POZ w Polsce stoi przed poważnym kryzysem. Niedostateczne finansowanie, brak lekarzy rodzinnych oraz coraz większe obciążenie placówek – to problemy, na które od lat zwracają uwagę eksperci. Federacja Porozumienie Zielonogórskie (FPZ) ostrzega, że bez pilnych zmian system może stać się niewydolny, co oznacza jeszcze większe trudności dla pacjentów. Jakie są przyczyny obecnej sytuacji? Czy można ją jeszcze naprawić?
Federacja Porozumienie Zielonogórskie: POZ jest niedofinansowane
Zdaniem FPZ kluczowym problemem pozostaje niewystarczające finansowanie placówek POZ. Już kilkanaście lat temu zakładano, że lekarze rodzinni wraz ze swoimi zespołami będą odpowiedzialni za zabezpieczenie 80% potrzeb zdrowotnych Polaków, przy czym na ich finansowanie miało trafić 20% środków przeznaczanych na ochronę zdrowia.
Cały czas realizujemy ogromną liczbę różnorodnych świadczeń zdrowotnych. Można powiedzieć, że łatamy problemy i dziury systemowe, ale jak długo można to robić? Ten trend dotyczący finansowania POZ jest niepokojący i konieczne są zmiany – mówi dr Mariusz Małecki, prezes Porozumienia Podkarpackiego Związku Pracodawców Ochrony Zdrowia, które jest częścią Federacji Porozumienie Zielonogórskie.
FPZ zwraca uwagę, że udział procentowy środków przeznaczanych na POZ systematycznie spada, a stawka kapitacyjna – główna forma finansowania tych placówek – od lat nie była podnoszona w sposób realnie wpływający na poprawę sytuacji. Każda niewielka korekta była natychmiast pochłaniana przez ustawowe podwyżki dla personelu medycznego.
Kryzys kadrowy – lekarzy rodzinnych wciąż za mało
Kolejnym wyzwaniem, które podkreśla Federacja Porozumienie Zielonogórskie, jest brak lekarzy rodzinnych i pielęgniarek. Średnia liczba pacjentów przypadających na jednego lekarza POZ w Polsce to aż 2750 osób – znacznie więcej niż w większości krajów Unii Europejskiej.
W Polsce, przy obecnych wskaźnikach, dostęp do lekarzy POZ – zwłaszcza w okresach infekcyjnych – jest bardzo utrudniony. To prowadzi do frustracji pacjentów i ich rodzin – podkreśla dr Małecki z FPZ.
Sytuację pogarsza fakt, że średni wiek lekarzy rodzinnych w Polsce jest bardzo wysoki, a w najbliższych latach wielu z nich przejdzie na emeryturę.
Opieka koordynowana – szansa na poprawę czy pogłębianie nierówności?
Jednym z rozwiązań, które miało poprawić sytuację w POZ, jest opieka koordynowana. Jej wprowadzenie miało zwiększyć dostęp pacjentów do diagnostyki i specjalistycznej opieki w ramach placówek POZ. Jednak, jak zwraca uwagę Federacja Porozumienie Zielonogórskie, wciąż mniej niż 50% podmiotów POZ realizuje ten model.
Jednak od kilkunastu miesięcy można zaobserwować niepokojące zjawisko – tzw. POZ „dwóch prędkości”. W skali kraju wciąż mniej niż 50 proc. podmiotów realizuje opiekę koordynowaną, co oznacza, że tylko część pacjentów ma dostęp do szerszej diagnostyki i szybszych konsultacji specjalistycznych – zaznacza FPZ.
Federacja podkreśla również, że od kilku miesięcy spada liczba nowych podmiotów przystępujących do opieki koordynowanej, co jest niepokojącym trendem.
Jak zaznacza Federacja Porozumienie Zielonogórskie, bez zwiększenia finansowania, lepszego wsparcia dla młodych lekarzy, rozwoju kadry oraz dalszego wdrażania modelu opieki koordynowanej podstawowa opieka zdrowotna w Polsce może stanąć przed poważnym kryzysem.
Źródło:
- FPZ
