26 maja 2026 r. w Senacie odbyła się debata „Innowacje w gospodarce. Innowacje w zdrowiu” z udziałem przedstawicieli świata nauki, medycyny, administracji publicznej oraz biznesu. Spotkanie zorganizowano podczas wspólnego posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Badań Naukowych i Innowacji w Ochronie Zdrowia oraz Senackiego Zespołu ds. Innowacji. W trakcie debaty rozmawiano m.in. o finansowaniu badań naukowych, value-based healthcare, wdrażaniu AI do ochrony zdrowia oraz problemach z komercjalizacją polskich technologii medycznych.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie tematy dominowały podczas debaty o innowacjach w zdrowiu w Senacie.
- Na czym polegają założenia raportu POLVALUE i modelu value-based healthcare.
- Jakie problemy eksperci wskazują w finansowaniu badań i komercjalizacji nauki.
- Dlaczego projekt bionicznej trzustki został przedstawiony jako przykład wyzwań dla polskich innowacji medycznych.
Senatorowie: innowacje mają znaczenie dla bezpieczeństwa państwa
Debatę otworzyły senator dr n. med. Agnieszka Gorgoń-Komor oraz senator Joanna Sekuła. Jak wskazywały, rozwój innowacji staje się jednym z kluczowych wyzwań dla państwa – zarówno w ochronie zdrowia, jak i gospodarce.
Podczas wystąpień zwracano uwagę na konieczność wzmacniania krajowego potencjału technologicznego i naukowego. Przywołano także doświadczenia z okresu pandemii COVID-19, kiedy szczególnie widoczne były problemy związane z bezpieczeństwem łańcuchów dostaw w Europie.
Senatorowie podkreślali również potrzebę większego udziału polskich naukowców i przedsiębiorców w strategicznych projektach dotyczących ochrony zdrowia.
Wiceminister zdrowia: bez innowacji nie uda się rozwiązać problemów kadrowych
Wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski mówił o wyzwaniach, przed którymi stoi europejska ochrona zdrowia. Wśród najważniejszych wymienił niedobory kadrowe, starzenie się społeczeństwa oraz rosnące oczekiwania pacjentów.
Jak zaznaczył, bez nowych technologii oraz odpowiednich regulacji prawnych rozwiązanie tych problemów będzie trudne. Dodał również, że planowane w Unii Europejskiej wdrażanie nowych dyrektyw może stworzyć dodatkowe możliwości rozwoju innowacji w systemie ochrony zdrowia.
POLVALUE zakłada zmianę modelu leczenia pacjentów przewlekłych
Jednym z głównych tematów debaty był raport POLVALUE dotyczący przebudowy systemu ochrony zdrowia w kierunku modelu value-based healthcare.
Dr Iga Lipska z Fundacji Instytut Polityki Zdrowotnej oraz Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego przedstawiła rekomendacje dotyczące etapowego wdrażania nowego modelu opieki. Projekt został opracowany wspólnie przez ekspertów GUMed i Fundacji Instytut Polityki Zdrowotnej.
Według autorów raportu obecny system generuje problemy związane z nieskutecznością leczenia, dublowaniem badań i brakiem ciągłości opieki nad pacjentami przewlekłymi. Proponowany model zakłada przejście z rozliczania pojedynczych procedur na finansowanie całego procesu leczenia.
Jak wskazano podczas debaty, wdrożenie zintegrowanego modelu opieki mogłoby obniżyć koszty leczenia o 20-30%. W rekomendacjach znalazły się m.in.:
- tworzenie zespołów integrated practice units,
- rozwój centrów doskonałości,
- regularne pomiary parametrów zdrowotnych,
- interoperacyjność danych medycznych,
- większa koordynacja leczenia.
W pierwszym etapie model miałby objąć pacjentów z udarem niedokrwiennym, rakiem piersi, POChP, cukrzycą, niewydolnością serca oraz depresją.
Eksperci apelują o nowe finansowanie ochrony zdrowia
Senator Agnieszka Gorgoń-Komor wskazała, że rekomendacje raportu POLVALUE są zbieżne z założeniami raportu „Solidarność, która się opłaca. Nowy model finansowania ochrony zdrowia w Polsce 2026”.
