Sejmowa Komisja Zdrowia rozpatrzyła 18 listopada 2026 r. kilkanaście poprawek do projektu nowelizacji ustawy refundacyjnej, określanej jako SZNUR. Posłowie poparli propozycje Koalicji Obywatelskiej dotyczące m.in. finansowania leków przez NFZ, kar dla producentów oraz funkcjonowania Komisji Ekonomicznej. Odrzucono natomiast poprawki klubów Centrum i Razem. Projekt obejmujący ponad 170 zmian w systemie refundacji ma zostać poddany głosowaniu w Sejmie 19 listopada.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie poprawki do ustawy refundacyjnej SZNUR poparła Komisja Zdrowia 18 listopada 2026 r.
- Jak mają zmienić się zasady finansowania leków przez NFZ oraz nakładania kar na producentów.
- Dlaczego odrzucono propozycje dotyczące bezpłatnych polskich leków i szczepionek.
- Kiedy Sejm zagłosuje nad nowelizacją obejmującą ponad 170 zmian w systemie refundacji.
Komisja Zdrowia poparła zmiany w mechanizmie CAP
Jedna z zaakceptowanych przez komisję poprawek dotyczy mechanizmu CAP, którego zadaniem jest zwiększenie przewidywalności wydatków Narodowego Funduszu Zdrowia na refundację leków.
Projekt przewiduje możliwość określania maksymalnego poziomu finansowania wybranych produktów leczniczych w ustalonym okresie. Poprawka KO wprowadza jednak większą elastyczność – minister zdrowia będzie mógł w szczególnych okolicznościach odstąpić od ustalonego limitu i dopuścić wyższe wydatki.
Łagodniejsze kary dla producentów za brak dostaw leków
Komisja pozytywnie zaopiniowała również poprawkę dotyczącą odpowiedzialności firm farmaceutycznych za niezapewnienie dostaw refundowanych produktów leczniczych. Nowe rozwiązanie umożliwi odstąpienie od sankcji finansowych m.in. w sytuacji wystąpienia siły wyższej lub zapewnienia pacjentom odpowiedników niedostępnego leku. Dodatkowo kary będą mogły być nakładane wyłącznie w okresie, w którym dany produkt znajduje się na tzw. liście antywywozowej.
Zmodyfikowano także przepisy dotyczące koszyka równoważnych technologii medycznych. Publikowane obwieszczenie ma wskazywać nie tylko technologie uznane za równoważne, ale również tę, która charakteryzuje się najniższym średnim kosztem dnia leczenia.
Komisja Ekonomiczna na nowych zasadach od lipca 2027 r.
Kolejna poprawka przesuwa termin rozpoczęcia funkcjonowania Komisji Ekonomicznej w zmienionej formule. Pierwotnie nowe zasady miały obowiązywać od 1 kwietnia 2027 r. Zgodnie z propozycją zaakceptowaną przez Komisję Zdrowia termin zostanie przesunięty na 1 lipca 2027 r.
Bez poparcia dla bezpłatnych polskich leków i wyjątku dla szczepionek
Komisja odrzuciła poprawkę klubu Razem zakładającą całkowite zniesienie odpłatności pacjentów za refundowane leki produkowane w całości w Polsce. Posłowie proponowali zastąpienie przewidzianej w projekcie preferencji cenowej wynoszącej 30% pełnym zwolnieniem z opłat.
Poparcia nie uzyskała także propozycja klubu Centrum. Dotyczyła ona wyłączenia szczepionek z automatycznych, ustawowych mechanizmów obniżania cen przy wydawaniu kolejnych decyzji refundacyjnych.
SZNUR przewiduje ponad 170 zmian w systemie refundacji
Nowelizacja przygotowana przez Ministerstwo Zdrowia obejmuje rozwiązania dotyczące dostępności leków, zasad refundacji, obowiązków producentów oraz organizacji programów lekowych. Wśród najważniejszych propozycji znalazły się:
- Preferencje dla leków produkowanych w Polsce – zmniejszenie odpłatności pacjentów za krajowe produkty nawet o 30%.
- Krajowa Lista Leków Krytycznych – ustawowe umocowanie wykazu substancji czynnych istotnych dla bezpieczeństwa lekowego państwa.
- Uproszczenie procedur refundacyjnych – ograniczenie formalności oraz możliwość inicjowania postępowań przez ministra zdrowia w przypadku niezaspokojonych potrzeb zdrowotnych.
- Nowe zasady oceny leków sierocych – wprowadzenie definicji i wielokryterialnej oceny terapii stosowanych w chorobach rzadkich.
- Cyfryzacja importu docelowego – wykorzystanie Systemu Obsługi Importu Docelowego oraz Internetowego Konta Pacjenta.
- Zmiany w programach lekowych – umożliwienie wcześniejszych przygotowań do realizacji świadczeń, aby leczenie rozpoczynało się wraz z wejściem w życie decyzji refundacyjnej.
- Większy udział organizacji pacjentów – dopuszczenie ich przedstawicieli do negocjacji cenowych i posiedzeń Zespołów Koordynacyjnych.
Projekt zawiera również zachęty dla producentów inwestujących w krajową produkcję i transfer technologii, zmiany zasad obniżania cen leków po wygaśnięciu wyłączności rynkowej oraz rozwiązania dotyczące niedoborów produktów leczniczych.
Głosowanie nad ustawą refundacyjną 19 listopada
Rada Ministrów przyjęła projekt SZNUR 27 października 2026 r. Prace nad dokumentem, wcześniej oznaczonym numerem UD187, rozpoczęły się w Ministerstwie Zdrowia w 2024 r. Początkowo nowelizacja miała przede wszystkim skorygować problemy związane ze zmianami przepisów refundacyjnych z 2023 r., jednak jej zakres został znacząco rozszerzony.
Na 19 listopada 2026 r. zaplanowano sejmowe głosowania nad poprawkami oraz całym projektem ustawy. Zgodnie z harmonogramem proponowanym przez resort zdrowia większość nowych regulacji ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r., z wyjątkami przewidzianymi dla wybranych rozwiązań.
Główne wnioski
- Komisja Zdrowia poparła poprawki Koalicji Obywatelskiej do projektu SZNUR, obejmującego ponad 170 zmian w systemie refundacji leków.
- Mechanizm CAP ma zostać złagodzony, a minister zdrowia będzie mógł w szczególnych okolicznościach dopuścić wyższe wydatki NFZ na refundację leków.
- Komisja odrzuciła poprawki klubów Razem i Centrum dotyczące bezpłatnych leków produkowanych w Polsce oraz wyłączenia szczepionek z ustawowych mechanizmów obniżania cen.
- Głosowanie w Sejmie zaplanowano na 19 listopada 2026 r., a większość przepisów SZNUR ma wejść w życie 1 stycznia 2027 r. Nowe zasady funkcjonowania Komisji Ekonomicznej przewidziano od 1 lipca 2027 r.
Źródło:
- Sejmowa Komisja Zdrowia

