Co najmniej 2,5 mld euro w kolejnym wieloletnim budżecie Unii Europejskiej powinno zostać przeznaczone na działania związane z chorobami nowotworowymi – uważają europosłowie z Komisji Zdrowia Publicznego Parlamentu Europejskiego (SANT). Przyjęta 28 września rezolucja dotycząca europejskiego planu walki z rakiem obejmuje również postulaty zaostrzenia przepisów dotyczących tytoniu, e-papierosów, podgrzewaczy tytoniu i saszetek nikotynowych. Europosłowie chcą też zmniejszenia różnic między państwami UE w dostępie do badań przesiewowych, diagnostyki i leczenia onkologicznego.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakiego finansowania działań związanych z chorobami nowotworowymi chcą europosłowie.
- Jakie zmiany mają objąć e-papierosy, podgrzewane wyroby tytoniowe i saszetki nikotynowe.
- Jak mają być ograniczane różnice w dostępie do badań przesiewowych, diagnostyki i leczenia raka w UE.
- Jakie działania zaproponowano dla pacjentów onkologicznych i osób po zakończonym leczeniu.
Co najmniej 2,5 mld euro na działania związane z nowotworami
Komisja Zdrowia Publicznego Parlamentu Europejskiego przyjęła rezolucję oceniającą dotychczasową realizację europejskiego planu walki z rakiem. Za dokumentem zagłosowało 27 europosłów, 8 było przeciw, a 5 wstrzymało się od głosu.
Jednym z głównych postulatów jest zabezpieczenie odpowiednich środków w kolejnym długoterminowym budżecie UE. Europosłowie chcą, aby na zdrowie przeznaczono co najmniej 10,05 mld euro, z czego 2,5 mld euro na działania związane z chorobami nowotworowymi.
Według danych przytoczonych przez Parlament Europejski nowotwory są obecnie drugą najczęstszą przyczyną zgonów w Unii Europejskiej. Szacuje się również, że około co drugi obywatel UE otrzyma w ciągu życia diagnozę choroby nowotworowej.
E-papierosy, podgrzewacze i saszetki nikotynowe mają zostać objęte surowszymi regulacjami
Dużą część dokumentu poświęcono profilaktyce. Europosłowie uznają ją za najbardziej efektywną kosztowo długoterminową strategię ograniczania obciążenia chorobami nowotworowymi.
Komisja SANT chce pilnej aktualizacji unijnych przepisów dotyczących wyrobów tytoniowych. Regulacje miałyby w większym stopniu obejmować e-papierosy, podgrzewane wyroby tytoniowe oraz saszetki nikotynowe.
Wśród proponowanych rozwiązań znalazły się jednolite opakowania, ograniczenie aromatów mogących przyciągać młodych konsumentów, obowiązek raportowania składników oraz zakaz internetowej sprzedaży produktów nikotynowych osobom niepełnoletnim. Europosłowie opowiadają się również za podniesieniem minimalnych stawek akcyzy na wszystkie wyroby tytoniowe i nikotynowe.
Europosłowie chcą wyraźniejszych informacji o ryzyku związanym z alkoholem
Postulaty dotyczą także ograniczania szkodliwego spożycia alkoholu. Komisja SANT chce obowiązkowego umieszczania na wszystkich napojach alkoholowych dobrze widocznych informacji dotyczących zdrowia.
Zdaniem europosłów potrzebna jest również zmieniona strategia UE dotycząca alkoholu. W przypadku osób niepełnoletnich miałaby zakładać strategię zerowego spożycia, a na poziomie całej Unii – działania informacyjne oraz rozwiązania ograniczające ekspozycję na marketing alkoholu.
W obszarze żywienia europosłowie postulują natomiast wprowadzenie obowiązkowego i ujednoliconego w całej UE oznakowania wartości odżywczej na froncie opakowania, opartego na dowodach naukowych.
