Przedstawiciele 20 organizacji reprezentujących sektor rolno-spożywczy, handel i związki zawodowe apelują do prezydenta Karola Nawrockiego o zawetowanie ustawy podwyższającej opłatę cukrową. 27 października 2026 r. zorganizowali manifestację w Warszawie, ostrzegając przed wzrostem cen napojów, ograniczeniem produkcji i utratą miejsc pracy. Protest odbył się jeszcze przed przyjęciem nowelizacji przez Senat, który wprowadził do niej jedną poprawkę. Dodatkowe wpływy z opłaty cukrowej mają zasilić budżet Narodowego Funduszu Zdrowia.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego 20 organizacji apeluje do prezydenta Karola Nawrockiego o zawetowanie podwyżki podatku cukrowego.
- Jakie nowe stawki opłaty cukrowej przyjął Senat 27 października 2026 r.
- Jakie konsekwencje dla producentów napojów, rolnictwa i zatrudnienia przewidują organizacje branżowe.
- Dlaczego decyzja prezydenta ma znaczenie dla budżetu NFZ i finansów publicznych w 2027 r.
Protest przeciwko podwyżce podatku cukrowego. Organizacje apelują o weto
Manifestacja odbyła się 27 października pod pomnikiem Wincentego Witosa na Placu Trzech Krzyży w Warszawie. Uczestniczyli w niej przedstawiciele 20 organizacji zrzeszających rolników, producentów żywności, przedsiębiorców i pracowników sektora rolno-spożywczego.
Protestujący sprzeciwiają się podwyżce opłaty cukrowej obowiązującej w Polsce od 2021 r. Ich zdaniem nowe stawki mogą negatywnie wpłynąć nie tylko na producentów napojów, ale również na plantatorów buraków cukrowych, sadowników, przetwórców oraz handel. Organizacje ostrzegają przed następującymi konsekwencjami zmian:
- Spadkiem produkcji napojów o 15-30%.
- Likwidacją nawet 20 tys. miejsc pracy.
- Wzrostem cen napojów od 5% do ponad 22%.
- Pogorszeniem sytuacji małych i średnich przedsiębiorstw.
- Ograniczeniem zapotrzebowania na krajowe surowce rolne.
– Konsekwencje nowych obciążeń nie zatrzymają się na bramach zakładów produkujących napoje. Mniejsza produkcja oznacza mniejsze zapotrzebowanie na surowce, ograniczenie współpracy z dostawcami i presję na zatrudnienie – mówił Zbigniew Sikorski, przewodniczący Krajowego Sekretariatu Przemysłu Spożywczego i Rolnictwa NSZZ „Solidarność”.
Podwyżka opłaty cukrowej. Jakie stawki przyjął Senat?
Wieczorem, 27 października, Senat przyjął nowelizację ustawy o zdrowiu publicznym, przewidującą podwyższenie opłaty cukrowej oraz rozszerzenie katalogu produktów nią objętych. Senatorowie wprowadzili jedną poprawkę o charakterze doprecyzowującym.
Nowe przepisy zakładają:
- Opłata stała: wzrost z 0,50 zł do 0,70 zł za litr napoju zawierającego do 5 g cukrów w 100 ml lub co najmniej jedną substancję słodzącą.
- Opłata zmienna: wzrost z 0,05 zł do 0,10 zł za każdy gram cukrów powyżej 5 g w 100 ml napoju.
- Maksymalna opłata: wzrost z 1,20 zł do 1,80 zł za litr.
- Opłata za kofeinę lub taurynę: wzrost z 0,10 zł do 1 zł za litr.
- Syropy i koncentraty: objęcie opłatą m.in. wysoko słodzonych syropów sprzedawanych jako suplementy diety oraz koncentratów płynnych, półpłynnych i stałych. Stawka wyniesie 3 zł za litr lub kilogram.