Dr Maria Libura zwróciła uwagę na problem nierówności zdrowotnych oraz społecznych determinant zdrowia. Jej zdaniem przyszły model ochrony zdrowia powinien uwzględniać zmiany gospodarcze związane z rozwojem platform cyfrowych i AI.
Podczas debaty pojawił się także temat stabilnych źródeł finansowania systemu oraz potrzeby długoterminowego planowania inwestycji, infrastruktury i kadr.
Prof. Dobrzyń: Polska potrzebuje stabilnego finansowania badań
O problemach związanych z finansowaniem badań podstawowych mówiła prof. Agnieszka Dobrzyń, dyrektor Instytutu Biologii Doświadczalnej im. Nenckiego PAN.
– Chciałabym, żeby wszyscy zrozumieli, że od badań podstawowych, prowadzonych w instytutach naukowych, do efektu gospodarczego i społecznego musi upłynąć minimum 10, a najczęściej 30-40 lat – powiedziała podczas debaty.
Prof. Dobrzyń przypomniała także historię odkrycia prof. Marcina Drąga dotyczącego cząsteczki, która w 2021 r. stała się najlepiej sprzedającym lekiem antywirusowym na świecie. Jak zaznaczyła, projekt nie uzyskał odpowiedniego wsparcia finansowego w Polsce.
– W pierwszym roku ta cząsteczka zarobiła ok. 30 miliardów dolarów. Te pieniądze mogły zostać w polskiej gospodarce, ale nie zostały – mówiła.
Ekspertka apelowała o stworzenie stabilnego modelu finansowania badań wysokiego ryzyka oraz infrastruktury badawczej. Wskazała również przykłady inwestycji realizowanych dzięki środkom unijnym i KPO, m.in. Centrum Badań Transplantacyjnych Instytutu Nenckiego oraz Krajowego Centrum Bioobrazowania w Mikołajkach.
Bioniczna trzustka i problem „doliny śmierci”
Podczas debaty zaprezentowano także projekt bionicznej trzustki rozwijany przez Polbionikę i Fundację Badań i Rozwoju Nauki. Prezentacja odbyła się w ramach inauguracji projektu „Kwadrans z Nauką”, którego celem ma być ułatwienie komunikacji między naukowcami, decydentami i społeczeństwem oraz popularyzacja polskich osiągnięć badawczych.
Prof. Michał Wszoła mówił o trudnościach związanych z wdrażaniem projektów B+R do praktyki rynkowej. Jak ocenił, jednym z największych problemów pozostaje etap skalowania technologii, określany jako „dolina śmierci”.
Zwrócił również uwagę na brak pierwszego klienta dla rozwijanych technologii medycznych. Według niego państwo powinno odgrywać większą rolę we wspieraniu komercjalizacji polskich innowacji.
Eksperci chcą zmian w komercjalizacji nauki
W trakcie dyskusji wielokrotnie wracał temat słabego systemu transferu technologii w Polsce. Eksperci wskazywali, że naukowcom często brakuje wiedzy dotyczącej komercjalizacji badań oraz ochrony patentowej.
Pojawiły się także postulaty uproszczenia procedur patentowych oraz stworzenia nowych mechanizmów wspierających wdrażanie polskich technologii.
Uczestnicy debaty mówili również o potrzebie budowy długofalowej strategii rozwoju obszarów, w których Polska posiada potencjał naukowy i technologiczny.
Główne wnioski
- 26 maja 2026 r. w Senacie odbyła się debata „Innowacje w gospodarce. Innowacje w zdrowiu” z udziałem przedstawicieli nauki, medycyny, administracji i biznesu.
- Autorzy raportu POLVALUE zaproponowali wdrożenie modelu value-based healthcare, który według przedstawionych analiz może obniżyć koszty leczenia o 20-30 %.
- Podczas debaty wskazywano na potrzebę stabilnego finansowania badań podstawowych, rozwoju interoperacyjności danych medycznych oraz wsparcia komercjalizacji polskich technologii.
- Zaprezentowano także projekt bionicznej trzustki rozwijany przez Polbionikę oraz zainaugurowano projekt popularyzacyjny „Kwadrans z Nauką”.
Źródło:
- https://www.senat.gov.pl/aktualnoscilista/art,17570,innowacje-w-gospodarce-innowacje-w-zdrowiu.html
