Choroby serca i nowotwory pozostają głównymi przyczynami zgonów w Polsce, a ich profilaktyka – zdaniem lekarzy – powinna zaczynać się jak najwcześniej. Polskie Towarzystwo Onkologiczne i Polskie Towarzystwo Kardiologiczne wspólnie popierają wprowadzenie przedmiotu “Edukacja zdrowotna do” podstawy programowej szkół podstawowych i średnich. Argumentują, że nawyki z dzieciństwa mają realny wpływ na ryzyko chorób przewlekłych w dorosłości.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie znaczenie mają wzorce zdrowotne kształtowane w okresie prenatalnym i dzieciństwie.
- Co mówią dane o wpływie stylu życia na rozwój nowotworów i chorób układu krążenia.
- Jakie stanowisko w sprawie edukacji zdrowotnej zajmują PTO i PTK.
Dlaczego dzieciństwo jest tak ważne?
To, jak jemy, ile się ruszamy i po co sięgamy w chwilach stresu, nie bierze się znikąd. Lekarze przypominają, że wzorce zdrowotne – zarówno te pozytywne, jak i negatywne – kształtują się już w życiu prenatalnym, a intensyfikują we wczesnym dzieciństwie i okresie dojrzewania. Badania pokazują, że dzieci z prawidłową masą ciała i zdrowymi nawykami rzadziej chorują w dorosłości na nadciśnienie, miażdżycę czy choroby nowotworowe.
Środowiska medyczne podkreślają, że czynniki takie jak dieta, aktywność fizyczna, palenie papierosów czy nadmierne spożycie alkoholu odpowiadają nawet za 30–50% przypadków nowotworów. Podobnie w przypadku chorób sercowo-naczyniowych – ich rozwój można skutecznie ograniczyć, jeśli działania profilaktyczne podejmie się odpowiednio wcześnie. To właśnie na tym etapie interwencja edukacyjna ma największą siłę oddziaływania.
Okres dojrzewania pod szczególną ochroną
Coraz więcej danych wskazuje na to, że szczególnie wrażliwy pod względem ryzyka zdrowotnego jest okres adolescencji. Wybory podejmowane w wieku nastoletnim – w zakresie diety, aktywności czy używek – mogą mieć długofalowe konsekwencje. To wtedy wiele osób sięga po papierosy czy e-papierosy, co – według danych NIZP-PZH – dotyczy około 30% uczniów.
Lekarze: edukacja zdrowotna to strategiczne narzędzie
Wspólny głos Polskiego Towarzystwa Onkologicznego i Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego to jasne stanowisko środowisk medycznych. Oba towarzystwa podkreślają, że edukacja zdrowotna, jeśli zostanie dobrze zaprojektowana i profesjonalnie wdrożona, może stać się jednym z najskuteczniejszych narzędzi profilaktyki chorób przewlekłych. Apelują także o zapewnienie wysokiej jakości nauczania tego przedmiotu – opartego na rzetelnej wiedzy i aktywnych metodach dydaktycznych.
Główne wnioski
- Polskie Towarzystwo Onkologiczne i Polskie Towarzystwo Kardiologiczne popierają wprowadzenie edukacji zdrowotnej do podstawy programowej szkół.
- 30–50% przypadków nowotworów można by uniknąć dzięki zdrowemu stylowi życia rozwijanemu już od najmłodszych lat.
- Okres dojrzewania to szczególnie wrażliwy moment formowania decyzji zdrowotnych, zwłaszcza w kontekście używek i diety.
- Edukacja zdrowotna może być skutecznym narzędziem ograniczania ryzyka chorób przewlekłych, o ile będzie prowadzona profesjonalnie i rzetelnie.
Źródło:
- https://www.pto.med.pl/stanowisko-polskiego-towarzystwa-onkologicznego-i-polskiego-towarzystwa-kardiologicznego-w-sprawie