Dodatkowe wpływy z opłaty cukrowej mają trafić do budżetu NFZ. Środki mają służyć m.in. finansowaniu profilaktyki, edukacji zdrowotnej oraz leczenia chorób związanych z nieprawidłowym odżywianiem.
Organizacje ostrzegają przed skutkami dla rolnictwa i przetwórstwa
Przedstawiciele sektora rolno-spożywczego zwracają uwagę na możliwe ograniczenie zakupów krajowych surowców przez producentów napojów. Barbara Groele, sekretarz generalna Stowarzyszenia Krajowa Unia Producentów Soków, oceniła, że podwyżka może zmniejszyć zapotrzebowanie na polskie owoce i warzywa wykorzystywane do produkcji napojów nawet o 25%.
Organizacje domagają się również wyjaśnienia sposobu wykorzystania około 8 mld zł dotychczasowych wpływów z opłaty cukrowej. Postulują ponadto wprowadzenie trzyletniego moratorium na nowe podatki i opłaty dla sektora rolno-spożywczego.
Prezydent Karol Nawrocki już raz zawetował podwyżkę opłaty cukrowej
Organizacje zapowiadają skierowanie do prezydenta Karola Nawrockiego petycji o zawetowanie ustawy, jeżeli zakończy ona proces legislacyjny. Nie byłaby to pierwsza taka decyzja głowy państwa. Przypomnijmy, że w grudniu 2025 r. prezydent zawetował ustawy przewidujące podwyższenie akcyzy na alkohol oraz opłaty cukrowej. Uzasadniał wówczas swoje decyzje sprzeciwem wobec zwiększania obciążeń podatkowych, odwołując się do wcześniejszych deklaracji wyborczych.
Obecna nowelizacja, ze względu na poprawkę Senatu, musi jeszcze wrócić do Sejmu. Posłowie zdecydują o jej przyjęciu lub odrzuceniu, a następnie ustawa będzie mogła zostać przekazana prezydentowi do podpisu.
Ostateczna decyzja w sprawie podwyżki opłaty cukrowej pozostaje więc otwarta.
Od decyzji prezydenta zależą również wpływy do budżetu na 2027 rok
Decyzja prezydenta Karola Nawrockiego ma znaczenie także dla przyszłorocznych finansów publicznych. Jak poinformowała we wrześniu „Rzeczpospolita”, projekt budżetu państwa na 2027 r. uwzględnia około 8,4 mld zł wpływów z planowanych zmian podatkowych, których realizacja zależy od uchwalenia odpowiednich ustaw i podpisu prezydenta.
Sytuacja jest szczególnie ważna dla Narodowego Funduszu Zdrowia. Mimo zaplanowanej na 2027 r. dotacji budżetowej w wysokości 41,5 mld zł, NFZ może rozpocząć przyszły rok z luką finansową wynoszącą około 12 mld zł. Łączne nakłady na ochronę zdrowia mają wynieść 274,1 mld zł.
Główne wnioski
- 20 organizacji apeluje o weto prezydenta wobec podwyżki opłaty cukrowej. Manifestacja odbyła się 27 października 2026 r. w Warszawie, jeszcze przed przyjęciem ustawy przez Senat.
- Organizacje ostrzegają przed spadkiem produkcji napojów o 15-30% i utratą nawet 20 tys. miejsc pracy. Przewidują również wzrost cen napojów od 5% do ponad 22%.
- Senat przyjął podwyżkę opłaty cukrowej z jedną poprawką. Maksymalna stawka ma wzrosnąć z 1,20 zł do 1,80 zł za litr, a dodatkowe wpływy mają zasilić budżet NFZ.
- Prezydent Karol Nawrocki już raz zawetował podwyżkę opłaty cukrowej. Jego decyzja ma znaczenie również dla finansów publicznych w 2027 r., kiedy NFZ może zmagać się z luką wynoszącą około 12 mld zł.
Źródło:
- https://wwww.pfpz.pl/nowosci/?id_news=10155&lang_id=1
