W Polsce systematycznie rośnie liczba osób z rozpoznaną cukrzycą. Według najnowszych danych Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) w 2025 roku chorobę odnotowano u 3,46 mln dorosłych, czyli o 27,6% więcej niż w 2016 roku. Najwięcej pacjentów było w wieku 65–74 lata, natomiast najwyższe współczynniki chorobowości dotyczyły osób w wieku 75–84 lata. Wzrost liczby rozpoznań obserwuje się również wśród dzieci i młodzieży. Dane opublikowano w związku ze Światowym Dniem Cukrzycy, obchodzonym 14 listopada.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jak zmieniła się liczba osób z rozpoznaną cukrzycą w Polsce w latach 2016–2025 według najnowszych danych NFZ.
- W których grupach wiekowych cukrzyca występuje najczęściej i jakie różnice obserwuje się między kobietami a mężczyznami.
- Ile nowych rozpoznań cukrzycy odnotowano w 2025 roku oraz jak zmienia się liczba dzieci i młodzieży z tą chorobą.
- Co oznacza epidemiologia rejestrowana cukrzycy i dlaczego dane NFZ nie obejmują wszystkich osób chorujących w Polsce.
Cukrzyca w Polsce – liczba pacjentów wzrosła o 27,6%
Najnowsza analiza NFZ wskazuje na wyraźny wzrost liczby dorosłych z rozpoznaną cukrzycą w latach 2016–2025. W 2016 roku chorobę odnotowano u 2,71 mln osób, natomiast w 2025 roku już u 3,46 mln. Oznacza to wzrost o blisko 748 tys. pacjentów, czyli 27,6%.
Liczba osób z cukrzycą zwiększała się niemal każdego roku. Wyjątkiem był 2020 rok, kiedy odnotowano niewielki spadek. Wzrost potwierdza również współczynnik chorobowości standaryzowany względem wieku i płci. W 2016 roku wynosił 69,3 na 1000 dorosłych, a w 2025 roku wzrósł do 80,4. Oznacza to, że wzrost liczby pacjentów nie wynika wyłącznie ze zmian liczebności i struktury demograficznej populacji.
Cukrzyca najczęściej występuje u osób starszych
Dane NFZ pokazują, że częstość występowania cukrzycy wyraźnie wzrasta wraz z wiekiem. W 2025 roku najwięcej dorosłych pacjentów z rozpoznaną chorobą znajdowało się w grupie 65–74 lata. Było ich około 1,19 mln, co stanowiło 34,5% wszystkich dorosłych z cukrzycą. Jednak najwyższe współczynniki chorobowości odnotowano w grupie 75–84 lata:
- 355,1 na 1000 mężczyzn,
- 340,8 na 1000 kobiet.
Oznacza to, że wśród osób w wieku 75–84 lata cukrzycę odnotowano u ponad jednej trzeciej populacji. W grupie osób mających co najmniej 85 lat współczynniki były nieco niższe.
Cukrzyca u kobiet i mężczyzn – istotne różnice
Analiza NFZ ujawniła również różnice w częstości występowania cukrzycy w zależności od płci i wieku. Wśród osób w wieku 18–44 lata wyższe współczynniki chorobowości obserwowano u kobiet. Natomiast w grupach od 45. do 84. roku życia cukrzyca częściej występowała u mężczyzn.
Przykładowo w wieku 55–64 lata współczynnik wynosił 158,6 na 1000 mężczyzn wobec 117,9 na 1000 kobiet. W grupie 65–74 lata było to odpowiednio 280,3 i 237,2 na 1000 osób. Z kolei po 85. roku życia wyższy współczynnik ponownie odnotowano u kobiet. Różnice te pokazują, dlaczego przy analizowaniu epidemiologii cukrzycy należy uwzględniać nie tylko liczbę pacjentów, ale również strukturę wieku i płci populacji.
Ile nowych przypadków cukrzycy rozpoznaje się w Polsce?
NFZ przeanalizował także liczbę nowych rozpoznań cukrzycy wśród dorosłych. W 2016 roku zarejestrowano 341,2 tys. nowych rozpoznań. W 2020 roku liczba ta spadła do 300,4 tys., co mogło mieć związek z ograniczeniem dostępności diagnostyki podczas pandemii COVID-19. Najwięcej nowych rozpoznań w analizowanym okresie odnotowano w 2023 roku – 445,6 tys. W kolejnych latach liczba ta zmniejszyła się do:
- 393,7 tys. w 2024 roku,
- 354,8 tys. w 2025 roku.
