W 5. Wojskowym Szpitalu Klinicznym w Krakowie przeprowadzono pierwsze endoskopowe operacje kręgosłupa – zabiegi, które coraz śmielej wyznaczają kierunek współczesnej neurochirurgii. Minimalnie inwazyjna technika pozwala na ograniczenie uszkodzeń tkanek, znacząco mniejszy ból po operacji i szybszy powrót do sprawności. Neurochirurdzy podkreślają, że to krok milowy w leczeniu pacjentów z dyskopatią, a sami chorzy – jak mówią – po raz pierwszy od miesięcy mogą normalnie chodzić, spać i funkcjonować.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego endoskopowa operacja kręgosłupa wiąże się z mniejszym bólem po zabiegu, krótszym pobytem w szpitalu i szybszą rekonwalescencją.
- Na czym polega technika endoskopowa, jakie narzędzia wykorzystuje i czym różni się od mikrodiscektomii oraz klasycznej operacji otwartej.
- Jakie objawy dyskopatii powinny skłonić do diagnostyki i kiedy leczenie małoinwazyjne jest możliwe i skuteczne.
- Jak przebiega zabieg z perspektywy chirurga i pacjenta, w tym jakie wrażenia opisywały osoby operowane w krakowskim szpitalu wojskowym.
Rosnące zainteresowanie operacjami małoinwazyjnymi
Endoskopowe zabiegi na kręgosłupie zyskują na popularności, ponieważ łączą wysoką skuteczność z niewielką ingerencją w układ mięśniowo-kostny. To szczególnie ważne u pacjentów z silnym bólem, drętwieniem kończyn czy ograniczeniem ruchu wynikającym z przepukliny dyskowej. Pierwszą zoperowaną pacjentką była 44-letnia Ewa.
Ból był nie do wytrzymania – wspomina. Tabletki, serie zastrzyków – nic nie działało. Ból narastał. Noga mi drętwiała. Nie mogłam chodzić. Po rezonansie było wiadomo, że to uszkodzony dysk, przepuklina po prostu sobie wypłynęła.
Jak wyjaśnia neurochirurg dr Dorian Gładysz z Kliniki Neurochirurgii w Krakowie:
Ostry ból na jaki skarżą się pacjenci w przypadku dyskopatii, jest efektem nacisku wypadającej części dysku na nerw. Do tego dochodzi stan zapalny, który powoduje, że nerw staje się dużo bardziej wrażliwy.
Podobne objawy towarzyszyły drugiej pacjentce – pani Barbarze, 65-latce, która już wcześniej przeszła operację kręgosłupa.
Myślałam nawet, że to moja wina, że zrobiłam coś źle i przez ten wysiłek coś zepsułam – mówi cicho.
Okazało się jednak, że winowajcą była kolejna przepuklina, powstała tuż pod wcześniej operowanym poziomem.
To się niestety zdarza. Dyskopatia to choroba zwyrodnieniowa, która dotyczy całego kręgosłupa, a operacja w jednym miejscu nie wyklucza problemów w drugim – tłumaczy dr Gładysz.
Jak działa endoskopowa operacja kręgosłupa?
Nowoczesny endoskop do zabiegów kręgosłupa to precyzyjne narzędzie z miniaturową kamerą i światłowodem, wprowadzane przez nacięcie o długości zaledwie 0,5–1 cm. Pozwala neurochirurgowi pracować w ogromnym powiększeniu, a obraz widoczny jest na monitorze w wysokiej rozdzielczości. Pani Barbara przyznaje:
Jak człowiek słyszy „operacja kręgosłupa” jest ciężko przerażony. Boi się, czy potem będzie chodził, bo to przecież kręgosłup!.
Minimalna inwazyjność znacząco redukuje stres przed zabiegiem, co potwierdza dr Gładysz:
Endoskopia jest naturalnym rozszerzeniem możliwości operowania i dlatego zależy nam na wdrożeniu tej metody w szpitalu wojskowym w Krakowie.
Endoskopia a mikrodiscektomia – czym różnią się techniki?
Obecnie standardem w leczeniu dyskopatii pozostaje mikrodiscektomia – również małoinwazyjna, wykorzystująca mikroskop operacyjny. Jednak metoda ta wymaga większego, 2–3 cm nacięcia, w przeciwieństwie do endoskopii (0,5–1 cm). Dla porównania, klasyczna otwarta operacja kręgosłupa wymaga cięcia o długości nawet 5–10 cm. Dr Gładysz podkreśla:
Ból po operacji jest wprost proporcjonalny do wielkości nacięcia. Im większe, tym większy dyskomfort.
Jednocześnie zaznacza, że nie każdy przypadek kwalifikuje się do techniki endoskopowej – jej zastosowanie zależy od charakterystyki schorzenia oraz anatomii pacjenta.
Szybsza rekonwalescencja i mniejsze dolegliwości po zabiegu
Dzień po operacji pani Ewa relacjonowała:
Byłam już dziś pionizowana. Rana jeszcze trochę ciągnie, ale to nie ten sam ból! W momencie kiedy jest zakładana maseczka, człowiek praktycznie odpływa. I budzi się już po.
Pacjentka szybko zaczęła chodzić po sali, licząc na powrót do wcześniejszej formy:
To były zajęcia opracowane specjalnie dla konkretnej grupy kobiet. Ale teraz to chyba już tylko program „Zdrowy kręgosłup” – żartuje.
Operacja endoskopowa wymaga od chirurgaprecyzyjnych ruchów i dużej wprawy manualnej.
Operuje się de facto jedną ręką, w drugiej trzymając endoskop – wyjaśnia dr Gładysz. –„Na powiększonym obrazie na monitorze widać dokładnie, jak pracuje diamentowe wiertło, które pozwala dotrzeć do wypadniętego dysku.
Neurochirurg opisuje również proces usuwania patologicznych tkanek:
Usuwane fragmenty dysku wyglądają jak… puch, płatki śniegu lub ścierane na naszych oczach wiórki kokosowe. To białawe zrosty i blizny, które powstają po wypadnięciu dysku i stanu zapalnego korzenia nerwu.
Pani Jadwiga, kolejna pacjentka, mówi:
Na szczęście teraz właściwie nie boli. Nie boli także samo szycie.
Wszystkie operowane osoby zostały wypisane do domu trzy dni po zabiegu.
Główne wnioski
- Endoskopowe operacje kręgosłupa w 5. Wojskowym Szpitalu Klinicznym w Krakowie zostały wykonane po raz pierwszy, otwierając drogę do szerszego zastosowania technik małoinwazyjnych w leczeniu dyskopatii.
- Minimalne nacięcie 0,5–1 cm oznacza mniejszy ból pooperacyjny i znacznie szybszą rekonwalescencję w porównaniu z mikrodiscektomią (2–3 cm) i operacją otwartą (5–10 cm).
- Nowoczesny endoskop z kamerą i światłowodem pozwala pracować w dużym powiększeniu, co umożliwia precyzyjne usuwanie przepukliny i zrostów uciskających nerw, minimalizując uszkodzenia tkanek.
- Pacjentki zostały wypisane ze szpitala po trzech dniach, a ich relacje potwierdzają znaczne zmniejszenie bólu i wysoki komfort po zabiegu, co potwierdza skuteczność metody.
Źródło:
- Materiał prasowy
