Nowe, ogólnokrajowe badanie z USA rzuca niepokojące światło na kondycję psychiczną pracowników farmacji. Analiza obejmująca ponad dekadę danych pokazuje, że farmaceuci – a w szczególności kobiety wykonujące zawód technika farmacji – są bardziej narażeni na samobójstwo niż osoby z populacji ogólnej. Wyniki te wpisują się w szerszą debatę na temat wypalenia zawodowego, presji systemowej i niedostatecznego wsparcia zdrowia psychicznego w ochronie zdrowia.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak duże jest ryzyko samobójstwa wśród farmaceutów i techników farmacji oraz czym różni się ono względem populacji ogólnej.
- Które grupy zawodowe i płciowe są najbardziej narażone, na podstawie twardych danych z USA z lat 2011–2022.
- Jakie czynniki zawodowe i psychiczne zwiększają ryzyko, w tym stres w miejscu pracy i wcześniejsze problemy ze zdrowiem psychicznym.
- Dlaczego eksperci apelują o zmiany systemowe w politykach pracodawców i dostępie do wsparcia psychologicznego w farmacji.
Badanie ogólnokrajowe: kto i jak analizował dane
Badanie zostało przeprowadzone przez naukowców z Wydziału Farmacji i Nauk Farmaceutycznych Skaggs na University of California San Diego. Wyniki opublikowano w prestiżowym czasopiśmie American Journal of Health-System Pharmacy.
Zespół badawczy przeanalizował dane z lat 2011–2022 pochodzące z National Violent Death Reporting System (NVDRS), obejmujące zgłoszenia gwałtownych zgonów z całych Stanów Zjednoczonych. Tak szeroki zakres czasowy i populacyjny pozwolił na identyfikację trwałych trendów, a nie jedynie incydentalnych zjawisk.
Kim są farmaceuci w systemie ochrony zdrowia
Autorką jednego z kluczowych komentarzy do wyników badań jestKelly Lee, doktor farmacji i profesor farmacji klinicznej. Jak podkreśla:
Farmaceuci to niewidzialna siła robocza, która napędza proces dostarczania leków w każdej placówce służby zdrowia.
Farmaceuci i technicy farmaceutyczni uczestniczą w niemal każdym etapie terapii – od weryfikacji recepty, przez przygotowanie i wydanie leku, po doradztwo pacjentom. Mimo tej kluczowej roli, ich praca często pozostaje niedoceniona, zarówno finansowo, jak i organizacyjnie.
Najważniejsze wyniki: liczby, które niepokoją
Analiza danych NVDRS przyniosła jednoznaczne wnioski:
- farmaceuci mają o 21% wyższe ryzyko samobójstwa w porównaniu z populacją ogólną;
- farmaceutki wykazują porównywalne ryzyko do kobiet w populacji ogólnej, natomiast farmaceuci-mężczyźni mają ryzyko o 25% wyższe niż pozostali mężczyźni;
- wśród techników farmaceutycznych ogólne ryzyko samobójstwa było o 14% niższe, jednak kobiety wykonujące ten zawód miały ryzyko o 22% wyższe niż kobiety w populacji ogólnej;
- mężczyźni stanowili 76% samobójstw wśród farmaceutów i 39% wśród techników farmaceutycznych, natomiast kobiety odpowiednio 24% i 61%.
Dane te pokazują, że płeć oraz specyfika wykonywanej roli zawodowej mają istotne znaczenie dla poziomu ryzyka.
Stres zawodowy i zdrowie psychiczne jako czynniki ryzyka
Badacze przeanalizowali również czynniki poprzedzające zgony samobójcze. W przypadku farmaceutów częściej identyfikowano problemy związane z miejscem pracy, natomiast wśród techników farmaceutycznych częściej występowały wcześniejsze trudności ze zdrowiem psychicznym.
Jak zauważa Kelly Lee, wyniki te odnoszą się do szerszych problemów zarządzania zdrowiem psychicznym w wymagających środowiskach opieki zdrowotnej.
W branży dużo mówi się o zdrowiu psychicznym, zwłaszcza po pandemii COVID-19, ale nasza ogólna kultura pracy się nie zmieniła – podkreśla. Dostęp do zasobów zdrowia psychicznego jest ograniczony, a stygmatyzacja nadal stanowi poważną barierę w szukaniu pomocy.
Rosnące obowiązki, brak uznania i presja systemowa
Farmaceuci coraz częściej przejmują zadania o charakterze klinicznym – podają szczepionki, uczestniczą w leczeniu chorób przewlekłych, prowadzą edukację zdrowotną. Jednocześnie odpowiedzialność ta nie zawsze idzie w parze z adekwatnym wynagrodzeniem lub formalnym uznaniem.
Farmaceuci są wysoko wykwalifikowani, ale w przeciwieństwie do innych pracowników służby zdrowia, niekoniecznie otrzymujemy wynagrodzenie za nasze usługi kliniczne – wskazuje Lee. Brak wynagrodzenia i uznania dodatkowo zwiększa obciążenie, z jakim borykają się ci pracownicy.
Do tego dochodzą problemy administracyjne, takie jak autoryzacje ubezpieczeniowe czy opóźnienia w płatnościach za leki, które dodatkowo potęgują stres zawodowy.
Potrzeba systemowych rozwiązań
Zdaniem autorów badania kluczowe znaczenie mają działania systemowe. Przykładem jest inicjatywa HEAR realizowana na University of California San Diego, zapewniająca natychmiastowe wsparcie pracownikom ochrony zdrowia w kryzysie.
Pracodawcy muszą tworzyć środowiska, w których poświęcanie czasu na dbanie o zdrowie psychiczne jest czymś normalnym i wspieranym. Szukanie pomocy nie powinno być dla nikogo trudne – podkreśla Lee.
Obecnie zespół badawczy koncentruje się na wdrażaniu i ocenie ukierunkowanych interwencji dla grup zawodowych o podwyższonym ryzyku, w tym pracowników farmacji.
Główne wnioski
- Farmaceuci mają o 21% wyższe ryzyko samobójstwa niż osoby z populacji ogólnej, a wśród mężczyzn wykonujących ten zawód ryzyko jest o 25% wyższe.
- Kobiety wykonujące zawód technika farmacji mają o 22% wyższe ryzyko samobójstwa niż kobiety w populacji ogólnej, mimo że ogólne ryzyko w tej grupie jest niższe.
- Źródłem ryzyka są zarówno czynniki zawodowe, jak i zdrowotne – farmaceuci częściej doświadczali problemów w pracy, a technicy farmaceutyczni mieli częściej w wywiadzie zaburzenia psychiczne.
- Eksperci wskazują na pilną potrzebę zmian systemowych, w tym lepszego dostępu do wsparcia zdrowia psychicznego, redukcji stygmatyzacji i realnego wsparcia ze strony pracodawców.
Źródło:
- Miles Martin, University of California – San Diego
- https://academic.oup.com/ajhp/advance-article-abstract/doi/10.1093/ajhp/zxag006/8416933