Nowe rozpoznania rejestrowane przez NFZ nie są jednak równoznaczne z liczbą wszystkich nowych zachorowań. Na wyniki wpływają również dostępność badań diagnostycznych oraz częstotliwość korzystania ze świadczeń zdrowotnych.
Coraz więcej dzieci i młodzieży z cukrzycą
Wzrost liczby pacjentów z cukrzycą dotyczy również osób niepełnoletnich. W 2016 roku chorobę odnotowano u 21,9 tys. dzieci i młodzieży, natomiast w 2025 roku u 25,2 tys. Oznacza to wzrost o 15,1%. Wśród niepełnoletnich pacjentów było 13,1 tys. chłopców oraz 12,1 tys. dziewcząt. Współczynnik chorobowości w 2025 roku wynosił:
- 73,5 na 100 tys. chłopców,
- 64,1 na 100 tys. dziewcząt.
Liczba nowych rozpoznań cukrzycy wśród dzieci i młodzieży osiągnęła najwyższy poziom w 2022 roku, kiedy odnotowano 5,5 tys. przypadków. W 2025 roku zarejestrowano 4,1 tys. nowych rozpoznań, w tym 2,1 tys. u chłopców i 2 tys. u dziewcząt.
Co obejmują dane NFZ o cukrzycy?
Przedstawione wyniki dotyczą epidemiologii rejestrowanej, czyli przypadków cukrzycy odnotowanych w systemie świadczeń zdrowotnych finansowanych przez NFZ. W analizie dorosłych uwzględniono osoby, którym w danym roku lub w trzech poprzednich latach udzielono co najmniej jednego świadczenia z rozpoznaniem cukrzycy oznaczonym kodami ICD-10 E10–E14.
Dane nie obejmują wszystkich osób żyjących z cukrzycą w Polsce, ponieważ część pacjentów może nie mieć jeszcze postawionego rozpoznania. Nie należy więc utożsamiać epidemiologii rejestrowanej z rzeczywistą częstością występowania choroby w całej populacji.
Światowy Dzień Cukrzycy – znaczenie profilaktyki i diagnostyki
Światowy Dzień Cukrzycy, obchodzony 14 listopada, zwraca uwagę na rosnące znaczenie tej choroby dla zdrowia publicznego. Najnowsze dane NFZ wskazują na potrzebę dalszego wzmacniania profilaktyki, wczesnego wykrywania cukrzycy oraz zapewnienia ciągłości leczenia.
Szczególne znaczenie ma monitorowanie sytuacji osób starszych, wśród których częstość rozpoznanej cukrzycy jest najwyższa, a także obserwowanie zmian zachodzących w populacji dzieci i młodzieży.
Główne wnioski
- W 2025 roku cukrzycę odnotowano u 3,46 mln dorosłych Polaków. Według danych Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) liczba pacjentów wzrosła o 27,6%, czyli o blisko 748 tys. osób, w porównaniu z 2016 rokiem. Standaryzowany współczynnik chorobowości zwiększył się z 69,3 do 80,4 na 1000 dorosłych.
- Najwięcej pacjentów z cukrzycą było w wieku 65–74 lata – około 1,19 mln osób. Najwyższe współczynniki chorobowości odnotowano jednak w grupie 75–84 lata: 355,1 na 1000 mężczyzn i 340,8 na 1000 kobiet. W wieku 45–84 lata cukrzyca częściej występowała wśród mężczyzn.
- W 2025 roku zarejestrowano 354,8 tys. nowych rozpoznań cukrzycy wśród dorosłych. Najwięcej w analizowanym okresie odnotowano w 2023 roku – 445,6 tys. Wśród dzieci i młodzieży liczba osób z rozpoznaną cukrzycą wzrosła z 21,9 tys. w 2016 roku do 25,2 tys. w 2025 roku, czyli o 15,1%.
- Dane NFZ dotyczą epidemiologii rejestrowanej cukrzycy, a nie wszystkich przypadków choroby w Polsce. Analiza opiera się na świadczeniach zdrowotnych z rozpoznaniem ICD-10 E10–E14. Nie obejmuje osób z nierozpoznaną cukrzycą, dlatego rzeczywista liczba chorych może być wyższa.
Źródła:
- NFZ / X
