Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę podmiotu medycznego na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta. W centrum sprawy znalazł się eksperyment medyczny z wykorzystaniem robota da Vinci w leczeniu raka szyjki macicy. Kluczowe znaczenie miało zaniechanie przerwania eksperymentu mimo informacji o zgonie jednej z uczestniczek badania. Sąd uznał, że doszło do naruszenia zbiorowych praw pacjentów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie były okoliczności przerwania eksperymentu medycznego z użyciem robota da Vinci w Polsce
- Dlaczego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podtrzymał decyzję Rzecznika Praw Pacjenta
- Jakie obowiązki mają placówki medyczne prowadzące eksperymenty w świetle polskiego prawa
Decyzja Rzecznika Praw Pacjenta podtrzymana
Rzecznik Praw Pacjenta uznał, że kontynuowanie eksperymentu pt. „Przeprowadzenie prac badawczo-rozwojowych (B+R) nad nową metodą terapeutyczną oraz walidacja wraz z wdrożeniem operacji robotycznej TMMR w leczeniu raka szyjki macicy i PMMR w leczeniu raka trzonu macicy” po wystąpieniu zagrożenia dla życia pacjentki, stanowiło naruszenie zbiorowych praw pacjentów. W trakcie eksperymentu doszło do poważnych powikłań operacyjnych u chorej na raka szyjki macicy, które zakończyły się jej śmiercią. Mimo tej sytuacji, eksperyment nie został natychmiast wstrzymany.
Sąd: podmiot nie zachował należytej staranności
Sąd w uzasadnieniu wyroku (sygn. akt V Sa/Wa 2828/24) wskazał, że każdy eksperyment medyczny wymaga szczególnej ostrożności i musi być prowadzony zgodnie z aktualną wiedzą oraz zasadami etyki. Podmiot medyczny ma obowiązek nie tylko reagować na powikłania, ale również natychmiastowo wstrzymać badanie, jeśli ryzyko dla pacjenta przewyższa spodziewane korzyści. W omawianym przypadku tego nie uczyniono.
Brak działań mimo informacji o zgonie
Jak wynika z ustaleń postępowania, placówka nie przerwała eksperymentu nawet po uzyskaniu wiedzy o śmierci pacjentki. Nie zlecono również dodatkowej analizy przyczyn zgonu. Zaniechano działań również po otrzymaniu uchwały Komisji Bioetycznej, która potwierdziła wystąpienie ciężkich powikłań pooperacyjnych i późniejszy zgon. Sąd uznał, że taka postawa godzi w prawo pacjentów do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością.
Nowoczesne technologie a bezpieczeństwo pacjenta
Robotyczne metody leczenia, w tym wykorzystanie robota da Vinci w onkologii, są postrzegane jako przyszłość medycyny. Jednak nawet najbardziej zaawansowane technologie muszą być wdrażane z zachowaniem pełnego bezpieczeństwa i zgodnie z obowiązującym prawem. Eksperymenty medyczne mogą być prowadzone wyłącznie wtedy, gdy są zgodne z aktualną wiedzą i nie narażają uczestników na nieuzasadnione ryzyko.
Główne wnioski
- Eksperyment medyczny z robotem da Vinci prowadzony w leczeniu raka szyjki macicy nie został przerwany mimo informacji o ciężkim powikłaniu i śmierci pacjentki.
- Rzecznik Praw Pacjenta uznał to za naruszenie zbiorowego prawa pacjentów do świadczeń udzielanych z należytą starannością.
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę podmiotu medycznego i potwierdził, że brak reakcji na zagrożenie zdrowia pacjenta był niedopuszczalny.
- Podmiot medyczny nie wdrożył procedur wyjaśniających ani nie zawiesił eksperymentu, mimo potwierdzonych nieprawidłowości przez Komisję Bioetyczną.
Źródło:
- RPP

