Potrójnie ujemny rak piersi (TNBC) należy do najbardziej agresywnych podtypów nowotworów piersi, a dostępne opcje terapeutyczne pozostają ograniczone. Najnowsze wyniki globalnego badania klinicznego III fazy TROPION-Breast02, opublikowane w „Annals of Oncology”, wskazują jednak na przełom w leczeniu tej choroby. Zastosowanie koniugatu przeciwciało–lek datopotamabu derukstekanu (Dato-DXd) znacząco wydłużyło przeżycie pacjentek – w niektórych parametrach niemal dwukrotnie.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak działa datopotamab derukstekan (Dato-DXd) i dlaczego należy do nowej generacji terapii ADC
- Jakie wyniki osiągnięto w badaniu TROPION-Breast02, w tym niemal dwukrotne wydłużenie przeżycia bez progresji
- Dlaczego potrójnie ujemny rak piersi (TNBC) pozostaje jednym z największych wyzwań onkologii
- Jakie nowe możliwości terapeutyczne mogą pojawić się dla pacjentek niekwalifikujących się do immunoterapii
TNBC – agresywny podtyp raka piersi o ograniczonych opcjach leczenia
Rak piersi pozostaje najczęstszą przyczyną zgonów na nowotwory wśród kobiet na świecie. Około 10–20% przypadków stanowi TNBC, który charakteryzuje się brakiem ekspresji receptorów hormonalnych i HER2. Ten podtyp nowotworu:
- częściej dotyczy kobiet poniżej 40. roku życia,
- wiąże się z wysokim ryzykiem nawrotu,
- szybko daje przerzuty,
- cechuje się krótszym przeżyciem całkowitym.
Chociaż część pacjentek kwalifikuje się do immunoterapii (np. przy ekspresji PD-L1 lub mutacjach BRCA), aż około 70% chorych nie spełnia tych kryteriów. W praktyce oznacza to, że większość pacjentek otrzymuje chemioterapię pierwszego rzutu o ograniczonej skuteczności.
Dato-DXd – nowa generacja terapii celowanej
Datopotamab derukstekan (Dato-DXd) należy do klasy koniugatów przeciwciało–lek (ADC), które stanowią jedną z najbardziej obiecujących strategii terapeutycznych w onkologii. Mechanizm działania polega na:
- selektywnym wiązaniu się z białkiem TROP2 obecnym na komórkach nowotworowych,
- dostarczeniu cytotoksycznego leku bezpośrednio do guza,
- ograniczeniu uszkodzeń zdrowych tkanek.
Choć Dato-DXd jest już stosowany w innych podtypach raka piersi, jego zastosowanie w TNBC pozostawało dotychczas w fazie badań klinicznych.
Badanie TROPION-Breast02 – projekt i populacja
Badanie III fazy objęło 644 pacjentki z nieleczonym, zaawansowanym TNBC, które nie kwalifikowały się do immunoterapii. Uczestniczki zostały losowo przydzielone do dwóch grup:
- Dato-DXd (6 mg/kg co 3 tygodnie) – 323 pacjentki,
- standardowa chemioterapia – 321 pacjentek.
Badanie miało charakter globalny i obejmowało ośrodki w Ameryce Północnej, Europie oraz Azji, co zwiększa jego wiarygodność i możliwość uogólnienia wyników.
Wyniki: niemal dwukrotne wydłużenie czasu bez progresji
Rezultaty badania wskazują na wyraźną przewagę terapii Dato-DXd nad standardową chemioterapią. Najważniejsze wyniki obejmują:
- Przeżycie bez progresji (PFS): 10,8 miesiąca vs 5,6 miesiąca – niemal dwukrotna poprawa
- Całkowite przeżycie (OS): 23,7 miesiąca vs 18,7 miesiąca
- Wskaźnik odpowiedzi na leczenie: 63% vs 29%
- Czas trwania odpowiedzi: 12,3 miesiąca vs 7,1 miesiąca
W badaniu TROPION-Breast02, leczenie Dato-DXd w pierwszej linii wykazało klinicznie istotną i istotną poprawę przeżycia bez progresji choroby i ogólnego przeżycia u pacjentek z potrójnie ujemnym rakiem piersi, a także wyższy ogólny wskaźnik odpowiedzi w porównaniu z chemioterapią. Jako onkolog leczący pacjentki z potrójnie ujemnym rakiem piersi przez ostatnie 20 lat, jestem głęboko usatysfakcjonowana, że te dane pokazują, że dysponujemy teraz bardzo potrzebnym nowym narzędziem, które pomoże kobietom dotkniętym tą wyniszczającą chorobą.
Profil bezpieczeństwa i tolerancja leczenia
Istotnym elementem oceny terapii jest jej bezpieczeństwo. W przypadku Dato-DXd najczęściej obserwowano:
- zapalenie jamy ustnej,
- nudności,
- łysienie,
- neutropenię.
Dla porównania, w grupie chemioterapii dominowały łysienie, neutropenia oraz zmęczenie. Co ważne, odsetek przerwania leczenia z powodu działań niepożądanych był niższy w grupie Dato-DXd (4%) niż w grupie chemioterapii (7%), co wskazuje na korzystny profil tolerancji.
ADC skierowane przeciw TROP2 – nowy kierunek w terapii TNBC
Wyniki badania TROPION-Breast02 wpisują się w szerszy trend rozwoju terapii celowanych przeciwko receptorowi TROP2. Podobne efekty wykazano wcześniej w badaniu ASCENT-03 z zastosowaniem innego ADC – sakituzumabu gowitekanu. Łącznie dane te sugerują, że:
- TROP2 jest istotnym celem terapeutycznym w TNBC,
- ADC mogą stanowić nowy standard leczenia w tej grupie pacjentek,
- skuteczność tych terapii przewyższa tradycyjną chemioterapię.
Perspektywy kliniczne i dalsze badania
Dato-DXd jest obecnie oceniany w kolejnych badaniach klinicznych, obejmujących:
- wcześniejsze stadia TNBC (I–III),
- pacjentki z chorobą resztkową po leczeniu neoadjuwantowym,
- różne profile molekularne nowotworów piersi.
Równolegle trwają procesy oceny leku przez regulatorów, w tym amerykańską FDA. Jeśli wyniki zostaną potwierdzone, terapia ta może w najbliższych latach zmienić standard leczenia TNBC, szczególnie u pacjentek niekwalifikujących się do immunoterapii.
Główne wnioski
- Badanie III fazy TROPION-Breast02 (644 pacjentki) wykazało, że Dato-DXd znacząco poprawia wyniki leczenia TNBC w porównaniu z chemioterapią.
- Przeżycie bez progresji (PFS) wyniosło 10,8 miesiąca vs 5,6 miesiąca, co oznacza niemal dwukrotną poprawę.
- Całkowite przeżycie (OS) również uległo wydłużeniu – 23,7 miesiąca vs 18,7 miesiąca, przy wyższym wskaźniku odpowiedzi (63% vs 29%).
- Terapie ADC skierowane na receptor TROP2 mogą stać się nowym standardem leczenia TNBC, szczególnie u pacjentek bez dostępu do immunoterapii (ok. 70%).
Źródło:
- https://www.nccs.com.sg/news/patient-care/global-trial-shows-novel-treatment-for-triple-negative-breast-cancer-nearly-doubles-survival
- https://www.annalsofoncology.org/article/S0923-7534(26)00130-4/abstract


