskazano, że problem ma obecnie charakter systemowy.
Adw. Przemysław Rosati napisał, że obecna sytuacja „utrudnia obywatelom funkcjonowanie, nakładając na nich niemożliwy do spełnienia obowiązek procesowy”.
Problem wpływa na funkcjonowanie sądów i obywateli
Brak lekarzy sądowych utrudnia uczestnikom postępowań uzyskanie zaświadczeń usprawiedliwiających niestawiennictwo przed sądem. NRA ocenia, że może to prowadzić do negatywnych konsekwencji procesowych.
Samorząd adwokacki wymienia kilka najważniejszych skutków obecnej sytuacji:
- utrudnienia w usprawiedliwianiu nieobecności przed sądem,
- ryzyko negatywnych rozstrzygnięć procesowych,
- wydłużanie postępowań,
- ograniczenie prawa do obrony i prawa do sądu,
- problemy w wykonywaniu obowiązków zawodowych przez adwokatów i pełnomocników procesowych.
NRA zaznacza, że problem dotyczy bezpośrednio obywateli i wpływa na funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości.
NRA ponownie apeluje o zmiany legislacyjne
To kolejna interwencja samorządu adwokackiego dotycząca lekarzy sądowych. W październiku 2025 r. prezes NRA skierował pismo do ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka, apelując o działania mające zapewnić odpowiednią liczbę lekarzy sądowych lub zmianę obowiązujących przepisów.
Wcześniej podobny apel trafił w maju 2024 r. do ówczesnego ministra sprawiedliwości Adama Bodnara. Już wtedy NRA informowała o pogłębiających się brakach kadrowych oraz ryzyku dalszego ograniczania dostępności lekarzy sądowych.
Obecnie samorząd adwokacki popiera petycję dotyczącą uchylenia ustawy o lekarzu sądowym i wskazuje, że bez zmian legislacyjnych oraz organizacyjnych problem będzie się pogłębiał.
Główne wnioski
- Liczba lekarzy sądowych spadła z 229 do 184 w ciągu niespełna dwóch lat, co oznacza spadek o blisko 20%.
- W 12 okręgach sądowych w Polsce nie ma obecnie ani jednego lekarza sądowego, m.in. w Toruniu, Rzeszowie, Opolu i Zielonej Górze.
- Podwyższenie maksymalnej stawki za zaświadczenie z 100 zł do 250 zł, obowiązujące od 1 stycznia 2026 r., nie zatrzymało odpływu lekarzy z systemu.
- NRA apeluje o uchylenie ustawy o lekarzu sądowym, wskazując na ryzyko ograniczenia prawa obywateli do sądu i wydłużania postępowań.
Źródło:
- https://www.adwokatura.pl/z-zycia-nra/prezes-nra-liczba-lekarzy-sadowych-nadal-spada-samorzad-adwokacki-apeluje-o-pilne-zmiany-systemowe/
