Minister Zdrowia opublikował komunikat skierowany do personelu medycznego zatrudnionego w podmiotach wykonujących działalność leczniczą, przypominając o obowiązujących zasadach realizacji szczepień ochronnych u pacjentów przebywających w szpitalach. Resort podkreśla, że kwalifikacja do szczepienia oraz podanie szczepionki – jeśli istnieją wskazania medyczne – stanowią integralną część procesu diagnostyczno-terapeutycznego prowadzonego podczas hospitalizacji. Jednocześnie ministerstwo zwraca uwagę na sygnały wskazujące, że obowiązujące przepisy nie zawsze są właściwie stosowane w praktyce.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Kiedy szczepienie ochronne może zostać wykonane podczas hospitalizacji i kto podejmuje decyzję o jego podaniu,
- Dlaczego szczepionka jest elementem procesu diagnostyczno-terapeutycznego, a nie odrębnym świadczeniem,
- Jakie obowiązki mają szpitale i personel medyczny w zakresie zapewnienia pacjentom szczepień ochronnych,
- Na jakich przepisach prawa Minister Zdrowia oparł swoje stanowisko i co oznacza ono dla praktyki klinicznej.
Minister Zdrowia przypomina o obowiązujących przepisach
W opublikowanym komunikacie Minister Zdrowia zaznacza, że świadczeniodawcy odgrywają istotną rolę w realizacji szczepień ochronnych u pacjentów hospitalizowanych, szczególnie przed rozpoczęciem lub w trakcie sezonu infekcyjnego. Resort przypomina, że proces leczenia prowadzony podczas pobytu pacjenta w szpitalu nie ogranicza się wyłącznie do diagnostyki i terapii choroby będącej przyczyną hospitalizacji. Obejmuje on również ocenę wskazań do wykonania szczepienia ochronnego, jeżeli jest ono uzasadnione stanem zdrowia chorego. W komunikacie podkreślono:
Mając na względzie istotną rolę świadczeniodawców w realizacji szczepień ochronnych u pacjentów hospitalizowanych, zwłaszcza kiedy szczepienia są wykonywane przed lub w sezonie infekcyjnym, Minister Zdrowia przypomina, że proces diagnostyczno-terapeutyczny u pacjenta w trakcie hospitalizacji obejmuje również kwalifikację do podania szczepionki, a podanie szczepionki stanowi element świadczenia udzielanego w toku hospitalizacji.
Ministerstwo reaguje na sygnały o nieprawidłowościach
W komunikacie zwrócono również uwagę na to, że do Ministerstwa Zdrowia docierają informacje wskazujące, iż opisane zasady nie zawsze są realizowane przez podmioty lecznicze. Z tego względu resort przypomniał obowiązujące przepisy prawa regulujące finansowanie świadczeń udzielanych pacjentom hospitalizowanym oraz obowiązki świadczeniodawców.
Szczepionka może być podana podczas hospitalizacji
Minister Zdrowia wskazuje, że podstawę prawną stanowi art. 35 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zgodnie z przywołanym przepisem: świadczeniobiorcy przyjętemu do szpitala „zapewnia się bezpłatnie leki (…) jeżeli są one konieczne do wykonania świadczenia.
Resort wyjaśnia, że szczepionki są produktami leczniczymi immunologicznymi, dlatego – jeżeli lekarz uzna ich podanie za medycznie uzasadnione – mogą być zastosowane w ramach hospitalizacji jako element świadczenia gwarantowanego. Oznacza to, że:
- kwalifikacja do szczepienia odbywa się podczas procesu diagnostyczno-terapeutycznego,
- szczepionka może zostać podana jeszcze w trakcie pobytu pacjenta w szpitalu,
- pacjent nie ponosi kosztów wykonania szczepienia,
- zapewnienie szczepionki należy do obowiązków świadczeniodawcy.
Szpital ma obowiązek zapewnić szczepionkę
Ministerstwo podkreśla, że produkty lecznicze wykorzystywane podczas hospitalizacji, w tym szczepionki, powinny być zapewniane przez podmiot leczniczy we własnym zakresie. Jeżeli lekarz prowadzący uzna szczepienie za konieczne z medycznego punktu widzenia, powinno ono zostać wykonane bez dodatkowych opłat dla pacjenta.
Resort przypomina, że szczepienie nie stanowi odrębnej usługi, lecz element procesu leczenia realizowanego podczas hospitalizacji.
To personel medyczny podejmuje decyzję o szczepieniu
Minister Zdrowia odwołuje się również do rozporządzenia z 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego. Dokument definiuje hospitalizację jako: całodobowe udzielanie świadczeń gwarantowanych w trybie planowym albo nagłym, obejmujące proces diagnostyczno terapeutyczny oraz proces pielęgnowania i rehabilitacji, od chwili przyjęcia świadczeniobiorcy do chwili jego wypisu albo zgonu.
Oznacza to, że wszystkie działania medyczne podejmowane podczas pobytu chorego w szpitalu powinny wynikać z aktualnej wiedzy medycznej oraz indywidualnej oceny klinicznej pacjenta. Ministerstwo jednoznacznie wskazuje, że decyzję o wykonaniu szczepienia podejmuje personel medyczny. Jak podkreślono: Tym samym o podaniu szczepionki, jeśli jest to klinicznie uzasadnione i niezbędne z perspektywy przebiegu hospitalizacji decyduje personel medyczny.
Ocena wskazań do szczepień powinna być standardem opieki
W końcowej części komunikatu zaapelowano do personelu medycznego o konsekwentne uwzględnianie szczepień w procesie leczenia pacjentów hospitalizowanych: Personel medyczny mając na uwadze ochronę pacjentów hospitalizowanych powinien każdorazowo oceniać wskazania do szczepień i realizować je jako integralny, nieodpłatny element procesu diagnostyczno-terapeutycznego.
W praktyce oznacza to konieczność indywidualnej oceny każdego pacjenta pod kątem wskazań do szczepień ochronnych, zwłaszcza u osób należących do grup zwiększonego ryzyka ciężkiego przebiegu chorób zakaźnych.
Główne wnioski
- Minister Zdrowia przypomniał, że kwalifikacja do szczepienia oraz podanie szczepionki – jeśli istnieją wskazania medyczne – są integralnym elementem procesu diagnostyczno-terapeutycznego prowadzonego podczas hospitalizacji.
- Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych pacjentowi hospitalizowanemu należy zapewnić nieodpłatnie leki, w tym szczepionki, jeżeli są one konieczne do wykonania świadczenia.
- Szpital ma obowiązek zapewnić szczepionkę we własnym zakresie, a pacjent nie powinien ponosić kosztów szczepienia wykonanego podczas pobytu w placówce.
- Personel medyczny powinien każdorazowo oceniać wskazania do szczepień i realizować je jako standardowy element opieki nad pacjentem hospitalizowanym, szczególnie przed i w trakcie sezonu infekcyjnego.
Źródło:
- https://www.gov.pl/web/zdrowie/komunikat-ministra-zdrowia-do-personelu-medycznego-w-podmiotach-wykonujacych-dzialalnosc-lecznicza-w-sprawie-realizacji-szczepien-u-pacjentow-w-czasie-ich-hospitalizacji
