Pacjenci zakładów opiekuńczo-leczniczych nie mogą mieć odgórnie ograniczanego czasu przebywania na przepustce. Rzecznik Praw Pacjenta wydał decyzję wobec jednego z zakładów opiekuńczo-leczniczych, który wprowadził limit wynoszący maksymalnie 10% czasu pobytu w ciągu roku. Zdaniem Rzecznika takie działanie nie znajduje podstawy prawnej i narusza prawa pacjentów.
Z tego artykułu dowiesz się…
- Dlaczego Rzecznik Praw Pacjenta zakwestionował limit 10% przepustek w ZOL.
- Jak przepisy dotyczące finansowania różnią się od praw pacjenta do korzystania z przepustek.
- Jaką rolę terapeutyczną pełnią przepustki w opiece długoterminowej.
- Jakie działania Rzecznik Praw Pacjenta nakazał podjąć placówce.
Rzecznik Praw Pacjenta zakwestionował limit przepustek
Decyzja Rzecznika Praw Pacjenta dotyczy zakładu opiekuńczo-leczniczego, który w swoich zasadach określił, że pacjent może przebywać na przepustce nie dłużej niż przez 10% czasu pobytu w placówce w skali roku.
Placówka uzasadniała takie rozwiązanie obowiązującymi zasadami finansowania świadczeń. Zgodnie z przepisami Narodowy Fundusz Zdrowia finansuje rezerwację miejsca podczas przepustki wyłącznie przez okres nieprzekraczający 10% czasu pobytu pacjenta w ciągu roku. Po przekroczeniu tego limitu finansowanie przepustki nie przysługuje.
Jak wskazał Rzecznik Praw Pacjenta, regulacje dotyczą jednak wyłącznie sposobu finansowania świadczeń i nie mogą stanowić podstawy do ograniczania pacjentom czasu przebywania poza zakładem.
Przepustka ma znaczenie terapeutyczne
Rzecznik Praw Pacjenta zwrócił uwagę, że przepustka nie jest jedynie rozwiązaniem organizacyjnym. W wielu przypadkach pełni funkcję terapeutyczną i pozwala ocenić, jak pacjent funkcjonuje poza placówką opieki długoterminowej.
– Wiemy, że przepustka dla pacjentów zakładów opiekuńczo-leczniczych jest bardzo ważna, ale też może być istotnym elementem dobrostanu zdrowotnego pacjenta. Dlatego wydałem decyzję, która zwraca uwagę na to, że przyznawanie limitu przepustki jest niezgodne z prawami pacjenta – powiedział Bartłomiej Chmielowiec, Rzecznik Praw Pacjenta.
Przepustka oznacza okresowe przebywanie świadczeniobiorcy poza zakładem opiekuńczo-leczniczym lub pielęgnacyjno-opiekuńczym, bez konieczności wypisywania go z placówki. Jej długość powinna wynikać z indywidualnego stanu zdrowia pacjenta oraz jego potrzeb, a nie z jednolitego limitu obowiązującego wszystkich.
Ograniczenia mogą naruszać prawa pacjenta
Rzecznik podkreśla, że przepisy nie przewidują możliwości ustalenia jednakowego maksymalnego czasu przepustki dla wszystkich pacjentów. Takie rozwiązanie mogłoby prowadzić do nierównego traktowania osób korzystających z opieki długoterminowej.
Szczególnie dotyczy to pacjentów przebywających w zakładzie przez krótszy czas, którzy z powodu administracyjnie ustalonego limitu mogliby zostać pozbawieni możliwości wyjazdu do domu na święta czy rodzinnego wyjazdu.
Zdaniem Rzecznika kierowanie się wyłącznie względami finansowymi przy ograniczaniu przepustek może naruszać prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych udzielanych z należytą starannością. Może również pozostawać w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Placówka ma usunąć nieprawidłowości
W wydanej decyzji Rzecznik Praw Pacjenta zobowiązał zakład opiekuńczo-leczniczy do wyeliminowania zakwestionowanych zasad dotyczących przepustek. Obecnie oczekuje na stanowisko podmiotu leczniczego oraz informacje o podjętych działaniach.
Główne wnioski
- Rzecznik Praw Pacjenta uznał, że odgórne ograniczanie czasu przepustek pacjentów zakładów opiekuńczo-leczniczych do 10% pobytu w ciągu roku narusza prawa pacjenta.
- Limit 10% wynika wyłącznie z zasad finansowania rezerwacji miejsca przez NFZ i nie może stanowić podstawy do ograniczania czasu przepustek.
- Przepustka ma znaczenie terapeutyczne, dlatego jej długość powinna być ustalana indywidualnie z uwzględnieniem stanu zdrowia i potrzeb pacjenta.
- Rzecznik Praw Pacjenta nakazał usunięcie nieprawidłowości i oczekuje stanowiska podmiotu leczniczego.
Źródło:
- https://www.gov.pl/web/rpp/limit-przepustki-z-zakladu-opiekunczo-leczniczego-niezgodny-z-prawami-pacjenta

