26 października obchodzimy Światowy Dzień Donacji i Transplantacji. To wyjątkowa okazja do podsumowania sukcesów ośrodków transplantacyjnych, a jednym z liderów niezmiennie pozostaje Śląsk. Wiele wskazuje na to, że w 2025 roku Kliniczny Oddział Okulistyki w Szpitalu Św. Barbary w Sosnowcu ponownie przekroczy próg 300 przeszczepień rogówki.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Jakie znaczenie ma Światowy Dzień Donacji i Transplantacji w 2025 roku.
- Które ośrodki w Polsce przodują w przeszczepieniach rogówki.
- Jak wygląda ścieżka od identyfikacji dawcy do udanego przeszczepu.
- Dlaczego przeszczep rogówki może diametralnie poprawić jakość życia pacjenta.
Śląsk wykonuje połowę wszystkich przeszczepień rogówki w Polsce
– My po raz kolejny przekroczymy 300 przeszczepień rogówki w tym roku, czyli jesteśmy absolutnym liderem w Polsce – podkreśla prof. Dobrowolski, kierownik Klinicznego Oddziału Okulistyki w WSS im. św. Barbary w Sosnowcu.
Dla porównania podobny wynik osiągnięto również w 2024 roku. To efekt dobrej organizacji, wysokich kompetencji zespołów i sprawnie działającego Banku Tkanek. Na Śląsku znajdują się aż 3 banki tkanek, a ośrodki okulistyczne wykonują niemal 50% wszystkich przeszczepień rogówki w kraju.
– Południe Polski jest bardzo dobrze zabezpieczone. (…) poza pojedynczymi przypadkami, w zasadzie wszystkie przeszczepy u dzieci wykonujemy tutaj na Śląsku – zaznacza profesor.
Ośrodek ponadregionalny – pacjenci przyjeżdżają z całej Polski
Klinika w Sosnowcu obsługuje pacjentów nie tylko z regionu. Dzięki silnej renomie i wynikom leczenia trafiają tu osoby z całego kraju.
– Jesteśmy środkiem ponadregionalnym. Jeśli spojrzeć na naszą poradnię, to są tu pacjenci z całej Polski – mówi prof. Dobrowolski.
Na sukces przeszczepu rogówki pracuje jednak znacznie więcej osób niż tylko chirurdzy. Proces zaczyna się od identyfikacji potencjalnych dawców, poprzez pobranie i przygotowanie tkanek, aż po sam zabieg.
– Także my jesteśmy tylko tą wisienką na torcie, która te tkanki przeszczepia pacjentom, ale cała droga jest bardzo złożona i trzeba powiedzieć: ogromne podziękowania dla wszystkich, którzy w tym procesie uczestniczą – dodaje profesor.
Przeszczep u małego dziecka to wyścig z czasem
Jednym z największych wyzwań są przeszczepy rogówki u najmłodszych pacjentów. W przypadkach wrodzonych wad wzroku, które dotyczą obu oczu, czas ma kluczowe znaczenie.
– W ciągu pierwszych dwunastu miesięcy muszą być wykonane przeszczepy, bo nie rozwinie się widzenie – wyjaśnia profesor.
Zabieg przeprowadzany u niemowląt wiąże się z dużym ryzykiem. To nie tylko trudności chirurgiczne, ale również powikłania wynikające ze znieczulenia oraz chorób współistniejących – często obejmujących układ krążenia czy nerwowy.
Jakość życia po przeszczepie – bezcenna poprawa
W przypadku dorosłych pacjentów przeszczep rogówki nie jest procedurą ratującą życie, ale w ogromnym stopniu wpływa na jego jakość.
– Dla większości osób oczekujących na przeszczep to jest poprawa jakości życia – mówi prof. Dobrowolski.
Dla młodszych pacjentów oznacza to powrót do aktywności zawodowej, edukacyjnej i społecznej. Właśnie ta szansa – na normalne funkcjonowanie – jest kluczowym argumentem za rozwojem transplantologii w Polsce.
Światowy Dzień Donacji i Transplantacji 2025 – szansa na edukację i dialog
Obchodzony 26 października Światowy Dzień Donacji i Transplantacji to także okazja do promowania świadomego podejścia do donacji. Chodzi zarówno o transplantacje rodzinne, jak i wyrażanie zgody na pobranie narządów po śmierci.
Transplantacja rogówki to tylko jeden z wielu przykładów na to, jak decyzja jednej osoby może odmienić los drugiej.
– To jest możliwość leczenia oraz wielka szansa, którą otrzymują pacjenci z całego kraju – podsumowuje prof. Dobrowolski.
Główne wnioski
- Śląsk odpowiada za blisko 50% przeszczepień rogówki w Polsce – w 2025 roku ośrodek w Sosnowcu wykona ponad 300 takich operacji.
- Klinika w Sosnowcu jest ośrodkiem ponadregionalnym – trafiają tam pacjenci z całego kraju, w tym prawie wszystkie dzieci wymagające przeszczepu rogówki.
- Największym wyzwaniem są zabiegi u małych dzieci – muszą być wykonane w pierwszym roku życia, często przy współistniejących wadach.
- Przeszczep rogówki znacząco poprawia jakość życia – szczególnie u młodych pacjentów umożliwia powrót do pracy, nauki i pełnej aktywności społecznej.
Źródło:
- Mat. prasowy / oprac. AF
