Działania podejmowane przez państwo w czasie epidemii COVID-19 były chaotyczne, oparte na niekompletnych danych i doprowadziły do marnotrawstwa środków publicznych – wynika z najnowszego zbiorczego raportu Najwyższej Izby Kontroli. Kluczowe decyzje dotyczące obostrzeń i szczepień miały charakter doraźny i nieproporcjonalny do skali zagrożenia. Skutkiem były m.in. nadmiarowe zakupy szczepionek za blisko 10 mld zł.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie błędy w zarządzaniu pandemią wskazała Najwyższa Izba Kontroli.
- Dlaczego zakup szczepionek przekroczył faktyczne potrzeby.
- Które instytucje zostały objęte kontrolą i co wykazała NIK.
- Jakie działania uznano za nieproporcjonalne do zagrożenia epidemią.
NIK: Państwo działało bez wiarygodnych danych
W ocenie Najwyższej Izby Kontroli reakcja państwa – choć formalnie spójna z działaniami innych krajów – nie była proporcjonalna do faktycznego zagrożenia. Obostrzenia wprowadzano ad hoc, bez spójnej analizy ryzyka i bez wiarygodnych danych. Podstawą decyzji była liczba pozytywnych testów i zgonów kwalifikowanych jako „z powodu COVID”, co – jak wskazuje raport – nie odzwierciedlało pełnego obrazu sytuacji epidemicznej.
„Ogólna prewencja przed transmisją wirusa” stała się – zdaniem kontrolerów – przesłanką do daleko idących ograniczeń konstytucyjnych wolności i praw obywatelskich.
Szczepionki: 10 mld zł wydane nadmiarowo
Szczególną uwagę NIK poświęciła polityce szczepień. Według raportu zakup szczepionek był „nierzetelnie oszacowany”, a jego skala nie wynikała z faktycznych potrzeb. Efektem było „niegospodarne wydatkowanie środków publicznych” i marnotrawstwo blisko 10 mld zł. Kontrola objęła m.in. działania Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych, Ministra Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia.
Zakres przeprowadzonych kontroli
Raport pt. „Epidemia COVID-19 – czas chaosu i nietrafionych decyzji” podsumowuje ustalenia z dziewięciu przeprowadzonych kontroli, w tym:
- Realizacja Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19 przez Rządową Agencję Rezerw Strategicznych (I/22/003/KZD)
- Realizacja Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19 (I/22/005/KZD)
- Realizacja Narodowego Programu Szczepień przez przeciw COVID-19 przez Ministra Zdrowia (I/22/008/KZD)
- Wykorzystanie zasobów informacyjnych przez Głównego Inspektora Sanitarnego do oceny ryzyka sanitarnego w związku z epidemią COVID-19 (I/22/006/KZD)
- Zapewnienie i wykorzystanie przez Ministra Zdrowia zasobów informacyjnych do oceny przebiegu epidemii COVID-19 (I/23/001/KZD)
- Funkcjonowanie Krajowego Rejestru Pacjentów z COVID-19 (I/22/001/KZD)
- Realizacja Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19 przez Narodowy Fundusz Zdrowia (I/21/003/KZD)
- Realizacja Narodowego Programu Szczepień przeciw COVID-19 w punktach szczepień (I/22/002/KZD)
- Prawidłowość stosowania szczepionek przeciw COVID-19 przez wybrane punkty szczepień (I/23/003/KZD)
Pełną konferencję prasową NIK oraz wszystkie raporty można obejrzeć na stronie: https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/megainformacja-epidemia-covid-19.html
Główne wnioski
- NIK wskazała na chaos decyzyjny w działaniach państwa podczas epidemii COVID-19 oraz brak wiarygodnych danych do oceny sytuacji.
- Zakupy szczepionek były nadmiarowe i doprowadziły do marnotrawstwa blisko 10 mld zł z publicznych środków.
- Ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności wprowadzano bez pełnej analizy ryzyka, w oparciu o niekompletne informacje.
- Raport objął 9 kontroli, m.in. RARS, MZ, NFZ, GIS i punkty szczepień, dokumentując szereg nieprawidłowości.
Źródło:
- NIK
