MZ opublikowało zaktualizowaną Krajową Listę Leków Krytycznych – aż 401 substancji w wykazie

Minister Zdrowia opublikował najnowszą wersję Krajowej Listy Leków Krytycznych. W wykazie znalazło się już 401 substancji czynnych — o 100 więcej niż w poprzedniej wersji z grudnia 2024 roku, która obejmowała 301 pozycji. Dokument ma fundamentalne znaczenie dla zapewnienia ciągłości terapii i bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli.

Z tego artykułu dowiesz się…

• Jakie instytucje i eksperci uczestniczyli w opracowaniu zaktualizowanej listy.
• Dlaczego liczba substancji uznanych za krytyczne wzrosła do 401.
• Jakie kryteria decydowały o wpisaniu leków na listę w lipcu 2025 roku.

Szeroki zespół i jednolita metodologia oceny

Lista została opracowana we współpracy z Prezesem Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Głównym Inspektorem Farmaceutycznym, krajowymi konsultantami oraz przedstawicielami branży farmaceutycznej. W przygotowaniu aktualizacji uczestniczyły także inne instytucje: Ministerstwo Obrony Narodowej, MSWiA, NFZ, NIL, NIA, Narodowy Instytut Leków czy Rządowa Agencja Rezerw Strategicznych. Zgłoszono łącznie 296 propozycji nowych substancji.

Wszystkie zgłoszone pozycje przypisano do odpowiednich klas ATC, a następnie oceniono według pięciu głównych kryteriów:

• Obecność na Europejskiej Liście Leków Krytycznych (edycja z 16 grudnia 2024 r.).
• Znaczenie kliniczne — na podstawie opinii konsultantów krajowych.
• Miejsca produkcji, liczba odpowiedników i ryzyko dostępności.
• Średni wolumen sprzedaży miesięcznej.
• Kategoria dostępności produktu leczniczego.

Dodatkowo do listy włączono także leki złożone, które zawierają przynajmniej jedną substancję czynną uznaną za krytyczną.

Jakie substancje trafiły na listę?

Lista obejmuje szerokie spektrum substancji — od leków ratujących życie w stanach nagłych, przez terapie onkologiczne, immunosupresyjne, aż po antybiotyki, insulinę, immunoglobuliny i szczepionki. W porównaniu do wersji z grudnia 2024 roku liczba pozycji wzrosła o ponad 33%. 

Pełna lista prezentuje się następująco:

1. Abacavirum

2. Acetazolamidum

3. Acetylcysteinum

4. Aciclovirum

5. Acidum acetylsalicylicum

6. Acidum folicum

7. Acidum folinicum

8. Acidum tranexamicum

9. Acidum ursodeoxycholicum 

10. Acidum valproicum

11. Acidum zoledronicum

12. Adalimumabum

13. Adenosinum

14. Adrenalinum

15. Afatinibum

16. Albendazolum

17. Albuminum (Iodine, 125I)

18. Albuminum (Technetium, 99mTc)

19. Albuminum humanum

20. Allopurinolum

21. Alteplasum

22. Amikacinum

23. Amiodaronum

24. Amlodipinum

25. Amoxicillinum

26. Amoxicillinum + Acidum clavulanicum

27. Amphotericinum B

28. Ampicillinum

29. Anakinrum

30. Anastrozolum

31. Antithrombinum III humanum densatum

32. Apixabanum

33. Aqua pro iniectione

34. Atezolizumabum

35. Atorvastatinum

36. Atracurium

37. Atropini sulfas

38. Avibactamum

39. Azathioprinum

40. Azithromycinum

41. Basiliximabum

42. Beclometasoni dipropionas

43. Bedaquilinum

44. Benzylpenicillinum

45. Betamethasonum

46. Bevacizumabum

47. Białka osocza ludzkiego

48. Białko surowicy ludzkiej

49. Binimetinibum

50. Biperideni hydrochloridum

51. Bisoprololum

52. Bleomycini sulfas

53. Bosutinibum

54. Brentuximabum vedotinum

55. Budesonidum

56. Bupivacainum

57. Buprenorphinum

58. Busulfanum

59. Cabazitaxelum

60. Calcii chloridum

61. Candesartanum cilexetili

62. Captoprilum

63. Carbamazepinum

64. Carbetocinum

65. Carboplatinum

66. Carfilzomibum

67. Caspofunginum

68. Cefazolinum

69. Cefepimum

70. Cefiximum

71. Cefotaximum

72. Ceftazidimum

73. Ceftolozanum + Tazobactamum

74. Ceftriaxonum

75. Cefuroximum

76. Cetuximabum

77. Chlorambucilum

78. Ciclosporinum

79. Ciprofloxacinum

80. Cisatracurium

81. Cisplatinum

82. Clarithromycinum

83. Clindamycinum

84. Clonazepamum

85. Clonidini hydrochloridum

86. Clopidogrelum

87. Cloxacillinum

88. Colistimethatum natricum

89. Cyclopentolati hydrochloridum

90. Cyclophosphamidum

91. Cytarabinum

92. Dabigatranum etexilatum

93. Dabrafenibum

94. Dacarbazinum

95. Dantrolene sodium

96. Dapagliflozinum

97. Dapsonum

98. Daratumumabum

99. Darbepoetinum alfa

100. Darunavirum

101. Daunorubicini hydrochloridum

102. Deferoxamini mesilas

103. Denosumabum

104. Desmopressinum

105. Dexamethasonum

106. Dexmedetomidinum

107. Dextranum

108. Diazepamum

109. Diclofenacum

110. Digoxinum

111. Dimethylis fumaras

112. Dobutaminum

113. Docetaxelum

114. Dopamini hydrochloridum

115. Doxazosinum

116. Doxorubicinum

117. Doxycyclinum

118. Dulaglutidum

119. Durvalumabum

120. Empagliflozinum

121. Emtricitabinum

122. Enalaprili maleas

123. Encorafenibum

124. Enoxaparinum natricum

125. Entecavirum

126. Enzalutamidum

127. Ephedrini hydrochloridum

128. Epinephrinum

129. Epirubicini hydrochloridum

130. Eplerenonum

131. Eptifibatidum

132. Erlotinibum

133. Erythromycinum

134. Escitalopramum

135. Esketaminum

136. Esomeprazolum

137. Estradiolum

138. Etanerceptum

139. Ethambutoli hydrochloridum

140. Ethosuximidum

141. Etomidatum

142. Etoposidum

143. Everolimusum

144. Factor IX coagulationis humanus

145. Factor VIII coagulationis humanus

146. Factor X coagulationis humanus

147. Fenofibratum

148. Fentanylum

149. Ferrosi sulfas

150. Fibrinogenum humanum

151. Fidaxomicinum

152. Filgrastimum

153. Finasteridum

154. Flecainidi acetas

155. Fluconazolum

156. Fludarabini phosphas

157. Fludrocortisoni acetas

158. Flumazenilum

159. Fluorouracilum

160. Fluoxetinum

161. Fluticasoni propionas

162. Fluvoxamini maleas

163. Formoteroli fumaras

164. Foscarnetum natricum hexahydricum

165. Fosfomycinum trometamolum

166. Furosemidum

167. Ganciclovirum

168. Gemcitabinum

169. Gemtuzumabum ozogamicinum

170. Gentamicinum

171. Glatirameri acetas

172. Gliclazidum

173. Glucagon hydrochloride

174. Glucosum

175. Glyceroli trinitras

176. Haloperidolum

177. Heminum humanum

178. Heparinum natricum

179. Hydrochlorothiazidum

180. Hydrocortisonum

181. Hydroxocobalaminum

182. Hydroxycarbamidum

183. Hydroxychloroquini sulfas

184. Hydroxyethylamylum + Natrii chloridum

185. Hydroxyzinum

186. Ibrutinibum

187. Ibuprofenum

188. Idarubicini hydrochloridum

189. Idarucizumabum

190. Ifosfamidum

191. Imatinibum

192. Imiglucerasum

193. Imipenemum+Cilastatinum

194. Immunoglobulinum humanum anti-D

195. Immunoglobulinum humanum hepatitidis B

196. Immunoglobulinum humanum normale

197. Immunoglobulinum humanum tetanicum

198. Immunoglobulinum rabicum

199. Indapamidum

200. Infliximabum

201. Inhibitor C1-esterase, humanus

202. Inotuzumabum ozogamicini

203. Insulinum aspartum

204. Insulinum degludecum

205. Insulinum detemirum

206. Insulinum glarginum

207. Insulinum glulisinum

208. Insulinum humanum

209. Insulinum lisprum

210. Ipilimumabum

211. Ipratropii bromidum

212. Irinotecanum

213. Isavuconazolum

214. Isoniazidum

215. Isoprenalinum

216. Isosorbidi mononitras

217. Ixekizumabumum

218. Kalii chloridum