Różnice w dostępie do diagnostyki i leczenia raka nadal problemem
Kolejnym obszarem wskazanym w rezolucji są utrzymujące się nierówności między państwami i regionami UE. Komisja SANT opowiada się za zapewnieniem równego dostępu do badań przesiewowych, diagnostyki oraz leczenia onkologicznego.
Priorytetami badań przesiewowych mają pozostać rak piersi, rak szyjki macicy oraz rak prostaty. Europosłowie zwracają też uwagę na rozwój badań wspieranych przez sztuczną inteligencję. Klinicznie zwalidowane systemy AI powinny – zgodnie z rezolucją – być włączane do krajowych programów badań przesiewowych.
Państwa powinny również dysponować skutecznymi systemami zapraszania pacjentów na badania i ponownego kontaktu z nimi, a dodatni wynik testu powinien prowadzić do odpowiednio szybkiej dalszej diagnostyki.
Jednym z wyznaczonych celów jest zapewnienie, aby do 2030 r. 90% pacjentów miało dostęp do kompleksowych krajowych centrów onkologicznych. W poprawie dostępu do leków przeciwnowotworowych mogłyby natomiast pomóc dobrowolne wspólne zamówienia prowadzone przez państwa UE.
Rehabilitacja, powrót do pracy i „prawo do bycia zapomnianym”
Rezolucja nie ogranicza się do profilaktyki i leczenia. Europosłowie zwracają uwagę na sytuację osób żyjących z chorobą nowotworową oraz tych, które zakończyły leczenie.
Postulowane działania obejmują ułatwienie powrotu na rynek pracy, dostęp do rehabilitacji i wsparcia psychospołecznego, a także pełne wdrożenie zasad określanych jako „prawo do bycia zapomnianym”. Chodzi o ograniczenie sytuacji, w których przebyta w przeszłości choroba nowotworowa wpływa m.in. na możliwość korzystania z określonych usług finansowych.
Osobną uwagę poświęcono dzieciom chorującym na nowotwory. Zdaniem europosłów powinny mieć lepszy dostęp do transgranicznej opieki zdrowotnej, innowacyjnych terapii i badań klinicznych. Przedstawiciele pacjentów powinni być natomiast systematycznie włączani w przygotowywanie i realizację unijnej polityki onkologicznej.
„40% tych zgonów można zapobiec”
Sprawozdawca rezolucji Vlad Voiculescu z grupy Renew Europe wskazał, że choroby nowotworowe odpowiadają za około 1,3 mln zgonów Europejczyków rocznie.
– 40% tych zgonów można zapobiec – powiedział Vlad Voiculescu.
Jak zaznaczył, europosłowie opowiadają się za silniejszą profilaktyką, stabilnym finansowaniem, większą odpowiedzialnością za realizację działań oraz monitorowaniem skoncentrowanym na pacjencie. Według sprawozdawcy europejski plan walki z rakiem ma potencjał uratowania nawet pół miliona osób rocznie.
Główne wnioski
- Europosłowie chcą, aby w kolejnym wieloletnim budżecie UE na zdrowie przeznaczono co najmniej 10,05 mld euro, z czego 2,5 mld euro na działania związane z chorobami nowotworowymi.
- Komisja SANT postuluje zaostrzenie regulacji dotyczących produktów nikotynowych, m.in. e-papierosów i saszetek nikotynowych, oraz podniesienie minimalnych stawek akcyzy.
- Europosłowie chcą zmniejszenia nierówności w dostępie do badań przesiewowych, diagnostyki i leczenia, a do 2030 r. 90% pacjentów ma mieć dostęp do kompleksowych krajowych centrów onkologicznych.
- Rezolucja obejmuje również działania dotyczące rehabilitacji, wsparcia psychospołecznego, powrotu na rynek pracy i „prawa do bycia zapomnianym”.
Źródło:
- https://www.europarl.europa.eu/news/pl/press-room/20260928IPR47808/fighting-cancer-stricter-rules-equal-access-to-treatment

