Gorący dzień w sejmowych komisjach. Finanse NFZ i nowe zasady reklamy aptek

Ponad 204 mld zł wydanych na świadczenia zdrowotne, ponad 2 mld zł nierozliczonych świadczeń limitowanych oraz projekt nowych zasad reklamy aptek – 2 września sejmowe komisje zajmowały się kilkoma sprawami istotnymi dla ochrony zdrowia. Komisja Finansów Publicznych analizowała wykonanie planu finansowego NFZ za 2025 r., a Komisja Zdrowia pozytywnie zaopiniowała wykonanie planu Funduszu. Posłowie z Komisji Zdrowia poparli również, z poprawkami, projekt znoszący całkowity zakaz reklamy aptek.

Z tego artykułu dowiesz się…

• Jak Komisja Zdrowia i Komisja Finansów Publicznych oceniły wykonanie planu finansowego NFZ za 2025 r.
• Ile NFZ wydał na świadczenia zdrowotne i jakie kwoty przeznaczono na leczenie szpitalne, POZ oraz AOS.
• Jaka kwota za świadczenia limitowane wykonane w 2025 r. nadal pozostaje do zapłaty.
• Jak mają zmienić się zasady reklamy aptek i jakie ograniczenia przewiduje projekt nowelizacji Prawa farmaceutycznego.

Komisje sejmowe zajęły się finansami NFZ za 2025 rok

Finanse Narodowego Funduszu Zdrowia były 2 września przedmiotem prac dwóch sejmowych komisji. Komisja Finansów Publicznych zajęła się rocznym sprawozdaniem z wykonania planu finansowego NFZ za 2025 r. Z kolei Komisja Zdrowia rozpatrywała wykonanie planu, łączne sprawozdanie finansowe Funduszu oraz roczne sprawozdanie z jego działalności.

Komisja Zdrowia pozytywnie zaopiniowała wykonanie planu finansowego NFZ za ubiegły rok. Podczas posiedzenia zgłoszono również wniosek o odrzucenie sprawozdania w całości, jednak nie uzyskał on większości.

Dane przedstawione podczas prac parlamentarnych pokazują jednocześnie skalę wzrostu finansowania publicznej ochrony zdrowia. NFZ zakończył 2025 r. z przychodami wynoszącymi 214,75 mld zł – o 17,4% wyższymi niż rok wcześniej.

Komisja Finansów Publicznych: NFZ wydał ponad 204 mld zł na świadczenia

Szczegółowe dane dotyczące wykonania planu finansowego NFZ za 2025 r. były 2 września przedmiotem obrad sejmowej Komisji Finansów Publicznych. Koszty świadczeń opieki zdrowotnej przekroczyły w ubiegłym roku 204,39 mld zł. Największą część wydatków stanowiło leczenie szpitalne, które odpowiada za ponad połowę kosztów świadczeń finansowanych przez Fundusz.

W planie finansowym NFZ łączne koszty świadczeń określono na 206,77 mld zł. Na samo leczenie szpitalne przewidziano 104,61 mld zł. Kolejną dużą pozycją była podstawowa opieka zdrowotna z kwotą 22,70 mld zł. Na ambulatoryjną opiekę specjalistyczną zaplanowano natomiast 19,76 mld zł.

Najwięcej pieniędzy do NFZ miało wpłynęło ze składki zdrowotnej. Na 2025 r. jej należną wartość brutto określono na 173,17 mld zł. Niemal całość tej sumy – 168,81 mld zł – stanowiły składki przekazywane przez ZUS. Na środki pochodzące z KRUS przypadało 4,36 mld zł.

Istotnym źródłem finansowania była także dotacja z budżetu państwa, zaplanowana na 32,94 mld zł. Kolejne 6,13 mld zł Fundusz miał otrzymać z Funduszu Medycznego.

Ponad 2 mld zł za świadczenia limitowane do zapłaty

Podczas posiedzenia Komisji Finansów Publicznych zwrócono również uwagę na świadczenia wykonane w 2025 r., które nadal pozostają do rozliczenia. Na początku września 2026 r. NFZ ma do zapłaty ponad 2 mld zł za świadczenia limitowane wykonane przez placówki ponad wartości określone w umowach z Funduszem.

NFZ deklaruje natomiast, że wszystkie nadwykonania za 2025 r. w zakresach nielimitowanych oraz programach lekowych zostały już rozliczone.

Komisja Zdrowia za zniesieniem całkowitego zakazu reklamy aptek

Finanse NFZ nie były jedynym ważnym dla rynku zdrowia tematem środowych obrad. Komisja Zdrowia opowiedziała się również, z poprawkami, za rządowym projektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego, który ma znieść obowiązujący od 2012 r. całkowity zakaz reklamy aptek i punktów aptecznych.

Projekt, oznaczony jako druk sejmowy nr 3002, przedstawiła podczas pierwszego czytania wiceministra zdrowia Katarzyna Kacperczyk. Nowe przepisy nie przewidują pełnej swobody reklamowej. Mają określić granice dopuszczalnego promowania działalności aptek oraz usług świadczonych przez farmaceutów.

Za reklamę apteki lub punktu aptecznego ma być uznawana działalność zachęcająca do skorzystania z oferty placówki w celu zwiększenia sprzedaży asortymentu, usług, świadczeń lub realizowanych programów.

Apteki będą mogły się reklamować, ale z ograniczeniami

Projekt przewiduje katalog ograniczeń dotyczących sposobu prowadzenia reklamy. Niedopuszczalne ma być m.in. oferowanie klientom korzyści w zamian za zakup produktów lub skorzystanie z usług apteki. Zakazana będzie również reklama porównawcza oraz przekaz kierowany do dzieci.

Ograniczenia obejmą także osoby występujące w reklamach. Nie będzie można wykorzystywać wizerunku ani głosu osób znanych, posiadających wykształcenie medyczne lub sugerujących posiadanie takiego wykształcenia. Regulacja ma obejmować zarówno prawdziwe osoby, jak i wizerunek czy głos wygenerowany cyfrowo.

Zmiana otworzy jednocześnie możliwość informowania o usługach świadczonych przez farmaceutów, takich jak opieka farmaceutyczna, szczepienia, przeglądy lekowe czy podstawowe badania diagnostyczne.

Za naruszenie nowych zasad przewidziano wyższe sankcje. Maksymalna kara pieniężna ma wzrosnąć z obecnych 50 tys. zł do 100 tys. zł.

Zmiana przepisów jest następstwem wyroku TSUE

Liberalizacja przepisów wynika z konieczności dostosowania polskiego Prawa farmaceutycznego do prawa Unii Europejskiej. Całkowity zakaz reklamy aptek i punktów aptecznych obowiązuje w Polsce od 2012 r.

W 2024 r. Komisja Europejska skierowała przeciwko Polsce skargę do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W czerwcu 2025 r. TSUE uznał, że polskie regulacje naruszają unijne zasady dotyczące swobody przedsiębiorczości oraz swobody świadczenia usług.

Rządowa nowelizacja ma wykonać ten wyrok, ale zamiast całkowicie uwolnić reklamę aptek, wprowadza zasady określające, jakie działania promocyjne będą dopuszczalne. Według oceny skutków regulacji zmiany dotyczą rynku obejmującego około 12,5 tys. aptek.

Źródło:

• Sejm