Badacze komórek glejowych z kilkunastu polskich ośrodków naukowych powołali Polskie Towarzystwo Glejowe (Polish Glia Network). Organizacja ma integrować zespoły zajmujące się m.in. astrocytami, mikroglejem i oligodendrocytami oraz ułatwiać prowadzenie wspólnych projektów. Towarzystwo powstało podczas dwudniowego spotkania w Łukasiewicz – PORT, poświęconego m.in. neurodegeneracji, neurozapaleniu, demielinizacji i nowotworom mózgu.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Kto powołał Polskie Towarzystwo Glejowe i jakie ośrodki uczestniczą w inicjatywie.
- Jakie cele ma Polish Glia Network i w jaki sposób ma wspierać współpracę naukowców.
- Jakie obszary badań nad komórkami glejowymi rozwijają polskie zespoły.
- Dlaczego glej jest badany m.in. w związku z chorobami neurodegeneracyjnymi, psychicznymi i nowotworami mózgu.
Polskie Towarzystwo Glejowe połączy badaczy z kilkunastu ośrodków
Wśród założycieli Polskiego Towarzystwa Glejowego znaleźli się naukowcy z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Jagiellońskiego, Politechniki Wrocławskiej, Instytutu Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN, Instytutu Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej im. M. Mossakowskiego PAN, Instytutu Podstaw Informatyki PAN, Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN, Instytutu Farmakologii im. J. Maja PAN, Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich we Wrocławiu, Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu, Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie, SGGW oraz Łukasiewicz – PORT.
Inicjatywa ma ułatwić wymianę wiedzy, dostęp do technologii badawczych i nawiązywanie współpracy między zespołami analizującymi różne typy komórek glejowych.
– W mózgu wszystko od siebie zależy: astrocyty, mikroglej, oligodendrocyty, neurony nieustannie na siebie wpływają, a przez barierę krew-mózg kontaktują się ze sygnałami molekularnymi obecnymi w krwi – mówi dr Michał Ślęzak, lider Grupy Badawczej Biologii Astrocytów w Centrum Doskonałości P4Health, jeden z organizatorów spotkania.
Jak wyjaśnia naukowiec, zaburzenia funkcji wielu typów komórek uczestniczą w rozwoju objawów chorób mózgu, a kolejne badania wskazują na istotną rolę gleju. Współpraca specjalistów wykorzystujących różne metody może być ważna m.in. w poszukiwaniu nowych terapii chorób neurodegeneracyjnych i psychicznych.
Od neurozapalenia po nowotwory mózgu
Podczas ponad 20 wystąpień przedstawiciele polskich zespołów prezentowali swoje obszary badawcze i dostępne technologie. Celem było stworzenie mapy badań nad glejem prowadzonych w Polsce i znalezienie obszarów do wspólnych projektów.
Tematy obejmowały m.in. astrocyty, mikroglej, plastyczność synaptyczną, metabolizm, sen, neurozapalenie, demielinizację, ból neuropatyczny, neurodegenerację oraz nowotwory mózgu.
– To pierwszy raz, kiedy wygłosiłem wykład nie po to, by prezentować swoje dane, ale by powiedzieć: szukam współpracy w określonych obszarach. I udało mi się takie współprace nawiązać – podsumował dr Ben Hur Mussulini z Uniwersytetu Warszawskiego.
Glej jako kierunek poszukiwania nowych celów terapeutycznych
Gośćmi wydarzenia byli dr Kerstin Lenk z Politechniki w Grazu oraz dr João Bettencourt Relvas z Uniwersytetu w Porto.
Dr Lenk zajmuje się modelowaniem biologii gleju. Jej zespół wykorzystuje wyniki eksperymentalne do budowania modeli obliczeniowych, a uzyskane w ten sposób dane ponownie weryfikuje w laboratorium. Metoda służy m.in. poszukiwaniu nowych celów terapeutycznych w leczeniu depresji. Badaczka przedstawiła również europejską inicjatywę COST EU-GLIA, rozwijającą współpracę naukowców zajmujących się glejem.
Dr João Bettencourt Relvas bada natomiast rolę komórek glejowych w utrzymaniu tkanki nerwowej i odpowiedzi na jej uszkodzenie. Jego prace dotyczą m.in. oligodendrocytów i mikrogleju, procesów wytwarzania oraz naprawy mieliny, a także reakcji zapalnych w mózgu.
Łukasiewicz – PORT rozwija badania nad astrocytami
Spotkanie zainicjowali naukowcy z Łukasiewicz – PORT wspólnie z Warsaw Glia Community. Koncepcję i cele nowej sieci przedstawili dr hab. Anna Malik i dr Łukasz Szewczyk z Uniwersytetu Warszawskiego oraz dr Michał Ślęzak.
Badania nad komórkami glejowymi są jednym z obszarów działalności Centrum Doskonałości P4Health w Łukasiewicz – PORT. W ramach realizowanej tam Międzynarodowej Agendy Badawczej naukowcy badają astrocyty na różnych poziomach biologicznych, poszukując nowych kierunków leczenia chorób mózgu.
Główne wnioski
- Powstało Polskie Towarzystwo Glejowe (Polish Glia Network), które ma integrować badaczy komórek glejowych z polskich ośrodków naukowych.
- Wśród założycieli znaleźli się przedstawiciele uczelni, instytutów PAN i Łukasiewicz – PORT.
- Podczas spotkania założycielskiego odbyło się ponad 20 wystąpień dotyczących m.in. astrocytów, mikrogleju, neurozapalenia, demielinizacji, neurodegeneracji i nowotworów mózgu.
- Sieć ma ułatwiać wymianę wiedzy, dostęp do technologii oraz rozwijanie wspólnych projektów badawczych.
Źródło:
- https://port.lukasiewicz.gov.pl/powstalo-polskie-towarzystwo-glejowe/
