Wady wrodzone serca to jedno z największych wyzwań w diagnostyce prenatalnej. Ich wczesne wykrycie pozwala na wdrożenie odpowiedniego leczenia i zwiększa szanse noworodka na zdrowe życie. Jednak mimo rosnącej skuteczności polskiej diagnostyki, wykrywalność wad serca u płodów wciąż pozostawia wiele do życzenia. Według ekspertów wsparciem dla lekarzy może być sztuczna inteligencja (AI), która pomaga analizować obrazy ultrasonograficzne i zwiększa skuteczność diagnostyki.
AI wspiera lekarzy w diagnostyce prenatalnej
Dr hab. n. med. Marcin Wiecheć, przewodniczący Sekcji Ultrasonografii Polskiego Towarzystwa Ginekologii i Położnictwa, w wywiadzie dla Newserii podkreśla, że AI może stać się kluczowym narzędziem wspierającym lekarzy w wykrywaniu wad wrodzonych serca.
Ekspert zaznacza, że wczesne wykrycie wad serca ma kluczowe znaczenie dla dalszego postępowania medycznego. Jednak nadal w Polsce wykonuje się zbyt mało badań prenatalnych, w tym echokardiografii płodu, która pozwala na dokładne zdiagnozowanie nieprawidłowości w budowie serca.
Aby poprawić skuteczność diagnostyki, trwają prace nad wykorzystaniem algorytmów AI, które mogą wspomagać lekarzy w interpretacji obrazów ultrasonograficznych.
Uczestniczymy ostatnio w projekcie sztucznej inteligencji po to, żeby stworzyć takiego cyfrowego przyjaciela dla lekarza badającego, szczególnie lekarza pierwszej linii, bo on jest najbardziej wystawiony na trudność w związku z wychwyceniem cech podejrzanych o wadę wrodzoną serca – wyjaśnia prof. Wiecheć.
Wykrywalność wad serca w Polsce – czy sytuacja się poprawia?
Według danych Europejskiego Rejestru EUROCAT wykrywalność poważnych wad serca w Polsce poprawia się. Dwadzieścia lat temu wykrycie przełożenia wielkich pni tętniczych było możliwe jedynie w 36% przypadków, natomiast najnowsze dane wskazują na wzrost do 66%. Jego zdaniem, osiągnięcie poziomu wykrywalności powyżej 70% będzie ogromnym sukcesem, jednak ostatecznym celem powinno być przekroczenie 90%. Kluczowe znaczenie ma tu nie tylko rozwój technologii, ale także zwiększenie dostępności badań prenatalnych dla większej liczby pacjentek.
Ekspert zwraca też uwagę, że nadal istnieją duże różnice w skuteczności diagnostycznej pomiędzy poszczególnymi krajami:
Średnia wykrywalność ogólnoświatowa jest na poziomie 40%, czyli jest bardzo niezadowalająca. Jest ona zależna od kraju i systemu edukacyjnego w danym regionie. Zespół niedorozwoju lewego serca, który jest wadą stosunkowo łatwo wpadającą w oko badającego, w regionie Rhône we Francji ma wykrywalność około 98%, a ta sama wada wykrywana na Słowacji ma wydolność około 25%. Polska jest krajem, gdzie ta wykrywalność rośnie – mówi dr hab. n. med. Marcin Wiecheć w wywiadzie dla Newserii.
Sztuczna inteligencja zmieni przyszłość badań prenatalnych
Rynek AI w obrazowaniu medycznym rośnie w szybkim tempie. Według raportu Mordor Intelligence, do 2025 roku jego wartość ma wynieść 7,52 mld dolarów, a w 2030 roku przekroczyć 26 mld dolarów.
W Polsce rozwijane są programy edukacyjne, które pomagają lekarzom lepiej wykorzystywać możliwości sztucznej inteligencji w codziennej pracy. Jednym z przykładów jest inicjatywa Fundacji Serce Dziecka, która w ramach projektu InteliCardio organizuje szkolenia dla specjalistów z zakresu wykorzystania AI.
Jakie wyzwania stoją przed polskim systemem ochrony zdrowia?
Mimo pozytywnych zmian, przed polską diagnostyką prenatalną stoi jeszcze wiele wyzwań:
- Niewystarczająca liczba badań przesiewowych – badanie echokardiograficzne płodu wciąż nie jest standardem dla wszystkich ciężarnych.
- Niedobór specjalistów – Polska posiada wysokiej klasy kardiologów i kardiochirurgów dziecięcych, jednak ich liczba nadal jest niewystarczająca.
- Integracja AI z praktyką kliniczną – algorytmy AI wymagają dalszego rozwoju i testowania, aby mogły skutecznie wspierać lekarzy.
Ekspert podkreśla również, że najnowsze wytyczne The International Society of Ultrasound in Obstetrics & Gynecology (ISUOG) zalecają obniżenie progu wskazań do wykonywania badań echokardiograficznych płodu. Dzięki temu możliwe będzie wykrywanie większej liczby wad serca na wcześniejszym etapie ciąży.
Dlatego im więcej ciężarnych będzie miało świadomość, że badanie echokardiograficzne płodu jest ważne, tym będziemy lepiej wykrywać i będziemy zapewniać naszym pacjentkom, a przede wszystkim ich dzieciom, lepszą opiekę kardiologiczną i kardiochirurgiczną, jeśli tego będą wymagać – podsumowuje prof. Wiecheć.
Źródło:
- Newseria.pl
