Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej przedstawiło uwagi do projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia dotyczącego świadczeń gwarantowanych realizowanych w powiatowych centrach zdrowia. Samorząd lekarski nie kwestionuje samej idei tworzenia nowych placówek, ale uważa, że proponowany zakres świadczeń jest zbyt szeroki w stosunku do wymagań kadrowych i wyposażenia przewidzianych w projekcie. W stanowisku wskazano również na ryzyko problemów organizacyjnych, rozliczeniowych oraz zagrożenia dla bezpieczeństwa pacjentów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie uwagi Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej zgłosiło do projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia.
- Dlaczego zakres świadczeń przewidzianych dla powiatowych centrów zdrowia budzi zastrzeżenia.
- Jakie procedury medyczne, zdaniem samorządu lekarskiego, nie powinny być wykonywane w tych placówkach.
- Jakie zmiany w projekcie proponuje Naczelna Rada Lekarska.
NRL popiera ideę powiatowych centrów zdrowia, ale krytykuje projekt rozporządzenia
Stanowisko Nr 12/26/P-X Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z 24 lipca 2026 r. dotyczy projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki zdrowotnej udzielanych w powiatowym centrum zdrowia.
Samorząd lekarski podkreśla, że nie sprzeciwia się tworzeniu powiatowych centrów zdrowia. W ocenie Prezydium, w powiatach pozbawionych szpitala zapewnienie całodobowego dostępu do określonych świadczeń jest zasadne. Jednocześnie lekarze zwracają uwagę, że obecny projekt może doprowadzić do utworzenia kolejnych niewydolnych podmiotów, a także zachęcać jednostki samorządu terytorialnego do likwidacji istniejących szpitali.
Brakuje jasnych zasad kierowania pacjentów
Jednym z głównych zarzutów jest brak precyzyjnych przepisów określających, którzy pacjenci powinni korzystać ze świadczeń w powiatowych centrach zdrowia.
Prezydium NRL wskazuje, że uzasadnienie projektu zakłada udzielanie pomocy pacjentom wymagającym pilnej diagnostyki i leczenia, gdy świadczenia nie mogą zostać zrealizowane przez innych świadczeniodawców. Tego założenia nie przeniesiono jednak do części normatywnej rozporządzenia.
Zdaniem samorządu lekarskiego może to prowadzić do sporów dotyczących prawa do świadczeń oraz ich późniejszego rozliczania z Narodowym Funduszem Zdrowia. Lekarze zwracają również uwagę, że do powiatowych centrów zdrowia mogą trafiać zarówno pacjenci, którzy powinni zostać zaopatrzeni w podstawowej opiece zdrowotnej, jak i osoby wymagające leczenia szpitalnego.
Zbyt szeroki katalog świadczeń
Najwięcej zastrzeżeń dotyczy wykazu świadczeń gwarantowanych przewidzianych dla powiatowych centrów zdrowia.
Według Prezydium NRL zakres procedur nie odpowiada wymaganiom dotyczącym personelu ani wyposażenia placówek. W stanowisku wskazano, że część zabiegów wykonywana jest standardowo w warunkach szpitalnych i często wymaga znieczulenia ogólnego. Wśród przykładów wymieniono m.in.:
- nacięcie ropnia okołoodbytniczego,
- tylną tamponadę nosa,
- przywracanie rytmu zatokowego metodą kardiowersji elektrycznej.
Samorząd lekarski zwraca również uwagę na inne procedury budzące wątpliwości, takie jak radykalne wycięcie zmian skórnych bez zabezpieczenia histopatologicznego, laseroterapia i krioterapia zmian powierzchownych, wstrzyknięcia do nerwów obwodowych, usuwanie ciała obcego z żołądka i jelita cienkiego czy szycie tętnicy i żyły. Zdaniem autorów stanowiska projekt nie przewiduje jednocześnie pełnego wyposażenia niezbędnego do wykonywania wszystkich tych świadczeń.
Uwagi dotyczą także wymagań kadrowych
Prezydium NRL ocenia, że wymagania kadrowe określone w projekcie są niewystarczające wobec planowanego zakresu działalności powiatowych centrów zdrowia.
Lekarze zwracają uwagę, że wykonywanie tak szerokiego katalogu świadczeń nie powinno opierać się na lekarzach po pierwszym roku specjalizacji. W stanowisku wskazano również na brak spójności w odniesieniu do lekarzy medycyny rodzinnej – projekt dopuszcza specjalistów tej dziedziny, ale nie lekarzy będących w trakcie specjalizacji.
Samorząd lekarski krytycznie ocenia także pominięcie lekarzy medycyny ratunkowej, których kompetencje odpowiadają udzielaniu pomocy pacjentom w stanach nagłych.
NRL chce ponownych prac nad wykazem świadczeń
Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej proponuje, aby załącznik zawierający wykaz świadczeń gwarantowanych został ponownie skierowany do opracowania przez grono ekspertów z udziałem towarzystw naukowych reprezentujących poszczególne dziedziny medycyny.
Zdaniem samorządu lekarskiego katalog świadczeń powinien obejmować procedury rzeczywiście potrzebne pacjentom i możliwe do bezpiecznego wykonywania w warunkach powiatowego centrum zdrowia, przy jednoczesnym wykluczeniu tych, które wymagają większego zaplecza kadrowego i technicznego niż przewiduje projekt rozporządzenia.
Główne wnioski
- Prezydium NRL nie kwestionuje idei powiatowych centrów zdrowia, ale uważa, że projekt rozporządzenia wymaga istotnych zmian.
- Samorząd lekarski wskazuje na zbyt szeroki katalog świadczeń, który nie odpowiada wymaganiom dotyczącym personelu i wyposażenia placówek.
- Projekt nie określa jednoznacznych zasad kwalifikowania pacjentów, co może prowadzić do problemów organizacyjnych i rozliczeniowych z NFZ.
- NRL postuluje ponowne opracowanie wykazu świadczeń z udziałem ekspertów i towarzystw naukowych, aby dostosować go do realnych możliwości powiatowych centrów zdrowia.
Źródło:
- https://nil.org.pl/aktualnosci/9342-powiatowe-centra-zdrowia-ze-zbyt-szerokim-zakresem-swiadczen-prezydium-nrl-wobec-projektu-rozporzadzenia-mz

