Francuscy parlamentarzyści przegłosowali ustawę legalizującą wspomagane umieranie – projekt uzyskał poparcie 305 posłów, przy 199 głosach przeciw. Nowe prawo ma umożliwić pacjentom w terminalnym stadium choroby dobrowolne zakończenie życia za pomocą śmiertelnej substancji. To pierwszy krok w kierunku regulacji, która może wejść w życie najwcześniej w 2027 roku.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie warunki trzeba spełnić, aby skorzystać z prawa do wspomaganego umierania we Francji.
- Kto poparł ustawę, a kto się jej sprzeciwia – zarówno politycznie, jak i społecznie.
- Jakie etapy legislacyjne czekają projekt, zanim stanie się obowiązującym prawem.
- Jak nowe francuskie przepisy wpisują się w kontekst europejskich regulacji bioetycznych.
Nowe prawo – co przewiduje?
W pierwszym czytaniu francuski parlament zatwierdził projekt ustawy umożliwiającej osobom dorosłym, cierpiącym na nieuleczalne i zaawansowane choroby, dobrowolne zakończenie życia za pomocą śmiertelnej substancji przepisanej przez zespół medyczny. Za przyjęciem projektu głosowało 305 posłów, przeciw było 199. Projekt poparli posłowie ugrupowań centrowych i lewicowych. Sprzeciw zgłosiła większość posłów prawicowych i skrajnie prawicowych.
Projekt, oficjalnie określany jako ustawa o „końcu życia” („fin de vie”), zakłada możliwość podania śmiertelnej substancji przez samego pacjenta lub – w przypadku braku możliwości fizycznych – przez lekarza bądź pielęgniarkę.
Kto będzie mógł skorzystać z nowego prawa?
Ustawa przewiduje bardzo surowe kryteria. Aby uzyskać dostęp do procedury wspomaganego umierania, pacjent musi:
- mieć ukończone 18 lat
- być obywatelem Francji lub rezydentem
- cierpieć na „poważną, nieuleczalną, zagrażającą życiu chorobę”
- doświadczać „nieodwracalnego i nie do zniesienia cierpienia fizycznego lub psychicznego”, którego nie można złagodzić leczeniem
- być zdolnym do świadomego i dobrowolnego wyrażenia woli zakończenia życia
Co dalej z procesem legislacyjnym?
Choć projekt został przyjęty przez Zgromadzenie Narodowe, czeka go jeszcze długa droga legislacyjna. Musi zostać rozpatrzony przez Senat – izbę wyższą parlamentu – a następnie wrócić do Zgromadzenia na drugie czytanie. Zwolennicy projektu mają nadzieję, że ostateczne przyjęcie ustawy nastąpi do 2027 roku.
Równolegle uchwalono także drugi, mniej kontrowersyjny projekt dotyczący prawa do opieki paliatywnej. Został przyjęty jednogłośnie. Ma on odpowiadać na obecne niedobory – szacuje się, że aż 48% pacjentów we Francji nie otrzymuje wymaganej opieki paliatywnej.
W kontekście europejskim
Jeśli ustawa wejdzie w życie, Francja stanie się ósmym krajem Unii Europejskiej dopuszczającym wspomagane umieranie. Przodują w tym zakresie Belgia i Holandia – kraje, które już od 2002 roku legalizują zarówno eutanazję, jak i wspomagane samobójstwo.
Podobne rozwiązania przyjęły także Hiszpania, Luksemburg, Austria i Portugalia. W Wielkiej Brytanii trwają debaty nad legalizacją pomocy w umieraniu dla osób nieuleczalnie chorych z krótką prognozą przeżycia. Szwajcaria z kolei od dekad umożliwia wspomagane samobójstwo.
Głos społeczeństwa i kontrowersje etyczne
Z badań opinii publicznej wynika, że większość Francuzów popiera legalizację wspomaganego umierania. Jednak temat pozostaje głęboko kontrowersyjny, zwłaszcza w kraju o silnych tradycjach katolickich.
Przeciw ustawie wypowiedziała się m.in. Konferencja Zwierzchników Religijnych Francji (CRCF), ostrzegając, że nowe prawo może wywierać presję na osoby starsze, chore i z niepełnosprawnościami.
Premier François Bayrou, prywatnie praktykujący katolik, przyznał, że „ma pytania” i powstrzymałby się od głosu, gdyby był posłem. Prezydent Emmanuel Macron natomiast wyraził poparcie dla ustawy, twierdząc, że „są sytuacje, których nie można humanitarnie zaakceptować”.
Główne wnioski
- Francuskie Zgromadzenie Narodowe przyjęło ustawę legalizującą wspomagane umieranie stosunkiem głosów 305 do 199 – teraz trafi ona do Senatu.
- Nowe prawo dotyczy pacjentów pełnoletnich z nieuleczalną i zaawansowaną chorobą powodującą nieodwracalne cierpienie, którzy świadomie wyrażą wolę zakończenia życia.
- Ustawa przewiduje surowe kryteria i zakłada możliwość przyjęcia śmiertelnej substancji samodzielnie lub z pomocą personelu medycznego.
- Francja dołącza do grona krajów UE regulujących wspomagane umieranie – obecnie podobne przepisy obowiązują m.in. w Holandii, Belgii, Hiszpanii i Austrii.
Źródło:
- theguardian.com
- bbc.com
- france24.com
- euronews.com
