System ochrony zdrowia coraz częściej opiera się na mierzalnych wskaźnikach jakości, które mają gwarantować bezpieczeństwo pacjentów i efektywność terapii. W onkologii, gdzie czas i skuteczność leczenia mają bezpośredni wpływ na przeżywalność, przejrzystość danych jest szczególnie istotna. 26 lutego 2026 r. Onkofundacja Alivia skierowała do Ministerstwa Zdrowia stanowisko w sprawie konieczności nowelizacji przepisów dotyczących oceny jakości opieki onkologicznej.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego obecny system oceny jakości w onkologii jest niespójny i jakie ryzyka wiążą się z funkcjonowaniem dwóch równoległych reżimów prawnych.
- Jakie konkretne zmiany legislacyjne proponuje Onkofundacja Alivia, w tym w zakresie publikacji i integracji wskaźników jakości.
- Dlaczego jednolita metodologia pomiaru jakości ma kluczowe znaczenie dla porównywalności danych i przejrzystości systemu.
- W jaki sposób integracja Krajowej Sieci Onkologicznej z ustawą o jakości może wpłynąć na finansowanie świadczeń i bezpieczeństwo pacjentów.
Dwa równoległe systemy oceny jakości – źródło niespójności
Pismo zostało przekazane do Wiceministry Katarzyny Kęckiej w związku z trwającymi pracami nad rozporządzeniami dotyczącymi wskaźników jakości w onkologii. Zdaniem Alivii obecne regulacje tworzą dwa odrębne, funkcjonujące równolegle systemy oceny jakości świadczeń:
- System dedykowany opiece onkologicznej – oparty na Ustawie o Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO) oraz aktach wykonawczych.
- System ogólnosystemowy – wynikający z „Ustawy o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta”.
Problem polega na braku jednoznacznych mechanizmów integrujących oba reżimy prawne. W praktyce może to prowadzić do rozbieżności metodologicznych, trudności w porównywaniu danych oraz ograniczonej przejrzystości publikowanych informacji.
Postulaty Alivii – konkretne propozycje zmian
W przekazanym stanowisku fundacja wnioskuje o wprowadzenie rozwiązań systemowych, które zapewnią spójność i transparentność oceny jakości w onkologii.
1. Obowiązek publikacji wskaźników jakości
Alivia postuluje wprowadzenie obowiązku publikowania wskaźników jakości z wyodrębnieniem obszarów klinicznych, w tym onkologii. Takie rozwiązanie umożliwiłoby pacjentom, ekspertom oraz decydentom dostęp do porównywalnych danych dotyczących skuteczności leczenia.
2. Jednolita metodologia pomiaru
Fundacja wskazuje na konieczność doprecyzowania, że ocena jakości w ramach Krajowej Sieci Onkologicznej powinna opierać się zarówno na wskaźnikach określonych w przepisach wykonawczych do ustawy o KSO, jak i tych ustanowionych na podstawie ustawy o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta – przy zachowaniu jednolitej metodologii pomiaru i publikacji danych.
Bez wspólnej metodologii system może generować niespójne wyniki, utrudniając realną ocenę jakości opieki.
3. Integracja przepisów
Kolejnym postulatem jest wprowadzenie przepisów odsyłających pomiędzy obiema ustawami, tak aby system oceny jakości w onkologii stanowił integralną część krajowego systemu monitorowania jakości opieki zdrowotnej. Takie rozwiązanie pozwoliłoby uniknąć dublowania regulacji oraz zwiększyłoby przejrzystość nadzoru nad świadczeniami onkologicznymi.
Dlaczego spójny system jest kluczowy dla pacjentów?
Z perspektywy pacjentów onkologicznych dostęp do rzetelnych, porównywalnych i transparentnie publikowanych informacji ma wymiar nie tylko informacyjny, lecz także praktyczny. Pełna integracja wskaźników jakości pozwoli na:
- realną ocenę efektywności leczenia w poszczególnych ośrodkach,
- identyfikację obszarów wymagających poprawy,
- powiązanie finansowania świadczeń z jakością udzielanej opieki,
- budowanie zaufania do systemu ochrony zdrowia.
W kontekście wdrażania Krajowej Sieci Onkologicznej oraz rosnących oczekiwań społecznych wobec transparentności danych, brak integracji może osłabić skuteczność reform.
Wyzwania finansowe i rola organizacji pacjenckich
Alivia zwraca również uwagę, że rak oznacza nie tylko walkę z chorobą, ale także poważne konsekwencje finansowe dla pacjentów i ich rodzin. Jako organizacja reprezentująca interesy chorych, fundacja deklaruje gotowość do udziału w dalszych pracach legislacyjnych i konsultacjach publicznych.
Aktywne zaangażowanie organizacji pacjenckich w proces legislacyjny może zwiększyć społeczny wymiar reform oraz zapewnić uwzględnienie realnych potrzeb osób leczonych onkologicznie.
Główne wnioski
- 26 lutego 2026 r. Alivia skierowała do Ministerstwa Zdrowia stanowisko w sprawie nowelizacji przepisów dotyczących oceny jakości opieki onkologicznej.
- Obecnie funkcjonują dwa równoległe systemy oceny jakości: oparty na Ustawie o Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO) oraz system wynikający z „Ustawy o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta”.
- Brakuje mechanizmów integrujących oba systemy, co może prowadzić do niespójności metodologicznej i ograniczonej przejrzystości danych.
- Fundacja postuluje obowiązek publikacji wskaźników jakości, jednolitą metodologię oraz przepisy odsyłające między ustawami, aby system oceny jakości w onkologii stał się integralną częścią krajowego monitorowania jakości.
Źródło:
- Fundacja Onkologiczna Alivia