219. Kalii iodium

220. Ketaminum

221. Labetalolum

222. Lamivudinum

223. Lamotriginum

224. Latanoprostum

225. Levodopum + Benserazidum

226. Levodopum + Carbidopum

227. Levofloxacinum

228. Levonorgestrelum

229. Levothyroxinum natricum

230. Lidocainum

231. Linezolidum

232. Lithii carbonas

233. Lorazepamum

234. Losartanum kalicum

235. Mannitolum

236. Melphalanum

237. Mercaptopurinum

238. Meropenemum

239. Mesalazinum

240. Mesnum

241. Metamizolum natricum

242. Metformini hydrochloridum

243. Methotrexatum

244. Methyldopum

245. Methylergometrinum

246. Methylprednisolonum

247. Methylthioninii chloridum

248. Metoclopramidum

249. Metoprololum

250. Metronidazolum

251. Mexiletini hydrochloridum

252. Midazolamum

253. Milrinonum

254. Mitomycinum

255. Mitotanum

256. Mitoxantronum

257. Mometasoni furoas

258. Morphini sulfas

259. Moxifloxacinum

260. Mycophenolas mofetil

261. Naloxoni hydrochloridum

262. Natrii chloridum

263. Natrii iodidum(131I) solution

264. Natrii nitroprussiatum

265. Natrii thiosulfas

266. Nebivololum

267. Neostigmini metilsulfas

268. Nevirapinum

269. Nilotinibum

270. Nimesulidum

271. Nimodipinum

272. Nitrendipinum

273. Nivolumabum

274. Noradrenalinum

275. Obinutuzumabum

276. Ofloxacinum

277. Olanzapinum

278. Omeprazolum

279. Ondansetronum

280. Oseltamivirum

281. Oxacillinum

282. Oxaliplatinum

283. Oxycodoni hydrochloridum

284. Oxytocinum

285. Paclitaxelum

286. Palbociclibum

287. Pantoprazolum

288. Paracetamolum

289. Paroxetinum

290. Pegasparagasum

291. Peginterferonum alfa-2a

292. Pembrolizumabum

293. Penicillaminum

294. Pentamidinum

295. Perindoprilum

296. Phenobarbitalum

297. Phenoxymethylpenicillinum kalicum

298. Phenytoinum

299. Phytomenadionum

300. Pilocarpini hydrochloridum

301. Piperacillinum + Tazobactamum

302. Plerixaforum

303. Ponatinibum

304. Posaconazolum

305. Prednisolonum

306. Prednisonum

307. Pregabalinum

308. Procarbazinum

309. Progesteronum

310. Propafenoni hydrochloridum

311. Propofolum

312. Propranololi hydrochloridum

313. Propylthiouracilum

314. Protamini sulfas

315. Prothrombinum

316. Pyrazinamidum

317. Quetiapinum

318. Radium dichloridum Ra223

319. Ramiprilum

320. Rasburicasum

321. Remifentanilum

322. Rifabutin

323. Rifampicinum

324. Riluzolum

325. Rivaroxabanum

326. Rocuronii bromidum

327. Rosuvastatinum

328. Ruxolitinibum

329. Sacituzumabum govitecanum

330. Salbutamolum

331. Salmeterolum

332. Sertralinum

333. Simvastatinum

334. Sirolimusum

335. Somatostatinum

336. Spironolactonum

337. Sufentanilum

338. Sugammadexum

339. Sulfamethoxazolum + Trimethoprimum

340. Sulfasalazinum

341. Sulodexidum

342. Suxamethonii chloridum

343. Szczepionka przeciw błonicy, tężcowi

344. Szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi

345. Szczepionka przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis

346. Szczepionka przeciw COVID-19

347. Szczepionka przeciw durowi brzusznemu

348. Szczepionka przeciw gruźlicy

349. Szczepionka przeciw grypie

350. Szczepionka przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu

351. Szczepionka przeciw meningokokom

352. Szczepionka przeciw odrze, śwince, różyczce

353. Szczepionka przeciw ospie wietrznej

354. Szczepionka przeciw Poliomyelitis 

355. Szczepionka przeciw rotawirusom, żywa

356. Szczepionka przeciw tężcowi

357. Szczepionka przeciw wściekliźnie

358. Szczepionka przeciw WZW typu A

359. Szczepionka przeciw WZW typu B

360. Tacrolimusum

361. Tamoxifenum

362. Teicoplaninum 

363. Telmisartanum

364. Tenecteplasum

365. Tenofovirum disoproxilum

366. Tetracyclini hydrochloridum

367. Thalidomidum

368. Thiamazolum

369. Thiotepum

370. Thrombinum bovinum

371. Timololum

372. Tioguaninum

373. Tiotropium

374. Tobramycinum

375. Topotecanum

376. Torasemidum

377. Tramadoli hydrochloridum

378. Trametinibum

379. Trastuzumab deruxtecan

380. Trastuzumabum emtansinum

381. Trazodoni hydrochloridum

382. Treosulfanum

383. Tretinoinum

384. Trimethoprimum

385. Triptorelinum

386. Tuberculini derivatum proteinosum purificatum ad usum humanum

387. Vaborbactamum

388. Valganciclovirum

389. Valsartanum

390. Vancomycini hydrochloridum

391. Verapamili hydrochloridum

392. Verteporfinum

393. Vigabatrinum

394. Vinblastini sulfas

395. Vincristini sulfas

396. Vinpocetinum

397. Vismodegibum

398. Voriconazolum

399. Warfarinum natricum

400. Zidovudinum

401. Zolpidemi tartras

Dlaczego lista ma znaczenie?

Krajowa Lista Leków Krytycznych pozwala na szybszą identyfikację potencjalnych zagrożeń dla ciągłości terapii — szczególnie w sytuacjach kryzysowych, takich jak przerwanie łańcucha dostaw, konflikty zbrojne, pandemie lub zawirowania gospodarcze. Wpisanie leku na listę nie oznacza jego natychmiastowego braku, ale wskazuje, że dany preparat wymaga szczególnego nadzoru i może być objęty priorytetem w działaniach rezerwowych.

Źródło:

• MZ